MGMT - Congratulations (2010)

Toen ik in januari 2008 het debuut toevoegde (ook nog met oude hoes) schreef ik:



Ik draaide het even en daarna werd het stil bij mij in huis als het om Oracular Spectacular ging, terwijl ik hier op musicmeter. maar ook daarbuiten zag dat het hard ging met MGMT.
Het pakte dus inderdaad groots uit waardoor Congratulations door velen al heel anders bekeken werd voorafgaande aan de release (13 april).

Ter voorbereiding van dit nieuwe album begon ik Oracular Spectacular weer eens op te zoeken en eigenlijk beviel me dat heel aardig. In mijn herinnering vond ik het minder leuk dan ik het nu bij herbeluistering vind.
Congratulations doet mij als geheel wat fletser overkomen dan het debuut.
Echt verrassen doet het ook niet (meer) maar dat is een beetje inherent aan het stijltje van dit duo, tenzij ze het roer radicaal omgegooid hadden en dat is nu ook weer niet het geval.
De eerste nummers It's Working en Song For Dan Treacy zijn aardig, maar waaien ook een beetje over. Geen spektakel dus.
Het softe Someone's Missing weet me daarna ook maar matigjes te pakken: ze proberen het nummer de laatste 40 seconden nog wel wat peper toe te dienen maar daar zijn ze dan rijkelijk laat mee.
Flash Delerium is me vervolgens ook wat te flets. Toch is het vreemd dat ik wel wil blijven luisteren. En na die beluistering van alle volgende nummers kan ik constateren dat de nadruk toch wat meer op midtempo ligt en dat het eigenlijk best sullige nummers zijn op dit album. Siberian Breaks is met zijn ruime 12 minuten echt veel te lang en neigt op den duur naar saai. Het zou een psychedelisch avontuurtje hebben kunnen worden maar daarvoor ontbreken net even te veel pittige ingrediënten.
Ze proberen voor mijn gevoel met een 'volwassener sound' te komen, maar slagen daar naar mijn idee niet helemaal in.
Het is allemaal wel leuk, maar ik besef opeens dat het vorige album eigenlijk heel behoorlijk is en dat ik dat te snel was vergeten.
Gaan we die twee dus vergelijken dan wint het debuut het glansrijk.
Congratulations is niet slecht maar prikkelt niet echt, en dat is toch echt iets wat juist bij dit soort albums zou moeten gebeuren.

Toen de cover van Congratulations gepresenteerd werd was het even schrikken. Als die representatief zou zijn voor de inhoud van de plaat betekende het niet veel goeds. Achteraf kan je het zien als een deel van het statement die ze maken. Eerder hadden ze al aangegeven geen singles uit te geven van dit album, omdat ze wilden dat de plaat als geheel geluisterd zou worden. Op die manier gaan mensen zelf bepalen wat ze het beste nummer vinden of – nog beter – ontdekken ze de magie van een compleet album (maar daar later meer over) en laten ze zich niet leiden door wat de radio laat horen. Wie alleen de singles van hun vorige album Oracular Spectacular kende zal met dit album de wondere wereld van de psychedelica ontdekken, want Congratulations is geïnspireerd op de psychedelica uit de jaren ‘60 en ‘70.

It’s Working greep mij direct, heeft catchy elementen, maar gaat mij niet vervelen, hoe vaak ik het ook luister. Dit is één van de nummers die afgelopen jaar al werd gespeeld door hen en – zeker weten doe ik het niet – het lijkt er op dat er in die tijd steeds meer subtiele geluiden aan zijn toegevoegd die er de nodige variatie in brengen. Ook Song For Dan Treacy was al langer te beluisteren op gruizige live-opnamen. En ook hier wordt je gehoor getriggered door de aankleding met honderden subtiele geluiden. Verder geeft de synthesizer/orgel er een klassiek psychedelisch sfeertje aan waar ik erg van kan genieten.

Someone’s Missing is wat ik noem een onvoorspelbaar nummer, want meerdere keren heb ik het gevoel dat er iets mist, wat natuurlijk weer aansluit bij de titel van het nummer. Eerst twijfelde ik of het refrein bezig was of dat het überhaupt nog gespeeld moest worden en toen ik eindelijk duidelijk de titel hoorde was het ineens afgelopen, waar ik een tweede couplet had verwacht. Is het storend? In eerste instantie klonk het een beetje rommelig, maar ondertussen is dit ‘vluggertje’ bij mij zeer geliefd.

