Explosions in the Sky - The Earth Is Not a Cold Dead Place (2003)

Explosions in the Sky zijn mijn nieuwe liefde. Mijn warmhouders in de koude maanden. Ik vind dat ik sinds de ontdekking van Sigur Ros toch al behoorlijk wat ervaring heb opgedaan met post-rock bands. Bands die een veel grootser geluid hebben. Bands die een veel groter arsenaal aan instrumenten gebruiken en veel meer bijzaken proberen te bedenken bij hun muziek. EITS is niet zo. Dit is gewoon pure muziek, geen politieke boodschappen, geen kritiek op wat of wie dan ook. Hun muziek roept romantische gevoelens bij mij op. Plaatjes van romances. Van een omhelzing tegen een ondergaande zon. Van een speciaal plekje waar alleen 'jij en ik' vanaf weten. Wanneer ik naar EITS luister bekruipt mij een gevoel van berusting, acceptatie. Alles is zoals het is. En het volgende moment kan het weer volledig anders zijn. Dat is de instelling waarmee je naar deze muziek moet luisteren. En zo niet dan verandert je instelling tijdens het luisteren wel.

The Earth Is Not a Cold Dead Place. Zo simpel is het. In een tijd waarin er zoveel onheil op de loer lijkt te liggen is dit een prachtige titel. Een hoopvol bericht. Iets wat we allemaal wel weten, maar toch net iets vaker moeten beseffen. Dat is volgens mij de boodschap van EITS. De wereld is, ondanks alle troep, nog steeds prachtig, en zal het ook altijd blijven. Want het blijft toch een uiterst apart experiment, dat leven op aarde. Hoe het ook uitpakt, een tuin van Eden of een nuclear wasteland, het zal een kunstwerk zijn.

First Breath After Coma. Ook al zo'n tot de verbeelding sprekende titel. We denken allemaal aan wakker worden, of aan boven water komen. Want hoeveel van ons hebben er echt in een coma gelegen? Toch is het makkelijk en eigenlijk ook best leuk om het voor je te zien. Want wat is het mooier dan het leven weer hervatten? Het nummer lijkt zich ook een beetje aan te passen aan deze titel, of was het andersom? Men begint heel voorzichtig. Een enkele gitaar die een enkele snaar aanslaat. Maar langzaam wordt hij (of zij) wakker en doen de zintuigen weer verslag van alles wat er gebeurt in de omgeving. Let ook op het kloppende hart na ongeveer 1.5 minuten heel duidelijk te horen. Daarna is het vreugd. Een beetje ingetogen nog, dat wel. Maar wat wil je, als je net uit een coma komt?

The Only Moment We Were Alone. Als er iemand een mooiere titel kent, hoor ik het graag. Niets kan mij meer aanspreken dan dit. Zo prachtig. Zo eenvoudig. Maar toch is het iets wat iedereen wel wil. Alleen zijn met, vul zelf maar in. Even eerlijk tegen elkaar. Even geen sociale druk. Of gewoon heerlijk knuffelen, vrijen. Of misschien de waarheid vertellen? Dit nummer werkt toe naar een geweldige climax die ieder haartje op mijn rug activeert. Maar daarvoor komen er zulke oorstrelende melodieën voorbij dat ik niets anders kan zeggen als: Wow! Ik weet dan ook zeker dat dit over liefde gaat. Vergeet alle andere opties die ik noemde. Dit gaat over pure liefde. Maar waar? Op een plaats waar we helemaal alleen kunnen zijn. Ik denk ergens in mijn geest.

