The Mothers of Invention - Freak Out! (1966)

Geschiedenis
Einde jaren 70 waren wij een groepje jongelui (17-19 jaar) ontluikende muziekliefhebbers
wij hielden vooral van punk, hardrock (NOBHM kwam er net aan) en new .wave
Ik zelf was vooral in new wave geïnteresseerd (zeg maar Costello, Talking Head, The Only ones Patti Smith etc) ik hield ook toen al wat oudere (belegen ) artiesten zoals The Beatles, VU, Peter Hammill en vooral Dylan en Neil Young. Bij het draaien van die laatste 2 muzikanten kreeg ik meestal van mijn vrienden een onbegrijpende blik en een peace teken.
Bij ons in de straat woonde toen een al wat oudere (al getrouwd en kinderen etc)muziekliefhebber Guus V die een zeer grote muziekverzameling had en vooral een grote Zappa verzameling.
Hij spaarde allerlei afwijkende hoezen, bootlegs etc.
Guus V (very famous in Eindhoven) ging ook naar alle concerten in Nederland, België en een deel van Duitsland en zou later nog diverse keren de Zappa dagen in de Effenaar organiseren.
Guus vond dat ik wel geschikt was om Zappa te luisteren en nodigde mij een uit voor een paar luister avonden, wat ik wel leuk vond altijd op zoek naar “nieuwe” muziek.
Nou kenden wij als vrienden groep zonder ook maar ooit iets gehoord te hebben Zappa wel als een zwaar drugs verslaafde die moeilijke muziek maakte.
Na drie luisteravonden en heel wat info wist ik al veel beter.
Zappa was een groot tegenstander van druggebruik en had er vaak ruzie over met zijn bandleden.
Tijdens het debuut wilde een deel van de Mothers Zappa dumpen omdat hij geen drugs wilden.
Zappa rookte behoorlijk en was verzot op koffie (black please).
Wat belangrijker was is dat Zappa's muziek meestal helemaal niet zo moeilijk was maar lekker in het gehoor liggend pop / rock muziek met Rhythm and Bleus, Doo wop, rock, pop avant garde, jazz en klassiek.
Zappa heeft overigens wel eens opgemerkt dat hij de simpele popliedjes gebruikte om zijn dure symfonische (orkest) projecten te bekostigen.
Ik begon dus snel aan de back catalog en in 1979 kocht ik Joe's Garage act 1 (in fraaie klaphoes) bij het verschijnen.
Ik heb daarna Zappa wel tot de dood gevolgd, die Guus toch.

Nu dan het debuut album van de Mothers of Invention.
De band heette eigenlijk The Mothers maar dit vond de platenmaatschappij niet acceptabel dus werd het Mothers of Invention.
Tony Wilson (o.a. Producer VU en Bob Dylan) haalde teh Mothers binnen en produceerde het debuut.
Freak Out is in ieder geval het eerste M.O.I. / Zappa dubbelalbum (er zouden er nog vele volgen).

Freak Out opent met Hungry Freaks Daddy, gitaar gedreven rocknummer . In die tijd waren de op broodjes worst levende Mothers waarschijnlijk ook wel Hungry freaks.
Het bleusy mooi gezongen Ain't got no heart is ook een lekker nummer.

Who are the Brain Police, daar beginnen de aparte vocalen en stemmetjes die zo typisch voor Zappa 's werk zouden worden, ook het instrumentale gedeelte is niet standaard voor toen en zelfs nu.
Het album gaat verder met het prachtige Go cry on somebody else shoulder (doo wop invloeden, mooi, luister dan ook Ruben and the Jets, waarop ook Freak Out nummers staan).
Tja Ray Collins is een geweldige zanger.

Motherly love is weer een recht rock nummer met sterk zangwerk, benadrukt hoe belangrijk de moederliefde is.

How could I be such a fool, wederom mooi gezongen, persoonlijk vind ik dit een van de mooiste nummers van het album en het is voor mij een raadsel waarom deze van de 1 lp versie gelaten is.


Wowie Zowie, is weer een rappe (Wowie Zowie is carefully designed to suck the 12 old listener in our camp) ik vermoed dat dit niet is gelukt.

You didn't try to call me, is een liefdes liedje, wederom sterk gezongen ook een sterk outro.

Anyway the wind blows, gaat over een verbroken relatie en is ook weer een gewoon een lekkere pop / rock song.

I'm not satisfied vind ik zelf niet zo bijzonder , niet slecht maar ook niet bijzonder.

You probably wondering wij I'm here
Het bop bop bow begin is zo mooi en de yeah tussen de stukje s zang.
Verder lekker nummer.
Het Bluesy, rockende Trouble every day over rellen (rassen) is een sterk nummer wat terecht ook langer op het repertoire van Zappa is blijven staan.
Die harmonica en versnelling op het eind.

Help I'm a rock, nu komen we eigenlijk bij plaat 2 kant 1 aan en plaat 2 laat meer de avantgarde kant van Zappa zien.
Help I'm a rock bestaat uit 3 delen en het middendeel is opgedragen aan Edgar Varese een moderne componist waarvan Zappa erg onder de indruk was.
Het drie delige nummer vind ik zelfs als liefhebber toch wel zware kost en niet elk deel vind ik hier mooi.

Laatste nummer is meteen het langste > 12 minuten.
Hier maken we kort reeds kennis met Suzy Creamcheese.
Het nummer zelf is een percussie gedreven nummer met rare geluiden en stemmetjes.
Dit zijn de nummers waar nieuwkomers vaak op vastlopen en dat is niet bepaald onbegrijpelijk.
Ik vind het zelf wel goed maar niet zo mooi als de topnummers van de eerste plaat van.
Ik eindig op ****1/2, was het debuut enkel de eerste LP geweest was dit voor mij zeker *****, maar ja dan was het niet het eerst dubbelalbum etc.

