The Stranglers - Aural Sculpture (1984)

AURAL SCULPTURE

Hun tweede voor Epic liep niet van een leien dakje. Twee verschillende opnamesessies: een zonder en een met producer Laurie (Paul Young) Latham. Resultaat is een mix van sterke en minder overtuigende songs, verspreid over zowel het album als de bonustrack lijst. Dit is het eerste album waarop de Stranglers gastmuzikanten toelieten (achtergrondzang en blazers).


Ice Queen opent op glad ijs. Mooie metaforen in de tekst en zeer aanstekelijk arrangement: glijdende bas en blazers. Het nummer vriest zich vast in je hoofd.

Skin deep is zonder meer een klassieker met een mooi vocaal arrangement. Een juweeltje van een singel die veel te weinig deed in de hitparades.

Let me down easy vind ik op het randje. Hier zijn het de vocalen (Paul Youngs achtergrondkoor) die het nummer redden van de ondergang. Hypnotiserend wel.

No Mercy is een grapje volgens mij. Stranglers go motown. Met fraaie koperblazers (eigenlijk gewoon synths op dit nummer) en een tekst met weerhaakjes.

Uptown is misschien het enige nummer dat wat doet denken aan de Stranglers oude stijl: wurgende aanpak, maar gladde productie anno 1984.

Spain vind ik een knaller van een song. Fraaie Spaanse vrouwenstem en vooral heel catchy gitaarwerk. Had een singel kunnen zijn ipv Let me down easy.

Laughing vloeit geruisloos verder uit Spain en verwijst in de tekst naar de pas vermoorde Marvin Gaye (met een hint naar Sexual Healing). Prachtlied.


7 tracks van de 11 selecteren is geen gemakkelijke opdracht. Punch & Judy vind ik eigenlijk behoorlijk slecht (zeg ik niet gauw van een Stranglers song). Souls lijkt me net iets te veel een vingeroefening en sluit beter aan bij hun DREAMTIME album. Mad Hatter is een grappige afsluiter (Madness meets Paul Young), maar weegt te licht. En jammer genoeg sneuvelde ook North Winds (de enige track met JJ Burnell op vocals) omdat het net als Souls een beetje naast het album valt van sfeer.

voetnoot: de remaster met bonustracks heeft een kortere versie van Souls (onder de 2 minuten): een slordigheid van de platenmaatschappij. En ook voor Hot Club werd niet voor de originele mix gekozen. In one Door en Achilles Heel zijn aanraders.

André schrijft dat hij niets meer moet weten van The Stranglers ná hun punk periode (eerste twee platen), maar ik vind de new wave periode van The Stranglers toch ook wel geslaagd. Even dieper op in gaan:

Ice Queen 4,5* : "Liefde is een kaartspel met jokers en pokers. Liefde is een steekspel van geven en nemen. Liefde is een kaartspel van dames en heren", om Lisa Del Bo te citeren. Het beeld van een kaartspel wordt gebruikt om de gespannen relatie met een koel, afstandelijk meisje te duiden. Muzikaal ook een van de toppers op de plaat. Die glijdende bas, de trompetten en trombone op het einde zijn fijne momenten.

Skin Deep 5* (aangeduid met sterretje): Het beste nummer van de plaat. Perfecte new wave song met een heel lekker ritme. Gedomineerd door synths, maar ook vocaal heel sterk. De "Ooooowooohooo" nodigt uit tot meezingen. En de tweede stem ("Better watch out! Better watch out!) in pure Beach Boys stijl (zoals op 'Sloop John B' bv.)

Let Me Down Easy 3,5*: De minste van de drie singles. Niet slecht te noemen, maar op een bepaald moment wordt het eentonig. Nogal zware lyrics ook die als volgt zijn samen te vatten: "Na het zware leven dat ik heb geleid, wil ik een zacht einde en ik kijk uit naar het spiritueel leven erna".

No Mercy 5* (aangeduid met sterretje): Het bekendste nummer van de plaat. Iedereen kent wel het catchy gitaarriedeltje, maar de diepe bas en de rest van de instrumentatie (trompetten, xylofonen) maken het af. Perfecte popsong natuurlijk. Het thema spreekt voor zich. In het leven en in de liefde krijg je niets cadeau. Favoriete tekstregel: "And when you hold her close to you, just when you're feeling good it's true... life shows no mercy!"

North Winds 4*: Een lied over de verschrikkingen van de oorlog. Om de horror te vergeten kijkt de protagonist naar de zee en luistert naar de golven en de wind. Het nummer begint heel leuk met die piano, maar het wordt al snel iets te theatraal en de zwartgallige Nick Cave-style lyrics gaan niet zo goed bij het arrangement van de song. Maar voor het overige luister ik hier wel graag naar.

Uptown 3*: Een kort uptempo nummer en één van de mindere nummers. De metafoor van paardenrace wordt gebruikt om het effect van cocaïne te illustreren, "I"m racing uptown".

