Pearl Jam - Ten (1991)

Als ik naar Ten luister met de gedachte dat het een gehypete, overgewaarde plaat is die de omstandigheden mee had, dan vind ik hem nog goed.

Ik heb altijd zo'n hekel aan de term 'overschat'. Alsof iedereen die deze plaat goed vindt, het niet snapt. Het klinkt zo badinerend. Alsof je er iets mis is met je smaak. Dat je een album minder goed vindt dan een gemiddelde waardering of dat je die heisa eromheen nooit zo zelf hebt beleefd, is wat anders dan dat je het 'overschat' vindt. Want daarmee zeg je ook iets over een ander.

Tuurlijk is het een type album dat op het juiste moment kwam. En natuurlijk is dat een deel van het succes. Maar de muziek staat voor mij en voor heel veel anderen (ook mensen die een stuk jonger zijn dan ik en 1991 dus niet muzikaal gezien bewust hebben meegemaakt) als een paal boven water. Je hoeft helemaal niet van de omstandigheden op de hoogte te zijn. De muziek is op zichzelf voor veel mensen goed genoeg. Natuurlijk helpt het wel. Maar dat geldt voor iedere zeer succesvolle plaat. Nevermind, Dark Side, Graceland, OK Computer, Sgt. Pepper, Deja Vu, etc.
Daar is niets mis mee. De muziek zelf staat (ook al ben ik niet van iedere 'het sloeg in als een bom' album zelf even kapot) dan nog steeds als een huis. Dit soort albums worden meestal ook jaren later en door volgende generaties voor een groot deel nog gewaardeerd.

@little lion man Ik schrijf ook niet dat de plaat niet goed zou zijn. Ik ben er van overtuigd dat wanneer de plaat later was uitgekomen deze bij lange na niet te status had verworven die het nu heeft. De plaat heeft geweldig geprofiteerd van Nirvana met Nevermind enorm aansloeg en zij een goede plaat hadden en toevallig ook uit Seatlle kwamen.

Snakeskin dat zijn van jou veronderstellingen die kant noch wal raken... later uitgekomen zou zijn, alsof we lagen te slapen in 1991....

Ik vind deze plaat bijzonder weinig weg hebben van Nevermind. Echt wel heel andere muziek. Dus dat Ten heeft meegelift op het succes van Nirvana: dat geloof ik niet. Alleen omdat de band ook uit Seattle kwam? En een band als Alice in Chains dan? Soundgarden?
Ook maakt het voor de kwaliteit van de muziek geen bal uit wanneer Ten uitkwam. Er staat gewoon heel goede muziek op, los van wat voor 'status' de plaat heeft of niet. Sterker nog: ik denk dat de waardering voor de plaat na dik 20 jaar alleen maar eerlijker is geworden, nu de hype (die er toen inderdaad was) niet meer aktueel is. Dat de plaat nu nog steeds zo goed scoort bewijst dat de muziek retesterk is.

.....en Mudhoney en Screming Trees, allemaal bands die tegelijker tijd enorm profiteerden van de hype, die door Nirvana in gang is gezet en waardoor Seatlle de plaats leek waar het allemaal gebeurde. Het hoeft ook niet op elkaar te lijken, het gaat in deze over de herkomst waardoor de schrijvende pers ineens is gaan denken dat er van alles loos was op de eerder genoemde locatie. Het maakt voor de kwaliteit geen bal uit, klopt ook hoor, maar wel voor de impact en ik denk dat wanneer de plaat een jaar later zou zijn uitgekomen men de schouders opgehaald zou hebben omdat het een vrij modale plaat is, waarmee ik met andere woorden hetzelfde nogmaals onderbouw. Het feit dat de plaat nu nog goed scoort is gelegen in het feit dat het destijds geweldig profiteerde van de hype rondom Nirvana. Het is een rockplaat met enkele goede nummers.

