Inmiddels heb ik de plaat een aantal keren geluisterd en ben ik ervan overtuigd dat het behoort tot de top 3 van beste Nederlandstalige hiphop-albums aller tijden. Het voelt voor mij heel erg aan als een verlengstuk van Eigen Wereld (2006) en dat is enkel positief te noemen. Dezelfde soort vibe dankzij Delic met daaroverheen een nog betere Sticks en dankzij de vele samenwerkingen met onder andere Rico en James voelt het niet eens meer aan als een soloplaat.

Tijdens het luisteren van het album heb ik alle teksten meegelezen via Spraakwater. Onderstaande sprongen er wat mij betreft echt tussenuit.

#3 Utopia / Sticks (dankzij de beat, Typhoon en James' zijn flow haast een perfect nummer)
Overzicht, driehonderdzestig graden
Vertegenwoordig dit, tot in de lengte van dagen
Breedbeeldvisie, geef het hele spectrum
De meeste mc's kennen maar één vertrekpunt

Eendimensionaal, eenzelfde centrum
De één bijt aas, de ander is Rex Hunt
Fakkelbrigade, Fakkelbrigade, wat, zeg ik het te vaak?
Fakkelbrigade
Je kan niets, tegen Sticks en Petrovic, Delic

#5 Tot Zo / Sticks
Een slok voor ons, is een fles voor de mensheid
Dus laat ons dronken zijn, volg wat de pen schrijft
Je vraagt om verklaringen, we staan op stand-by
Zoveel haringen, je lokt ons niet de tent uit

#6 Spaanse Vlieg / Sticks (misschien wel het beste nummer van het album)
Ja, proost, de flow is sowieso iets magistraals
Zelfs m'n oude tracks zijn nog niet achterhaald
Elke bom die ik drop, klopt en klapt met kabaal
Trap rappers terug in schoolbanken van het klaslokaal

En:
Fok schaapjes op het droge, schaapjes op m'n broodje
Lamsvlees, het is nooit anders geweest
Ik zoek geen bevestiging
en last best ben ik zo zelfverzekerd dat ik jou succes wens

#8 Snelle Jongens / Sticks
Tuurlijk, het had voeten in de aarde
Mensen geschokt, mensen gekwetst, mensen bedaar eens
Ik snap die sentimenten, merk dat het 't waard is
Merk dat Stick Rafael van de Kaart is

#11 Broodje Aap / Sticks (heerlijke beat, heerlijke flow, beste uitloop)
Chicks saboteren m'n relatie in de kroeg
Of zit ik er naast en ben ik zelf niet sterk genoeg?
Op zoek naar je gram, doe wat je kan
Word er moedeloos van, het leven als een beatloop
Ik hoor 'm te lang

En:
Snap ik ook, het duurt niet lang voordat je achterloopt
Als je altijd maar achteloos fakkels smookt
Ontsnap de rook

#12 Water/Vuur / Jawat
Waar je groepen ziet vallen door een hond in de click
Nemen wij de schade op en ruimen stront zonder kick

En:
Ben overtuigd dat ik niet de mooiste flow heb
Maar als ik een show zet ieders overhoop rap
En dat zijn zaken die besproken en geschreven worden
Codes opgeplakt zodat we straks een sterk leger vormen

#13 Ga / Typhoon
We gaan plaatsen, steden en gaten
Gehuchten waar geruchten ontstaan, rondgaan
En zo is er een basis, een fundament
Voor eenieder die weigert mee te lopen, als kuddemens

#15 Gisteren/Vandaag / Sticks (ook één van de betere nummers van de plaat)
Dit is een achtbaan, kan niet altijd goed gaan
Het circuleert als witte lichamen in mijn bloedbaan

En:
Ik pluk fruit en vruchten van het leven
Zelfs Adam en Eva hebben die vruchten opgegeten
Wij zijn niet die enige, tweebenige
die met regelmaat vreemde plannen ondernemen

Verdere hoogtepunten zijn de gehele flow op 'Sporen2' en alle heerlijke instrumentale stukken tussen de nummers door, waardoor je niet overspoeld word door constante bars van Sticks en de rest. Verder is 'Laatste Dagen' en 'Vrij' het vermelden waard. 'Goeiedag Verder' is dankzij de lome feeling een heerlijke afsluiter van het album.

De bijdragen van James laten me trouwens wel afvragen waarom hij zelf nog nooit een plaat heeft uitgebracht.