Flash Delirium was het door MGMT aangeboden voorproefje waar de klassiek psychedelische invloed al duidelijk aanwezig was. Hierna volgt het spacende I Found A Whistle met alle facetten van hun vorige album, maar een groot verschil is het psychedelische sausje dat op dit album veel pittiger is. Met hun EP Metanoia hadden ze al aangetoond geen moeite te hebben met lange nummers. Siberian Breaks, dat maar liefst twaalf minuten duurt, bevestigd dat. Het is een lange zit als je hedendaagse popliedjes gewend bent, maar het zal je bevallen. Het bestaat uit meerdere qua stijl zeer uiteenlopende liedjes die volgens Andrew VanWyngarden alleen tot hun recht komen onder dezelfde titel.

Een voor dit album zeer hyper nummer is Brian Eno. Is dat een naam? Jazeker, Brian Eno wordt gezien als grondlegger van de ambient muziekstijl. Iets dat ik ook niet wist tot de komst van dit album. De exacte reden waarom ze een nummer aan hem gewijd hebben is mij ontgaan, maar dat ze hem adoreren is zeker! Het album sluit af met het instrumentele Lady Dada’s Nightmare (Lady Gaga?) en het relaxte titelnummer waar ik me zo rond het refrein even in China waan vanwege die blije geluidjes…
Mag ik het er dan nu eindelijk uitgooien?!?

Whoooooooohaaaaaaaaaa! Oracular Spectacular vond ik al geweldig, Congratulations is gewoon briljant! Sommigen zullen het niets vinden of in ieder geval minder dan hun debuut als MGMT, maar voor psychedelica liefhebbers 2.0 is dit gewoon de perfecte plaat! Ik kan me op dit moment niet voorstellen dat er aan het eind van het jaar een ander album met de eerste plek van mijn eindejaarslijstje er vandoor gaat dan Congratulations! Er zijn geen mindere nummers, en ook geen betere. Deze plaat is niet in singles te vatten. Praktisch gezien wel, over Flash Delirium apart was ik ook enthousiast en It’s Working heb ik een aantal keer op repeat gezet, maar het grote geheim ontdek je pas als je dit album als geheel tot je laat doordringen. Alleen dan zal je de hidden track ontdekken!

For Music Only

MGMT - Congratulations

Er zijn van die bands waarvan je stiekem hoopt dat ze iets nieuws gaan doen. MGMT is zo'n band, en ze doen iets nieuws. Dan is de vraag natuurlijk meteen of het ook een vooruitgang is.

MGMT leverde in 2008 dé zomerplaat van dat jaar af; het hitgevoelige Oracular Spectacular. Na drie jaar wachten is er dan de opvolger, Congratulations, en die is bij de eerste luisterbeurt wel even schrikken. Waar Oracular Spectacular grotendeels opgebouwd was rondom aanstekelijke synthesizer riedeltjes, voelen de nummers op Congratulations meer aan als een samenspel van instrumenten. Dat pakt verrassend goed uit, maar het komt de hitgevoeligheid niet ten goede. Het album dient als een geheel geluisterd te worden om goed tot zijn recht te komen.

Na enkele luisterbeurten vallen de puzzelstukjes dan op prachtige wijze op hun plaats, en wordt duidelijk dat deze nieuwe weg in ieder geval geen stap terug is. De heren hebben goed geluisterd naar smerige jaren '60 synthesizer bandjes, en weten dit perfect te combineren met hun eigen debuut. De psychedelische sfeer druipt van het album af; met name bij Flash Delirium is moeilijk voor te stellen dat het niet gemaakt is na een behoorlijke dosis LSD.

Over hun invloeden doet de band trouwens helemaal niet moeilijk, getuige een nummer gericht aan ambient-grootheid Brian Eno ("we're always one step behind him"). Opvallend genoeg is daarom dat juist dit een van de meest zwakke nummers van het album. Het geheel voelt gejaagd, hoewel dit natuurlijk met opzet kan zijn, om het idee van een 'achtervolging' op Eno te creëren. Ook het vreemde instrumentale nummer Lady Dada's nightmare komt niet over, en lijkt vooral op de plaat gezet om de speelduur enigszins op te rekken.