Punch & Judy 2*: Duidelijk het minste nummer van de plaat. Vervelend nummer over een kerel met de naam Punch en een griet die door het leven gaat als Judy. En wat ze allemaal uitspoken met mekaar. Punch doet dit, Judy doet dat. Who cares? De sax op het einde vind ik ook maar niets. Snel skippen, want nu wordt het weer beter...

Spain 4*: Dazzler haalde het catchy gitaarwerk al aan, maar ik vind vooral dat orgeltje zalig. En de manier waarop ze 'Spain, Spain , Spain, Spain!" scanderen. En wie weet eigenlijk waar die Spaanse chick het allemaal over heeft?

Laughing 4*: De eerste tonen van dit lied doen me idd sterk aan 'Sexual Healing' denken. Het traagste nummer van de plaat ofte 'Stranglers go soul'. Sterke lyrics inderdaad over de zinloze manier waarop Marvin Gaye aan z'n eind kwam.

Souls 4*: Ook een van mijn favorieten toch. Zeker de langere versie met de fade in aan het begin en fade out op het einde (omgekeerd zou nogal stom zijn, natuurlijk ). Dromerig nummer waarvan de lyrics misschien niet zó sterk zijn, maar de melodie nestelt zich toch maar mooi in m'n hoofd.

Mad Hatter 2,5*: Tweedle Dum... tweedle dee. Stranglers go Disney hier. Wel aanstekelijk en grappig nummer, maar ook weer niet om al te vaak naar te luisteren. De xylofoon en de trombone zijn opnieuw van de partij.

Conclusie. Geen echt hoogvlieger, maar met vijf lekkere wave nummers (tracks 1, 2 ,4 8 en 10) komt deze plaat toch aan een ruime:

3,5*

Precies een jaar geleden schreef ik mijn eerste bijdrage voor MuMe. Dat mede uit ergernis over de stilte rond Dark Matters, de nieuwe van The Stranglers die veel beter was dan daar werd gesuggereerd. Het leek me passend om op deze eerste verjaardag van mijn MuMe-tijd te schrijven over de Stranglersplaat waar ik inmiddels aan toe ben.

Net als generatiegenoten The Cure en New Order waren The Stranglers naar een meer popgerichte, synthesizergekleurde stijl gegroeid met minder ruimte voor gitaar. Het succes van onder meer The Human League was niet onopgemerkt gebleven. De twee hitsingles van Aural Sculpture hebben zelfs de 'four-to-the-floor-beat'. Bij hun concert in Zwolle in 2014 hoorde ik hen één van deze hits aankondigen met de woorden 'Disco time!', waarna Burnel en Warne grinnikend enkele kekke danspasjes deden. Skin Deep (in de Nationale Hitparade #21 in december 1984) en No Mercy (#33 in februari 1985) waren internationale hits, vergelijkbaar met de disco-uitstapjes die eerder bij new wavers Blondie tot grote successen leidden. Het was de eerste van The Stranglers die meteen tevens op compact disc verscheen.

Ik was en ben geen groot liefhebber van deze popfase van De Wurgers; desondanks staan er op het in Brussel opgenomen Aural Sculpture hele aardige popliedjes. Opener Ice Queen bijvoorbeeld bevat lekkere toetsenpartijen, al houd ik moeite met de blazers die halverwege bijspringen. Op Let me Down Easy klinkt wederom een discobeat, maar het lied is ingetogener dan de twee hits. North Winds Blowing (een verwijzing naar het koude Trafalgar Square op de voorzijde van de hoes?) is een aardig slot van de A-zijde.
Naar de B-kant. In Uptown klinkt in de zanglijn van het refrein iets van het oude venijn door. Op het uitgelaten Punch & Judy zijn weer blazers te horen, Spain bevat een jazzachtige toetsenpartij en de spreekstem van een Spaanstalige dame. Met de drie laatste nummers haak ik echter af, iets met het ene oor in en het andere uit - sorry, te makkelijk deze woordgrap...

In 2001 en 2019 werd het album dankzij de bonustracks interessanter; hierboven vertellen anderen daar meer over. Over de achtergronden vertelt bassist Jean-Jacques Burnel meer op de bandsite.
Weliswaar te licht en behoudend voor mijn smaak, maar liefhebbers van kwaliteitspop geven vast meer punten dan ik. Het vorig jaar verschenen Dark Matters is echter spannender en bevat sterkere popsongs. Aural Sculpture was daarentegen de juiste plaat op de juiste tijd, waarmee ze het onverwachte succes van Golden Brown van een dikke twee jaar eerder een degelijk vervolg gaven en een nieuwe generatie fans bereikten.

Ik heb het niet zo op albums uit de jaren 80. Ze komen dus niet vaak uit mijn platenkast. Vandaag deed Aural Sculpture dat wel. De twee hits van het album komen nog steeds met een zekere regelmaat voorbij in het publieke domein, waarvan ik 'No Mercy' altijd al veruit de beste vond.

Als geheel beviel de plaat me circa 40 jaar na dato eigenlijk wel. Een paar nummers verrasten mij zelfs. Sterker, ik ga het album nog wel een paar keer draaien de komende tijd.