Een album moet de tand des tijds doorstaan wil het wat mij betreft benoemd worden tot één van de betere. Zowel Eigen Wereld als Fakkelteit hebben hier totaal geen moeite mee en leken hun tijd ver vooruit te zijn. Het is goed dat Sticks nog steeds actief is, maar ik hoop dat Delic ooit nog eens een terugkeer maakt met een volledige plaat. Hij behoort met gemak tot de top van Nederland, net zoals Sticks met zijn teksten. En dat maakt van deze samenwerking toch wel een heel bijzondere.

Na de eerste luisterbeurt wilde ik dit album bestempelen als een geinig plaatje dat mij best kon bekoren, maar na meerdere luisterbeurten ben ik het steeds meer gaan waarderen. Vaporwave boeit me wel - zowel muzikaal gezien als de aesthetiek en de achterliggende gedachte ervan - en ik luister al heel m'n leven naar nederhop, dus vind ik het interessant om te zien hoe deze twee artiesten invulling hebben gegegen aan een samenkomst hiervan.

Ik vind het een geslaagde poging. Het luistert lekker weg, is niet te zwaar maar ook niet te vrolijk. De teksten zijn leuk en door de Japanse interludes waan je jezelf ook een beetje in het land van de rijzende zon. Faberyayo schetst de vibe van het daarzijn alszijnde buitenstaander, maar liefhebber van de Japanse pop-cultuur.

‘Hyperwinkelcentrum’ is duidelijk een kritiek op het consumentisme, geheel in lijn met de vaporwave-traditie. ‘Faber’s Theme (Verdwaald in de wereld)’ gaat over de tijd:

“Niets is meer als voorheen
Vroeger is een fabricatie
Er is alleen maar nu
Morgen bestaat niet”

Even later komt het thema terug op 'Tijd wist alles uit'. Daar komt ook het nihilisme weer sterk terug, met teksten als "Het maakt echt niet uit / wat je ook doet" en "Je bent een stipje in het universum", "een druppel in de oceaan". Ook typerend voor vaporwave.

Het eindigt met het meest zware nummer van de plaat: 'Help ik wil dood'. Maar het is niet zo dat het uit de toon valt en dat vind ik eigenlijk wel een sterk punt van het album als geheel: het is niet eentonig, maar juist dynamisch, omdat niet elk nummer een duidelijk couplet-refrein indeling heeft en tussendoor hoor je interludes en instrumentals. Maar van begin tot eind vormt het duidelijk één geheel, mede door de sterke thematiek.

Ik wil wel meer horen van dit duo. Hoewel vaporwave best haar publiek vond, zal deze specifieke uiting ervan niche blijven - zeker gezien de weergaven op YouTube. Desondanks ben ik ervan overtuigd dat er een loyale groep is die hier warm voor loopt en dat er ook nog wel groei in zit. Ik hoop op meer!

Tja, hoe volg je zo’n legendarisch album als Tussen Licht en Lucht nou ook op? Een album dat ik met gemak in de topdrie van Nederlandstalige hiphop zet en die ik als klein jongetje dan ook volledig heb grijs gedraaid.

Misschien is het antwoord dan ook wel: niet. Misschien is het beter om het te laten voor wat het is. Om niet te pogen een TLEL2 te maken, maar om juist iets volledig nieuws te scheppen.

Want muzikaal gezien heeft Lobi da Basi vrijwel niets gemeen met Typhoons debuutplaat. Zo gek is dat ook niet. Er zit maar liefst zeven jaar tussen de projecten en het enige wat ze echt gemeen hebben, is dat ze beiden recht vanuit het hart komen. TLEL was dat in 2007, toen hij nog een stuk jonger was en vol vragen en twijfels zat, op zoek naar zichzelf; Lobi da Basi is dat de Ty van 2014, eentje die zijn plek heeft gevonden en zijn eigen ik overstijgt door zich af en toe te wagen aan het maatschappelijke. Waar TLEL een koudere sfeer heeft, straalt deze plaat vooral warmte uit.

En dat is ook precies mijn probleem met het album. Waar TLEL hiphop was, zoekt Lobi da Basi de grens op en vermengt zich met soul en jazz. En voeg daar nog eens een hoop zang en zoetsappigheid aan toe. Opzweperige muziek met een hoop tierelier-refreintjes. Ik houd er niet van. Dat er een publiek voor is, moge duidelijk zijn, maar deze zal voor een groot deel verschillen met dat van TLEL.

