Manfred Mann's Earth Band - The Roaring Silence (1976)

Ik loop over straat en opeens springt er een fragment van een liedje in mijn hoofd, en ik verbaas me er over dat ik me nog nooit heb gerealiseerd hoe geweldig die melodie eigenlijk is. Helaas weet ik niet uit welk nummer die noten stammen, dus ik laat ze in alle rust steeds verder omhoog komen in mijn bewustzijn, en eindelijk weet ik het... En er ontstaat een nieuwe liefdesverhouding met dat ene nummer waarvan ik nú pas begrijp hoe diep het in mijn muzikale bewustzijn is doorgedrongen, of met de hele plaat, en vandaaruit misschien zelfs met de hele artiest of band. Dit is me een paar maal in mijn leven overkomen, maar de duidelijkste herinnering daaraan heb ik aan de eerste keer dat het gebeurde – bij Mirror in the bathroom, het openingsnummer van I just can't stop it, het debuutalbum van The (English) Beat. Ik had die plaat zelf niet eens, maar vermoedelijk is dat nummer ergens op de radio of in een platenzaak als een virus mijn oren binnengeslopen, in mijn on(der)bewuste gaan broeien en uiteindelijk als volwaardige verslaving boven komen drijven (en natuuurlijk sindsdien nooit meer weggegaan). Wellicht is dit voor wel meer muziekliefhebbers herkenbaar...
        Soms gebeurt dat ook niet eens met een sterk melodietje of een oorwurmig nummer, maar met een stem die me eigenlijk toch al behoorlijk lang vertrouwd is, zoals die van Chris Thompson, mij vooral bekend vanwege zijn bijdrage aan Thunder child op Jeff Wayne's The war of the worlds uit 1978 en vooral zijn zang op een aantal nummers van Manfred Mann's Earth Band (op mijn plank via een bescheiden via-via verkregen compilatie). Zo kwam plotseling Questions weer bij me op, en toen ik dat vervolgens draaide hoorde ik opeens hoe mooi rafelig Thompsons stem klonk. Waarom had ik me dat nooit gerealiseerd? Zijn warme en licht "ongeruste" stem maakte die toch al prachtige compositie nog een paar klassen beter, en op bijvoorbeeld Davy's on the road again kwam zijn zang al net zo goed tot zijn recht.
        Aldus kwam ik dan bij The roaring silence als mijn eerste èchte MMEB-album, en als ik al niet bij zowel MusicMeter als de All Music Guide had gezien dat dat een goede plek was om te beginnen, zou ik dat ook na de eerste luisterbeurt al hebben begrepen. Ook na meerdere keren draaien blijft dit echter een geweldige plaat, qua keyboardsounds misschien typisch een kind van z'n tijd maar qua totaalgeluid heerlijk vol en warm en toch kraakhelder (althans in de remaster van 2013). Het materiaal zelf is eveneens geweldig, melodieuze poplijnen gevat in afwisselende arrangementen met symfonische inslag, en zelfs de twee kortste nummers (ingeklemd tussen het spectaculaire The road to Babylon en het heilige Questions) zijn absoluut geen opvullers. (Bij This side of paradise begin ik overigens altijd "Time passes slowly" in plaats van "Life..." te zingen vanwege de associatie met Dylans nummer met die titel, aangezien dat te vinden is op dezelfde plaat [New morning] als Father of night dat ik van MMEB in een wonderbaarlijk opgerekte en totaal onherkenbare versie ken, nu Father of day, father of night geheten.)
        Hoe dan ook, een lang verhaal (waarvoor excuses aan wie dit al niet meer leest) om duidelijk te maken dat ik met deze plaat tegelijkertijd me bewust word van iets dat ik eigenlijk altijd al geweten heb èn iets ontdek dat er altijd al (nou ja, al ruim 40 jaar) geweest is. Maar ik moet wel goed onthouden dat op de enige plaat die op MusicMeter hoger dan dit gewaardeerd wordt (voorganger Nightingales and bombers) Chris Thompson nog niet de zanger is...
        Bizar trouwens wat ze met de teksten doen. Het boekje vermeldt al dat je in de openingstrack "wrapped up like a deuce" als "douche" zou kunnen verstaan (hetgeen er toe zou hebben geleid dat het nummer op sommige zuidelijke radiostations niet zou zijn gedraaid), maar ook in de tekst van The road to Babylon zijn de twee regels "By the waters of Babylon, we lay down and wept, and wept for thee Zion / We remember, we remember, we remember thee Zion" veranderd in "...and wept for these I am / [...] we remember these I am". Vond Mann als niet-blanke dat hij geen recht had om zich met Zion (de heilstaat der Rastafari's) te associëren? Maar waarom dan dit fragment van Rivers / Waters of Babylon überhaupt opgenomen? Of was het gewoon een grapje?