Maar je werkt met aannames. Je stelt dat het een vrij modale plaat is. Zegt wie? Dat is dan jouw eigen beleving, maar dit is niet hoe de goegemeente erover denkt. En dat heeft Frodok nu juist aangegeven. Het album wordt na ruim twintig jaar nog steeds - en ook door de volgende generaties - erg goed gewaardeerd.

Ik vind het helemaal niet erg dat jij het een modale plaat vindt, dat jij slechts enkele rocknummers goed vindt (je waardeert met zo'n mening het album overigens behoorlijk hoog), maar waar ik moeite mee heb is dat jij het als een algemeen feit beschouwt. Alsof de fans van dit album het maar niet willen zien en verblind zijn (of nog beter verdoofd) door het feit dat ze de pers en de hype eromheen geloofden.

Waarom zou het album nog steeds zo goed scoren nu we ver voorbij die hype zijn? Omdat veel mensen er nog steeds (eerlijker, noemt Frodok dat) een enorm goed album in zien.

En nogmaals, je hoeft het zelf niet goed te vinden, of belangwekkend of wat dan ook. Maar dat is geen feit dat je in zijn totaliteit, in zijn algemeenheid kunt stellen. Dat is enkel jouw beleving.

Wat Snakesin over meeliften op het succes van Nirvana zegt, klopt wel. De media maakte daar een hype van. Volgens mij ging Ten pas na het succes van Nirvana goed verkopen?

Dat het inhoudelijk een ietwat onlogische vergelijking is, doet eigenlijk niet ter zake. Want grunge is eigenlijk niet eens een (uniek) genre.

Ja hoor, die profiteerden ook van de hype. Maar zij scoorden geen megahit en hun albums zijn hier niet in de top 10 te vinden. Blijkbaar sloeg en slaagt hun muziek toch minder aan.


Je doet alsof de pers het allemaal zelf heeft uitgevonden, maar da's onzin natuurlijk. Er gebeurde op dat moment ook echt iets bijzonders in Seattle. De pers is daar dan op gesprongen, heeft een en ander uitvergroot en tijdelijk zelfs rivaliteit tussen de twee bands Nirvana en Pearl Jam in de hand gewerkt. Beetje vreemd want ze hadden dezelfde fans. Kurt Cobain en Eddie Vedder sloten even later dan ook gewoon vriendschap.

MTV en niets anders is de oorzaak van deze hype. Wel een nodige hype.

Wat mij bevreemd aan het album "Ten"is de positie die het in deze, en andere lijsten inneemt omdat ik het niet meer dan een medale rockplaat vindt van dertien in een dozijn. iets wat volgens mij vooral ingegeven is doordat geweldig geprofiteerd heeft van de lawine aan belangstelling die hun plaatsgenoten van Nirvana ten deel viel. Op eigen kracht had deze plaat het wel gehaald, maar had het bij lange na niet zo gescoord als nu, met hulp van Nirvana, het geval geweest is, durf ik te veronderstellen.

Snakeskin, vind je Vs. ook een modale rockplaat?

Nirvana en Pearl Jam kwamen beide met een goed album.
Ik was meer een liefhebber van Nirvana, maar door het geweldige optreden van Pearls Jam op Pinkpop was ik om, ik denk dat dit zeker meespeelde voor het succes.
Pearl Jam is gewoon een steengoede live band, terwijl Nirvana live wisselvallig was.
Toeval dat deze in dezelfde periode opkwamen.
The Rolling Stones heeft hun succes toch ook niet aan The Beatles te danken?
Deze bands begonnen ook met een soortgelijk geluid in dezelfde periode.

Een veronderstelling die zwaar te betwijfelen valt. Als Pearl Jam 23 jaar later met dit album beter scoort dan Nirvana met Nevermind hier in de top 250 en bijvoorbeeld in de Album 100 van Studio Brussel, dan kan je nog wel stellen dat Ten indertijd door het succes van Nirvana onder de aandacht kwam, maar het succes van het album anno 2014 ermee verklaren is gebazel van iemand die het maar een modale rockplaat vindt en aan die persoonlijke bevinding enige schijn van objectiviteit wil plakken.