Dat wil niet zeggen dat er her en der niet stukken op staan waar ik van geniet, laat staan dat ik het geen goed album vind. Dat vind ik namelijk wel. Typhoon staat nog steeds garant voor kwaliteit. Het is gewoon niet mijn soort muziek. Een beoordeling zal ik het dan ook niet geven.

Na vijf jaar stilte (Great Minds) en negen jaar na zijn debuutalbum weet je haast niet wat je moet verwachten, want Winne heeft als mens - en daarmee met name als tekstschrijver - niet stilgezeten, maar hij heeft voor mij alles zo waargemaakt. Zijn teksten zijn inspirerend. Zijn delivery is beheerst, maar energiek, strak en je voelt dat het iemand is met levenservaring die hier spreekt. Productioneel is het dik in orde. Hele fijne beats die goed samengaan met Winne. Een plaat met een ziel. Een parel voor Nederlandstalige hiphop-muziek. Een plaat zo uniek dat het niet kan worden overtroffen, omdat dit iets is waar Winne zijn hart en nieren heeft ingestopt.

Ik heb er pas één luisterbeurt opzitten en ja, ik prijs het nu al de hemel in. Wie weet kom ik daar later op terug, maar dat dit iets bijzonders is, staat voor mij vast.

Ik was ietwat bang dat de vele samenwerkingen Winne zouden laten ondersneeuwen, maar dat is niet gebeurd. Dit is duidelijk zijn plaat en de rest vervult gastrollen. Het knappe is zelfs dat Winne, vind ik, andere rappers beter laat klinken. Individueel ben ik niet van iedereen even fan, maar hier kan ik ervan genieten. Dat is een enorme kwaliteit.

Ook een leuke touch is het Surinaams op Winti. Om dat bij één nummer te doen geeft deze plaat des te meer dynamiek en maakt het ook unieker. Op Porto Cervo (Interlude) rapt hij een aantal bars in het Engels, zelfs dat klinkt goed.

De teksten zijn bijzonder, inspirerend, spiritueel van aard. Winne gaat verder dan rap; hij is een poëet. Deze teksten vereisen nog meer aandacht en overdenking dan ik in een luisterbeurt kan geven, maar dat maakt deze plaat juist zo rijk.

Winne hoeft niet vergeleken te worden met anderen. Hij concurreert niet met anderen. Winne speelt op een ander veld. Zijn eigen veld. En iedereen kan op dat veld spelen, maar niemand kan het creëeren.

Ik moet benadrukken hoe goed de beats op deze plaat zijn. Daar ben ik erg van onder de indruk. Ze brengen veel dynamiek met zich mee, hebben vaak meerdere lagen, maar overheersen Winne nooit. Ik verwacht dat, dankzij deze beats en Winne zijn soms ietwat cryptische teksten, de plaat gelukkig niet snel gaat vervelen. Het valt me op dat er veel gezongen refreintjes op staan, daar moet je van houden. Ik ben er normaal geen fan van, maar het werkt wel en klinkt goed. In de tweede helft van de plaat neemt het (gelukkig) af.

Track met Kempi is heerlijk. Kempi is weer zoals vanouds, lang niet zo gehoord. Winne brengt hier hele mooie verses. Wake Up Call is puur vuur en adrenaline. Ongelooflijk. Geen gezongen refrein. Doet qua type track en tekst (brag 'n broast) meer denken aan het Onoverwinnelijk-tijdperk. Winne als in zijn begindagen. Eerwraak is vooral duister en eng. De beat is een van de mooiste hiphop-beats die ik heb gehoord. Hier draait het om verhaalvertelling en daarmee doet het denken aan Crime Passionel (Winne Zonder Strijd). Erg intens, o zo goed. Heerlijk om Feis te horen, Kevin komt ook sterk, maar voor mij nog leuker: Fresku. Eindelijk weer een track met hem na de klassieker Nieuwe Dag (blijf het jammer vinden dat hij niet op Great Minds stond). Mooiste track van de plaat is voor mij Help, niet enkel door Winne zijn gevoelige delivery en tekst, maar ook door de beat en de bijdrage van Glen Faria; heel mooi refrein. Deze track overstijgt hiphop - en zo doet de plaat in haar geheel dat ook.

Mijn complimenten en felicitaties aan Winne voor het neerzetten van zo'n bijzonder muzikale en spirituele trip - en vooral heel erg bedankt hiervoor. Ik had er geen verwachtingen voor, maar als ik ze had, waren ze overtroffen. Het label woordkunstenaar is niet op veel rappers van toepassing, maar bij Winne zeker wel. Zoals ik zei: een poëet.