Opgepikt op vinyl in Wageningen bij WWRecords, nieuwsgierig geworden door Somewhere in Afrika van dezelfde Manfred Mann's Earth Band. Daar schreef ik dat ik hen leerde kennen via de single Davy's on the Road Again. Ik vergiste me.
Van dit The Roaring Silence werd Blinded by the Light eerder een hit, namelijk oktober 1976. Ik herken vanaf die maand opeens veel muziek als ik door de oude hitlijsten struin. Het moet dus die maand zijn geweest dat ik van mijn ouders een klein radiootje te leen kreeg, waarmee ik naar Hilversum 3 luisterde. En dus moet dit mijn eerste kennismaking met de Earth Band zijn geweest. Het haalde in de singleversie drie weken notering in de Nationale Hitparade die op de vrijdagmiddag klonk, waar hij op #19 piekte.

Bijna vijftig jaar later (!) heb ik dus de elpee in huis. In deze bezetting twee leden die ik later elders zou tegenkomen: Dave Flett werd in 1979 tourgitarist van Thin Lizzy, waar Gary Moore de groep had verlaten en Midge Ure niet de ideale vervanger bleek; Flett had er willen blijven, maar Snowy White werd de definitieve opvolger. Wel keerde Flett live terug als gastgitarist tijdens de tour voor Renegade en hij staat afgebeeld op de hoes van afscheidsalbum Life Live. Een meer dan bekwaam gitarist, waarover dadelijk meer.
Bekender werd drummer Chris Slade, die bij de nodige grote namen speelde en daarbij het meest opviel als drummer van AC/DC ten tijde van The Razors Edge (1990).
Hierboven valt uitgebreid te lezen dat deze elpee de eerste was met zanger Chris Thompson en verder is Colin Pattenden bassist en groepsleider Manfred Mann toetsenist en tweede zanger.

Een enigszins moeizame start: de albumversie van Blinded by the Light duurt met z'n zeven minuten te lang, wat al helemaal geldt voor de dikke acht minuten van het kalme Singing the Dolphin Through. Met het instrumentale Waiter, There's a Yawn in My Ear spits ik voor het eerst de oren. Hier wordt het spannender, wat zich voortzet op kant 2.
Die begint met een klassiek koraal, als een twaalfhoofdig koor a capella het intro van The Road to Babylon inzet, waarna Fletts huilende uithalen opvallen. Hij soleert sterk, zowel stevig als subtiel. Later vallen blazers en strijkers bij: Manfred Mann is als toetsenist tevens een bekwaam arrangeur met hoorbaar een klassieke achtergrond. Toegankelijke, lenige symfonische rock is het gevolg.
Dit niveau wordt volgehouden met This Side of Paradise en Starbird, al wordt de laatste wel abrupt weggedraaid om plaats te maken voor de sterke finale met Questions, waar ik echter een slotclimax mis. Thompsons rauwe en emotionele zangpartijen passen uitstekend bij dit alles en Fletts bijdragen brengen de nodige fraaie details. Wat maakte toch dat het bij Lizzy niet werkte?

The Roaring Silence is, mede met die opvallende hoes, een prima album, ondanks dat het soms op details wat mist. Dat geldt dus zeker niet voor de bijdragen van Flett. Her en der moet ik denken aan War of the Worlds van Jeff Wayne, eerder door BoyOnHeavenHill aangehaald. Dank ook aan Teacher voor de achtergrondinformatie. En nu eens zien of ik de komende maanden vaker werk van de Earth Band met Chris Thompson tegenkom: zijn stem is de peper in de pot.