(quote uit het forumtopic 52 essentiële pop/rock klassiekers)

Bij de eerste (her)kennismaking bleef mijn (voor)oordeel nog overeind. Maar na ondertussen meer dan een tiental draaibeurten verder heb ik een volledig andere indruk en beleving van dit album. Het complexe en arty-farty heeft plaatsgemaakt in de meeste songs voor simpel en catchy! Ik hoor hier nu duidelijk de stempel van zijn tijd in (waarmee ik niet wil zeggen dat het passee zou zijn). The Stones, en de in het forumtopic reeds gepasseerde tijdsgenoten The Beatles, The Beach Boys, Bob Dylan, The Kinks, The Byrds, zelfs Elvis Presley sluimeren hier achter vele noten. De zang vind ik meestal gewoon okee, soms zelfs opvallend in positieve zin. De (zang)melodien zijn dikwijls poppy, maar buiten enkel uitzonderingen daargelaten nooit vervelend. In de teksten heb ik me niet verdiept, omdat dat niet mijn gewoonte is. Muziek is bij mij puur emotioneel, en ik kan harder geraakt worden door een chinese tekst waar ik de ballen van snap dan door de best uitgewerkte, intelectuele of poetische prikkelende tekst in een voor mij verstaanbare taal. Voor die prikkelingen lees ik wel een boek of dichtbundel.
Met dit album is voor mij toch nog maar eens bewezen dat je muziek niet moet snappen om erdoor geraakt te worden. Alhoewel het misschien toch wel hierdoor komt dat ik Who Are the Brain Police? nog steeds kut vind, Go Cry on Somebody Else's Shoulder en How Could I Be Such a Fool? te pruimen binnen het albumcontext, maar te melig als op zichzelf staande songs. Uit It Can Happen Here en The Return of the Son of Monster Magnet blijkt duidelijk dat er bij de release van dit album nog geen sprake was van iTunes en mp3: Wie gaat er in godsnaam betalen om dit soort opvulsel binnen te halen?

Edit:
Toch nog even toevoegen vanwaar mijn relatief hoge score (4); voor een album waar toch enkele totale miskleunen opstaan, en dat ik o.a. omschrijf als poppy en simpel. Dat laatste is mijn eerste indruk als ik het album nu afspeel, maar het leuke is dat het slechts schijn is natuurlijk. Het steekt erg vernuftig in elkaar, en er gebeurd constant vanalles zodat je je nooit gaat vervelen. Dat is het geniale en leuke aan dit soort albums. Je moet er eerst moeite voor doen, maar daarna krijg je er blijvertjes voor in de plaats, in tegenstelling tot veel muziek die direct aanslaat, maar je na een -tal luisterbeurten reeds de strot uitkomt.

Schitterend concept album. Heel Freaky muziek met die pop elementen die het zo een heerlijk geheel maken. De teksten in het boekje zijn heel grappig, vooral zijn uitleg over waar elke song over gaat en waarom het op het album staat. De songteksten zijn trouwens ook leuk. Het gitaarspel in liedjes als 'Hungry Freaks Daddy', 'You Didn't Try to Call Me' en 'Trouble Everyday' is geniaal. Die trompet op het einde van 'How Can I Be Such A Fool' maakt het ook helemaal af. Je moet wel in de mood zijn voor dit album. Niet zo iets dat je eender wanneer kunt opzetten.

Decembermaand was de maand van Frank Zappa in mijn huisje aan de zee: ik had door medische omstandigheden veel tijd, i.e. drie maanden. Alles gaat goed, zo hoort het. Ik heb mijn reis chronologisch aangepakt, een aantal prima platen beluisterd en een aantal keren de wenkbrauwen gefronst als aandachtige luisteraar.

Deze “eerste” blijft toch een ervaring apart, over het geluid van een plaat die zijn vijftigste verjaardag nadert zullen we niet uitweiden, zeker? Ik hoor nu al de kiemen van een prima gitarist die Frank Zappa later blijkt te zijn, wat zeg ik, ik krijg meer en meer respect voor hem als een geweldige gitarist wat jaren later zal blijken.

Ook hoor ik de kiemen van afwijkende patronen. De muziek hierop kan zoet aandoen, de teksten kunnen best bijtend zuur zijn. De laatste drie nummers vind ik nog altijd niet te vreten, ik laat die drieledige kelk in het vervolg aan mij voorbijgaan.

Volgende nummers bevallen mij niet: Who Are the Brain Police omwille van de zanglijnen en die laatste drie nummers. Trouble Every Day is hierop mijn favoriet. Ik had voorlopig de helft gegeven, dit album krijgt een opslag maar ik ben nog niet echt onder de indruk.

Zat even te twijfelen tussen 2* of 2,5*, maar heb toch maar voor het allerlaatste gekozen. Dit klinkt als een nogal experimenteel gebeuren en dat moet an sich toegejuicht worden. De sound klinkt heel anders dan ik gewend ben van platen uit deze periode. De plaat begint ook nog best oke (Hungry Freaks, Daddy is geinig), echter op een gegeven moment komen toch een stel draken van nummers voorbij. Who are the Brain Police is bijvoorbeeld niets anders dan lawaaiige, snerpende herrie, om over de zichzelf eindeloos herhalende laatste drie tracks te zwijgen. Sorry beste fans van Frank Zappa, ik vond hier maar weinig aan.