Gelukkig blijkt dat er verder genoeg moois op dit album aanwezig is. Opvallend is dde vaststelling de band deze keer in de rustigere nummers het best tot zijn recht komt; dat was op Oracular Spectacular nog andersom. I found a whistle is bijvoorbeeld een loom nummer dat lekker voortkabbelt en een gevoel van berusting oproept.

Ook het maar liefst twaalf minuten durende Siberian Breaks is een goed voorbeeld, en in zekere zin kenmerkend voor de georganiseerde chaos die op het gehele album overheerst. De band stelt zelf dat het 'acht verschillende nummers in één zijn", maar dat valt in eerste instantie helemaal niet op. Dat is te danken aan de productie van Pete Kember, die zorgt voor strakke overgangen tussen de verschillende delen van het nummer. Het feit dat de volledige 12 minuten weten te boeien geeft de vooruitgang van de band aan; de nummers op Oracular Spectacular hadden stuk voor stuk niet heel veel langer moeten duren.

De vraag of de nieuwe stijl van MGMT een verbetering is, is echter niet te beantwoorden. De hitgevoeligheid is verdwenen en daarvoor is georganiseerde psychedelische chaos in de plaats gekomen. Beide stijlen hebben hun sterkte en zwakke punten, en dat is het grootste compliment dat een band die zichzelf opnieuw heeft uitgevonden te geven valt.

8/10

Congratulations, het tweede album van MGMT is tot nu toe mijn favoriete album van 2010. Wat een heerlijk album, gevarieerd!

It´s Working is een geweldige opener, wat een heerlijk popliedje, want dat is het! Song for Dan Treacy begint postpunk-achtig, maar neemt een compleet andere wending in het midden van het nummer. Someone´s Missing beviel me de eerste 4 keer helemaal niet, maar dit nummer past perfect in het album. Flash Delirium, wat een nummer vol heel veel verrassende wendingen, zit geweldig in elkaar. I Found A Whistle is een heerlijk rustig nummer, maar dan komen we bij het hoogtepunt, namelijk Siberian Breaks, 12 minuten lang genieten! Beter heb ik dit jaar nog niet gevonden. Het nummer gaat zonder problemen van de ene naar de andere passage, een geweldige Pop Surf Opera! Brian Eno, een heerlijk uptempo nummer wat af en toe een beetje punky aanvoelt. Lady Dada´s Nightmare, als ik het apart luister vind ik er niet zoveel aan, maar in het album past het heel goed. En het eindigt rustig met Congratulations, en ik wil al applaudiseren, zijn ze me voor!

Een album wat niet makkelijk is, heel divers. Maar na enkele keren luisteren zal het je steeds meer bevallen (of niet). Hij staat nu nog op 4,5 ster, maar op dit album is geen een minpunt, dus ik ga het 5 sterren geven. Een meesterwerkje uit 2010!

Witte stranden.
Surfplanken en meisjes in te kleine bikini’s.
Kankerverwekkend zonlicht op een roodverbrande huid.
Gebruikte condooms langs een dovend kampvuur.
Wietzakjes en Coca Cola blikjes.

Congratulations is een vette knipoog naar de surfmuziek van Dick Dale.
Terug naar de geluid van begin jaren zestig.
De soundtrack van een nog te maken film van Quentin Tarantino.
Alsof Black Francis zich geofferd heeft als producent.
Herbeleving van de eerste Pixies albums.
Een The Polyphonic Spree achtig koortje opgetrommeld om het op te leuken.
In de nacht stiekem de studio in.
Door toevoeging van geluidjes en gedraai aan knoppen de eindmix proberen te verknallen.
Verrast door het uiteindelijke eindresultaat.

MGMT komt met een album zonder potentiële hitsingels.
Maar wel meer een geheel dan bij Oracular Spectacular.
Al blijft het altijd herkenbaar MGMT.
Eerst jezelf presenteren door middel van succesvolle hits.
Dan als gevestigde naam je eigen geluid uitbouwen.
Vaak blijkt het tweede album een moeilijke bevalling.
Deze is er echter vrij gemakkelijk uit gepoept.
Het gevoel van druk is niet aanwezig.
Nu nog een mooie zomer.