Six Days at the Bottom of the Ocean. Het nummer begint treurig. Het beschrijft met haar klanken het martelaarschap. De persoon die zes dagen om de bodem van de oceaan doorbrengt doet dit omdat hij overtuigt is dat hij hiermee iets, of alles, zal verbeteren. Misschien is het een moment van tot inkeer komen? Of een moment voor zelf reflectie. Nadat de eerste drums in komen zetten voel ik een lichte frustratie. Een soort 'waarom ik' gevoel. En dan is het weer zo goed als stil. Hulpeloosheid. Een tijdje blijven we liggen, naast de martelaar. Dan ineens bemerk ik een kleine verandering in de melodie. Een ingeving. Een stoot adrenaline die onze naamloze held nieuwe moed geeft. Dan gaat de strijd verder. Na zeven minuten wordt het duidelijk. We zijn aan de winnende hand. De oplossing is gevonden. En nu zwemmen. Zwemmen richting oppervlak. Voordat het te laat is...

Memorial. Dit nummer begin als een tussenpauze. Geen groots gitaargeweld. Het is wel even prettig na drie van die adembenemende stukken. Toch. Ik voel een ontwikkeling. Een herdenking die eigenlijk verloopt zoals gepland. Men houdt zich keurig. Men houdt zich in? Maar dan komen de tranen. Eerst slecht een iemand. Maar huilen werkt, net zoals lachen, aanstekelijk. En voor je het weet is het een orkaan van tranen. Zowel vreugdetranen als tranen van verdriet. Dan lijkt het voorbij. Stilte, zo goed als. Maar dan? Kanonnen! Vuurwerk! Wat een herdenking. Ik weet niet wie of wat er herdacht wordt. Maar het zal vast iets zijn om trots op te zijn.

Your Hand In Mine. Een kippenvel zinnetje. Opnieuw. Het is zoiets simpels. Toch, niets anders raakt mij zo als liefde. En velen zullen daarin met mij zijn. Toen ik wat jonger was vroeg ik me weleens af waarom er zoveel liedjes over liefde gaan. Ik denk nu dat het is omdat het in feite het enige is wat je nodig hebt om gelukkig te zijn. Het is misschien een cliche. Maar cliches ontstaan ook niet voor niets weet je. Dit nummer is een intiem momentje. Tussen twee geliefden. Een moment dat ons allen nog eens duidelijk maakt dat de aarde geen koude dode plaats is. Een plaats vol met schoonheden die te ver gaan om er woorden voor te vinden.

Ik probeer het al dit hele stuk lang. Om goede woorden te vinden voor de emoties die EITS op dit album bij mij naar boven brengt. Maar zonder veel succes. Het zijn primitieve gevoelens die we wel kennen, maar geen besef van hebben. Het is alleen prachtige muziek zoals de composities op dit pareltje die mij en aan herinneren. Dat, hoe klote soms ook, de wereld zo mooi is. En dat ik toch mijzelf zo gelukkig mag prijzen omdat ik hier ben. En deel mag uitmaken van dit vreemde experiment.

Via de MuMeLadder ben ik achter het nummer The Only Moment We Were Alone gekomen. Daarmee was dit ook mijn eerste echte kennismaking met post-rock. Voor dit album geldt helaas dat dat nummer toch het beste nummer op het album is. De opbouw is werkelijk magistraal en het einde is ongehoord krachtig. De rest van de nummers zijn iets minder, maar ook nog steeds behoorlijk sterk. Duidelijk een band waar ik meer van wil horen, hoewel ik wel het gevoel heb dat het voor zo’n band zeer moeilijk moet zijn om van geluid te veranderen, waardoor de impact dat dit album op mij heeft gehad geleidelijk zal gaan afnemen.

Explosions in the Sky - The Earth Is Not a Cold Dead Place

Als ik deze plaat beluister denk ik aan een boswwandeling, je ziet langzaam de zon dalen.
Maar voor de zon het voor die dag voor bekeken houdt en de maan het mag overnemen, geeft de zon nog eens alles wat hij kan. Hij heeft ons zijn laatste stralen zon onze laatste stralen hoop.

Ondanks dat Explosions In The Sky maar over weinig instrumenten beschikt, weten ze toch iedere uitbarsting of opbouw grandioos goed neer te zetten. Toch mis ik op sommige momenten de afwezigheid van andere instrumenten. Maar dat mag zeker de pret niet bederven.