Zeker niet te danken. Maar ook daar was een gezonde en dus goede rivaliteit.
Denk alleen maar aan het imago zoiets als good cop bad cop. Hetzefde gebeurde min of meer bij deze twee bands.

Toch niet wat de albums Ten en Nevermind betreft, want die waren beide al opgenomen voor er enige sprake van rivaliteit was.

Ik heb met meer platen in de top 10 van MM niet zo veel, maar dat is een puur persoonlijke mening. Je kunt alleen niet stellen dat Ten zo goed scoort, omdat het in '91 een hype was.
Ik geloof dan ook niet dat Ten goed scoorde door Nirvana, wat je wèl kunt stellen is dat door de aandacht voor Seattle PJ plots ook meer aandacht kreeg en meer mensen de kans kregen (en namen) om kennis te maken met hun muziek, een groter publiek kreeg. Daar is niks mis mee. Dan nog moet een plaat genoeg kwaliteit hebben om het te redden op dat moment, en ZEKER na 20 jaar. Hoeveel succesplaten uit de beginjaren '90 luistert men tegenwoordig nog?

@Iggy: Daarom noem ik deze bands ook, een duidelijker voorbeeld kon ik niet verzinnen.

De lijst van Studio Brussel bekeken, mooie lijst, maar Foo Fighters staan er toch alleen maar in vanwege het succes van Nirvana?

Ondanks het succes van Nirvana.

Precies wat ik op hetzelfde moment ook tikte, zij het iets minder krachtig

@ Kronos. Dat zeg ik ook niet.

Ik zeer veel, voor mij samen met begin jaren 80 en eind jaren 60, de meest boeiende muzikale periode.

Ten heeft zijn succes ook te danken aan het prachtige, bijna geschoold klinkende gitaarspel en de warme, maar tevens krachtige stem van Eddie Vedder.

Ik zeg ook niet dat je dat zegt.

Maar mijn opmerking is wel relevant in de discussie waarom dit album nu nog altijd zo goed scoort. Dat heeft namelijk niks met de rivaliteit van destijds te maken.

Nee toch!

Dat heb ik ooit eens gehoord.

En nog een hoop dingen.
Iedereen zal toch wel gedacht hebben waarom deze bands vanuit het niets opeens vreselijk succesvol zijn geweest. Op zich is het allemaal niet echt iets nieuws onder de zon.

The Rolling Stones hebben hun succes juist aan de The Beatles te danken.

Ten heeft het trieste en het hoopvolle in zich.
Het verlies van de vorige frontman en de moeilijke zware jeugd van Vedder.
Hierdoor tot een krachtig geheel komen.
Het eerder genoemde Pinkpop liet een frontman zien, die gericht en gemeend contact zocht met het publiek, bijna magisch.
Voor mij was de sprong tussen het publiek vergelijkbaar met het optreden van U2 met Bad tijdens Live Aid, Bono zocht ook contact met publiek.
Ook hier gebeurde er iets bijzonders.
Pearl Jam was even meer als een band, Pearl Jam was een gelijke.

Nee, aan de herkenbare, maar originele intro's van Keith Richard.
In de beginperiode maakten ze gelijkwaardige muziek, maar vanaf eind jaren 60 inspireerden ze elkaar om beide tot mooie creatieve processen te komen.
Het succes van beide bands komt juist omdat ze niet bleven hangen in de gelijkwaardige muziek uit de beginperiode, maar zich durfden te ontwikkelen.
Ik ken niemand die de beginperiode van deze bands hun meest succesvolle periode noemt.
Bij Nirvana en Pearl Jam was deze wel ten tijde van Ten en Nevermind.