Guilt Machine - On This Perfect Day (2009)

Sfeervol album, iets beter dan de meest recente plaat van Ayreon, die wat gezapig was. De sound van de band heeft wel heel veel weg van Ayreon, maar het is allemaal net iets melancholieker. Fraai gezongen in ieder geval, met mooie melodielijnen en lekker zwaar gitaarwerk. Qua tempo lijken de songs allemaal wat op elkaar en de plaat had wel iets meer dynamiek kunnen gebruiken.

Guilt Machine is het zoveelste project van Arjen Lucassen. Ik beoordeel zijn werk nogal verschillend. Ook niet al zijn werk bij Ayreon vind ik even goed. "On this Perfect Day" vind ik eigenlijk best moeilijk om te beoordelen. Het is een meeslepende portie muziek, maar het grijpt me slechts sporadisch. Ik vermoed dat dit voornamelijk te maken heeft met het vele gebruik van synthesizers. Ik ben niet zo weg van dat geluid. Ook vind ik de zanger niet echt geweldig. Hij komt wat theatraal op me over. Dit maakt het lastig om de aandacht vast te houden. En aangezien Lucassen met een zestal lange composities op de proppen komt, is dat een behoorlijke opgave. Uiteindelijk denk ik dat "On this Perfect Day" niet aan mij is besteedt, hoewel ik het gitaarwerk wel erg lekker vind. Derhalve is "On this Perfect Day" een album met twee gezichten. Volledig ervan genieten gaat me niet lukken, maar het heeft zeker zijn momenten.

Ayreon maar toch eigenlijk duidelijk niet. Een andere opbouw van nummers, emotionelere sferen, donkerder klankkleuren – het is een verschil dat wel smaakt, zodat het tijdens bijvoorbeeld het openingsnummer bijna jammer is wanneer na een minuut of vijf de zagende gitaren invallen. Door de beperkte muzikale crew klinkt het album ook mooi als een eenheid, en dat past goed bij de thematiek; ik heb zelf nergens problemen met Jasper Steverlinck, integendeel zelfs, zijn stem blijft van begin tot eind boeien, en op de bonus-DVD schittert hij ook nog eens op een uitstekende cover van Leonard Cohens The stranger song. De soundbites storen me geen moment en dragen alleen maar bij aan het introspectieve karakter van het concept, en in veel arrangementen blijf ik steeds weer nieuwe dingen horen, zoals bijvoorbeeld Lucassens vette baspartij vanaf 09:00 op Green and cream. Knap hoe hij op dit album steeds lucht weet te houden binnen de combinatie van mistroostige teksten en zware muziek, en de verpakking is natuurlijk weer net zo prachtig als we gewend zijn. Zeer geslaagd.

Net als met Stream Of Passion stelt Arjen een band samen voor On This Perfect Day. Waar het album Embrace The Storm voor mij te ver stond van zijn overige werk is dat met Guilt Machine toch anders, want hier is de signatuur van Lucassen duidelijker aanwezig. Toch wijkt de muziek van Guilt Machine ook behoorlijk af van zijn meeste werk en is het een boeiende aanvulling op zijn discografie. Ook tekstueel wordt hier uit een ander vaatje getapt. De teksten, uit de pen van Lori Linstruth, zijn geïnspireerd op de periode van depressie die zowel zij als Arjen hebben doorgemaakt.

Over het algemeen genomen klinkt On This Perfect Day wat luchtiger en minder bombastisch dan het gemiddelde Ayreon-werk. Er klinken soms wat Porcupine Tree en Radiohead-invloeden door. Dat maakt dit album een fijne afwisseling in de discografie van Arjen Lucassen. Sterkhouder op dit album is zanger Jasper Steverlinck. Zijn heldere en zuivere zangstem past uitstekend op dit album en blijft het hele album boeiend. Zo ook gevarieerde spel van drummer Chris Maitland. Wat een klasbak is die man!