Want we krijgen hier door de leden van Explosions In The Sky toch maar lekker 5 fantastische songs voorgeschoteld. Ik wil trouwens mijn complimenten geven aan de twee mannen die fantastisch de elektrische gitaar bespelen. Maar ook wordt er fantastisch gedrumd en ook de bassist mogen we zeker niet vergeten. Probeerde ik nu een compliment te geven aan de twee gitaristen en ik kon het weer niet laten om alle bandleden te vernoemen, wat trouwens compleet terecht is.

Iedere climax, iedere opbouw, iedere songtitel zit gewoon fantastisch in elkaar. Bij iedere song krijg ik wat fragmenten voor me, de ene keer is die al wat mooier dan de andere keer. Ze stoppen zomaar geluk, verdriet en liefde in 5 songs met alleen wat drums, twee gitaristen en 1 bassist.


The Earth Is Not a Cold Dead Place

Vandaag kwam ik het nummer First Breath After Coma tegen in De Grote 00's K.O. Ik raakte overwelmd en besloot meteen het gehele album een kans te geven. Na een eerste volledige luisterbeurt klap ik er meteen op met de maximale score. Het enige album dat dat bij mij heeft weten te presteren na één keer luisteren is The Lioness van Songs: Ohia, die ik na een poosje rijpen later met een half puntje heb verlaagd. Maar fijn, laat me eens kort uitleggen waarom dit album me in één keer zo ontzettend diep raakt.

Dit album geeft me zo'n apart gevoel mee, dat lastig te omschrijven valt. Het is een soort continue onderbuikkriebel waardoor ik me blij en gelukkig voel, bijna alsof je verliefd bent. Het voelt alsof er naar je om wordt gekeken, alsof je gehoord wordt, alsof je er mag zijn. Dat je bijzonder en uniek bent, en dat je het waard bent om op de wereld rond te mogen lopen om er wat van te maken in het leven. Ik heb tijden gekend waarbij ik niet het gevoel had er te mogen zijn. Of in ieder geval; dat ik minder waard was dan anderen en geen toegevoegde waarde had. Gelukkig liggen die perioden ver achter me, maar deze muziek maakt juist een enorme impact op me omdat het me doet beseffen dat ik juist goed genoeg ben zoals ik ben.

De muzikale aankleding die deze positieve oergevoelens oproept, laat zich eveneens moeilijk beschrijven. De tonen zijn etherisch, zacht, helend en balsemend. De composities organisch, fluweel, teder en strelend, een dynamische eb-en-vloedwerking tussen knusse liefkozing en emotionele euforie. Het voelt alsof deze muziek puur en alleen voor mij gemaakt is, en voor niemand anders. De muzikale uitspattingen doen je hart sneller kloppen en geven een gevoel van extase, inclusie, inspiratie en erkenning.

Erkenning, ik denk dat dat het kernwoord is van het album. Tijdens en na het beluisteren van dit album voelt het alsof je diepste bestaan wordt erkend: je positieve en negatieve kanten, je kennis, kunde en kwaliteiten je alledaagse doen en laten, je rare gewoonten en eigenzinnigheden, je goede én slechte eigenschappen en je betekenis voor anderen. Dit album doet beseffen dat eenieder de erkenning behoort te krijgen die hij of zij verdient.

Magistrale muziek en een toekomstige top tien kandidaat.

5*

Er is best een aantal postrock-albums waar ik verknocht aan ben, maar op de één of andere manier is de weg naar de totale adoratie altijd een heel lange. Het kan soms jaren duren voordat de klik er is, maar als die er eenmaal is, dan blijft die voor altijd (of in ieder geval voor heel lang). Godspeed You! Black Emperor, Slint, Sigur Rós, en ook dit Explosions in the Sky, ze hebben allemaal albums waarbij het enorm lang duurde voordat ze bij mij landden. The Earth Is Not a Cold Dead Place is de nieuwste aanwinst en mijn persoonlijke postrock-favorieten-eregalerij.