Psychedelica lijkt weer helemaal terug in de popmuziek, en het immer hippe MGMT presenteert zich hierbij als vaandeldrager voor het geluid van 2010, of één van de geluiden van 2010. Een neusje voor het 'nu' kan ze niet worden ontzegd, hun debuut stond in het teken van de electro/synthesizerinvloeden die toen de dienst uitmaakten. Het leverde toen een paar singles op ('Kids' 'Time To Pretend') die nog best wel eens kunnen uitgroeien tot klassiekers.

Zulke instanthits vinden we niet op 'Congratulations', waar de psychedelica voornamelijk wordt gebruikt om hun sound maffer en kleurrijker te maken, en verdieping aan te brengen. Het is een geslaagd experiment, in zoverre dat de plaat een lust voor het oor is. Wie op play drukt, valt in een bad van zwoele akoestische gitaren, atypische ritmes, gekke geluidjes en gelikte samenzang. Met hun voorliefde voor warme, open melodieën, gedrenkt in melancholie, ontstaat er genoeg moois om het ontbreken van een kraker als Kids te kunnen vergeven. Sommige dingetjes op Congratulations, met name de gestoorde single Flash Delerium, mogen best geniaal worden genoemd.

Toch heeft deze band een probleem: de muur die wordt opgeworpen tussen de band en de luisteraar door die constante laag ironie waarin de nummers zijn gedrenkt. Een soort slacker-achtige angst om te serieus te worden genomen. Deze band is duidelijk nog op zoek: niet echt serieus maar niet echt grappig. Niet echt muzikaal maar niet echt lo-fi, niet echt alternatief maar niet echt pop, enzovoorts.

MGMT lijkt nergens op te willen worden vastgepind, maar weet misschien juist daarom zelden echt bij de strot te grijpen. Congratulations is een spookplaat, die indruk kan maken als hij aan het afspelen is, maar bij mij nog niet heeft kunnen doordringen tot het diepst van mijn ruggegraat. Dat is wel jammer, want zo is wat één van de beste acts van dit moment zou kunnen zijn toch 'slechts' één van de leukste en interessantste acts. Noem het: echt een dingetje van nu. Deze mannen moeten beter kunnen.

Ik was groot fan van MGMT's Oracular Spectacular. Ik keek toentertijd dan ook enorm uit naar dit nieuwe album van ze. Zodra het uit was meteen gedownload en naarstig op zoek gegaan naar een volgend heerlijk deuntje als Kids of Electric Feel. Ik kwam bedrogen uit. Jammer, ik was behoorlijk teleurgesteld.

Toch nog maar een paar keer geluisterd. Het viel eigenlijk wel mee allemaal. Dat er geen nummer echt heel erg uitsprong, vond ik wel jammer, ik kon er niet zoveel mee. Nog maar een paar keer geluisterd en toen viel het ineens op zijn plaats: dit was nog beter dan Oracular Spectacular!

Congratulations klinkt als een soort samenvatting van de afgelopen muziekdecennia, ongelooflijk hoeveel invloeden dit album heeft. Desondanks past het allemaal wel bij elkaar, zo bewijst bijvoorbeeld het geniale Siberian Breaks, wat eigenlijk uit losse nummers bestaat, die wel allemaal naadloos in elkaar overgaan zodat het toch een prachtig geheel wordt. Als je het vaker luistert, valt het je op dat er wel degelijk aanstekelijke deuntjes inzitten, ze zijn alleen wat moeilijker te vinden dan de dikke elektronische deuntjes op Oracular Spectacular. Het gaat van vrolijk (Brian Eno), tot mooi, (Congratulations), tot lichtelijk gestoord (Flash Delirium) of gewoon combinaties daarvan. Je wordt gebombardeerd met parel na parel die stuk voor stuk weer heel anders zijn, maar toch bij elkaar passen. Na het heerlijke applausje aan het einde van het nummer 'Congratulations' blijf ik nog even tevreden nagenieten.

Je kunt veel van deze jongens zeggen, maar niet dat ze commercieel zijn. Je zou je eerder gaan afvragen of ze niet geforceerd niet-commercieel zijn. Heerlijke plaat, ik kan niet wachten op wat ze de volgende keer in petto hebben.

Het is niet wat veel mensen verwachtten te krijgen van MGMT, ik denk dat een hoop mensen niet de tijd hebben genomen die ik ervoor heb genomen, want ik vind het cijfer toch een beetje aan de lage kant voor zo'n meesterwerk. Maar goed, wie ben ik