1. Ayreon - Into The Electric Castle
2. Ayreon - The Human Equation
3. Star One - Space Metal
4. Ayreon -The Dream Sequencer
5. Ayreon - 01011001
6. Ayreon -Flight Of The Migrator
7. Guilt Machine - On This Perfect Day
8. Ayreon - Actual Fantasy
9. Ayreon - The Final Experiment
10. Ambeon - Fate Of A Dreamer
11. Stream Of Passion - Embrace The Storm

Na ruim een maand waarin er ook een tweetal weken in Denemarken verbleven werd, is het tijd om weer verder te gaan. De stilte komt ook doordat Guilt Machine een lastige noot is om te kraken. Het is jammer dat ik niet bijgehouden heb hoe vaak ik specifieke albums gedraaid heb tijdens deze marathon, maar neem maar van mij aan dat On This Perfect Day in de top drie staat. Ik denk dat het met de stemming te maken heeft. Guilt Machine werkt met een deprimerend thema. Ayreon's 01011001 was ook al niet erg vrolijk en eveneens moeilijk om doorheen te komen. Ondanks dat ik in het begin erg mijn twijfels had over de kwaliteit, ben ik wel overtuigd dat het goed materiaal is.

Guilt Machine is geen Ayreon, maar de hand van Arjen Lucassen is duidelijk hoorbaar. In dat opzicht is de band echt anders dan Stream of Passion. Er zijn genoeg partijen die zo van een album van Ayreon hadden kunnen komen. Arjen als achtergrondzanger roept voor mij meteen weer die connectie op met The Beatles. Het sterke Twisted Coil doet mij verder heel erg denken aan The Wall van Pink Floyd. Er zit een bepaalde naargeestige sfeer in die ik erg kan waarderen. Ik heb eerder laten merken dat ik de veelzijdigheid van de muziek van Arjen Lucassen een belangrijke smaakmaker vond, maar Jasper Steverlinck heeft mij geen seconde doen verlangen naar andere zangers. Er staat hier echt een heel goede band te spelen.

Hoewel ik hier zeker niet het beste album van deze marathon bespreek, kan ik alleen maar benadrukken dat ik wederom onder de indruk ben. Een album met slechts zes songs die ook nog eens tussen de zes en de twaalf minuten klokken, heeft een risico dat een slecht nummer voor een dodelijk gat zorgt. Guilt Machine houdt je aandacht op den duur (heeft me wel een luisterbeurt of 7-8 gekost) goed vast. Geen oorwurmen hier, maar steevast goede kwaliteit. Ik kan geen punt van kritiek bedenken hier.


Tussenstand:
1. Star One - Space Metal
2. Ayreon - The Universal Migrator - Part One: The Dream Sequencer
3. Ayreon - The Human Equation
4. Ayreon - The Universal Migrator - Part Two: Flight of the Migrator
5. Guilt Machine - On This Perfect Day
6. Ayreon - The Final Experiment
7. Ayreon - 01011001
8. Ambeon - Fate of a Dreamer
9. Ayreon - Into The Electric Castle
10. Stream of Passion - Embrace The Storm
11. Ayreon - Actual Fantasy

Guilt Machine is heel lang een blinde vlek geweest in mijn Lucassen-collectie. Ik wist dat het bestond, maar was tegelijkertijd ook vergeten om het ooit aan te schaffen tot ik Damian Wilson een weergaloze versie van Twisted Coil hoorde doen op de Electric Castle Live and Other Tales show. Ik was helemaal omver geblazen. Goed, de stem van dhr. Wilson helpt daar natuurlijk enorm aan mee, maar ook de compositie voelde heel goed uitgedacht aan.

Weer enkele jaren later heb ik me er eindelijk toe kunnen zetten om het album aan te schaffen en nu eens goed te beluisteren. En dan bedoel ik flink wat malen, want het is een uitzonderlijk zwaarmoedig album geworden. 01011001 kende nog frivole momenten, maar die zijn hier niet te vinden. Het album gaat overduidelijk over depressie, daarmee raakt het me ook absoluut enorm op persoonlijk vlak. De mij compleet onbekende Jasper Steverlinck heeft een weergaloze en veelzijdige stem voor het materiaal, terwijl de gitaarsolo's van Linstruth het album echt van heel veel extra kleur voorzien. De songs zijn verder moeilijk te doorgronden, maar voor wie doorzet kan het nog wel eens een van de betere werken van Lucassen zijn. Vooral opener Twisted Coil en afsluiter Perfection? springen er echt enorm uit. En de Leonard Cohen cover van The Stranger Song is een van de beste covers die ik ooit heb gehoord.

Tussenstand:
1. Ayreon - Into The Electric Castle
2. Ayreon - The Human Equation
3. Ayreon - 01011001
4. Guilt Machine - On This Perfect Day
5. Star One - Space Metal
6 Ayreon - The Dream Sequencer
7. Ayreon - The Final Experiment
8. Ayreon - Universal Migrator
9. Ambeon - Fate Of A Dreamer
10. Stream Of Passion - Embrace The Storm
11. Ayreon - Actual Fantasy