Those Who Tell the Truth Shall Die, Those Who Tell the Truth Shall Live Forever (2001), de voorganger van The Earth Is Not a Cold Dead Place (2003), rekende ik al jaren tot mijn favorieten (natuurlijk wel pas nadat na jaren luisteren de genialiteit zich plotsklaps aan mij openbaarde). Maar ik wist het nooit zo met die opvolger van dat meesterwerk. TWTtTSD,TWTtTSLF was donker, spannend, onwrichtend op een bepaalde manier. The Earth Is Not a Cold Dead Place daarentegen klonk te gladgestreken, te mooi, te veel als clichématige postrock, zonder enig rafelrandje of venijn.

Bruisen
Toevallig kwam ‘The Only Moment We Were Alone’ enkele weken geleden voorbij in een playlist en ik wist niet wat ik hoorde. De diepe warmte die dit nummer uitstraalde ontroerde me dusdanig dat ik alleen nog maar stil kon staan in mijn woonkamer, als versteend, iedere gitaarnoot absorberend, iedere drumslag voelend tot in het merg van mijn botten. Ik werd er diep door geraakt en verbazing alom toen ik zag van welk album dit nummer kwam.

Sindsdien luister ik bijna dagelijks naar The Earth Is Not a Cold Dead Place, als het even kan meerdere keren achter elkaar. Mijn metalen muziekdieet van de afgelopen maanden wil me graag overtuigen van het feit dat de aarde wél een koude, dode plek is, maar Explosions in the Sky laat me telkens weer opnieuw voelen dat de aarde een plek is die bruist van de verbondenheid en de warmte en de liefde.

Warmte
Af en toe kun je zo het gevoel hebben dat alle verbindingen met de buitenwereld zijn weggevallen, of niets meer waard zijn. Ik zat de afgelopen weken in zo’n fase, een fase zoals ik ze wel vaker heb, en het is dan misschien ook niet verwonderlijk dat juist op dat moment ik het meest vatbaar was voor dit album. Telkens wanneer ik het hoor word ik overspoeld door golven van warmte die me steeds weer, al is het maar voor even, op liefdevolle wijze uit die spiraal van negatieve gedachten en gevoelens duwen.

The Earth Is Not a Cold Dead Place is de laatste tijd het ultieme tegengif gebleken tegen de donkerte. Ik hoor nu pas, na al die jaren, hoe enorm troostrijk dit album is, en hoeveel liefde er in de composities zit. En net als op de voorganger geniet ik weer intens van het drumwerk op dit album. Niet per se iets waar ik normaal erg snel voor val, maar Chris Hrasky heeft echt een eigen stijl die enorm de aandacht opeist en die meer naar de voorgrond treedt dan bij soortgelijke bands.

Aansporen
Maar ook de gitaren zijn prachtig, hoe die allebei zo enorm berustend en vol acceptatie klinken, maar die je, samen met de drums, tegelijkertijd ook aansporen om op zoek te gaan naar de dingen die het leven de moeite waard maken. Ik moet alleen nog overstag gaan bij ‘Memorial’, die heeft me nog niet helemaal gegrepen, maar voor de rest is het een voorrecht om dit album (na al die jaren!) zo intens en op zo machtige wijze te mogen ervaren.

Ik ben een ongekend gelukkig persoon (zelfs als ik me minder voel), maar ook ik moet er af en toe even aan herinnerd worden dat de wereld waarin we leven een heel fijne plek is met zo ontzettend veel mooie mensen en dingen. Explosions in the Sky heeft met The Earth is Not a Cold Dead Place gezorgd dat ik nu een reminder in muzikale vorm heb. En voor iemand die heeft leren voelen en zichzelf vooral heeft leren kennen dankzij muziek, is dat een onbetaalbaar en groot geschenk.

Blogpost