Big Country - The Crossing (1983)

THE CROSSING

Vind ik een knaller van een plaat. En dan bedoel ik van de door Steve Lillywhite opgefokte drums en de prachtige gitaarpartijen tot en met zelfs de beukende bassen. Muzikaal zelfs intenser dan de eerste U2 platen, maar tekstueel aardser, met de beide voeten in de Schotse weidegrond. De Schotse U2, misschien nog het best te vergelijken met WAR. Strijdlustig, het arbeidersethos en toch nergens te pathetisch.


In a big Country is een klassieker. Hier vind ik de albummix toch net iets krachtdadiger dan de singel versie. Hoopvolle tekst ook.

Chance hoor ik dan weer liever in de (later uitgebrachte) singelversie. Die heeft een mooiere opbouw van intro tot slot. Mooi gezongen ballad.

A thousand Stars is een opzwepende rocker. Zo'n nummer dat je uitnodigt om volop de dag te plukken. Mooie gitaren.

The Storm staat met beide voeten in de (Schotse) folk. Akkoestische gitaren en vrouwenkoren begeleiden de zanger in de storm.

Harvest Home was de eerste, nog over het hoofd geziene, singel. Maar wat een prachtige song: doedelzakgitaren op de eerste rij.

Close Action is weer een wat rustiger nummer. Een lovesong van het edelste goud: I will carry you home with the Gods in my eyes.

Fields of Fire betekende was de doorbraakhit in de UK. Een stevig partijtje folkrock, dat net zoals U2 deed op Boy het kind in ons wel wakker houden.


Het vlotte Inwards vind ik het beste nummer van de drie overblijvers. Lost Patrol spreekt me minder aan dan de rest en Porroh Man duurt misschien net iets te lang om het album overtuigend af te sluiten. Jammer genoeg is de bonustracklijst niet volledig. Dit album smeekt om heruitgebracht te worden in de 2CD deluxe reeks van Universal.

OK, op verzoek deze plaat weer eens onder de loep:
Te beginnen met zeggen: RIP Stuart! Naast Guthrie van de Cocteau Twins de beste gitarist die Schotland ooit heeft voortgebracht. Absolute meesterklasse die Adamson hier af en toe uit zijn gitaar tovert. Maakt tegelijk dat Big Country zo'n apart en distincte sound heeft. De plaat begint natuurlijk voortreffelijk met In A Big Country. Je waant je al tussen de schotse hooglanden en zijn vele lochs.. guur maar eerlijk weer en af en toe een middeleeuws kasteeltje of pub. Het gebruik van bagpipes versterkt dit gevoel natuurlijk alleen maar. Big Country is één van die bands die zijn britse roots erg trouw blijft. Veel meer dan het geval was met bands uit de jaren 70 die allemaal achter de zwarte blues aanliepen.
De plaat gaat na deze meesterlijke opener verder met een hoog niveau, hoewel Inwards minder is dan de opener is het beslist geen slecht nummer. Chance is al meteen het volgende hoogtepunt. Veel catchyer zijn ze niet gemaakt, terwijl het ook een kwalitatief sterk nummer blijft. Thousand Stars tapt weer aardig uit het vaatje van het eerste nummer, The Storm is een van de beste nummers op deze plaat. Een heerlijk opbouwend gitaarspel komt een bijna hardrock-achtig nummer inluiden, daarna wordt de sfeer etherisch en de openingszin: "I Came From The Hills With A Tear In My Eye"... meer weemoed en Schots levensgevoel kan niet Harvest Home is even bijkomen van die zwaarmoedigheid. Luchtig folklore lullaby bijna. Volop de gitaar van Adamson in de hoofdrol trouwens weer. In het nummer erna mag de bassist ook laten horen dat hij heus wel meekan op het niveau.. maar Stuart blijft zelfs op de achtergrond nog meeschallen. Ook weer een nummer vol met Schotse folkinvloeden. Daarna ook weer een meegalmer, maar o zo lekker op het meetappende gevoel van de luisteraar. Fields Of Fire heeft zelfs een stukje Schots volkslied in zich (of een dergelijk anthem), weer geheel in de lijn van In A Big Country dus.
Alleen de afsluiter valt ietwat uit de toon hier, lijkt wel een uit de hand gelopen live-jam. Niet dat er niet genoeg moois is te horen hier. Stuart is in blakende topconditie en het nummer luistert ook heerlijk weg. Maar het is veel repetitiever en loopt af en toe wat uit, alsof ze even het live-gevoel van BC wilden laten horen.
Al met al een erg goed album, en het zoveelste bewijs dat de jaren 80 niet alleen en louter uit synthi-bands bestonden (iets dat toch erg lastig uit de hoofden van 80s know-nots lijkt te praten). Dit is geheel gespeend van synths en bouwt op gitaar en andere traditionele instrumenten. Maar klinkt erg fris! Waarom geen 4,5* of 5* vraag je je af? Ik ook, ik weet het niet.. ik denk dat het toch iets plegstatigs heeft allemaal en het Schotse pathos er af en toe iets te dik bovenop ligt. Een beetje waarom U2 of Simple Minds soms ook net overhellen naar teveel nationale trots of sentiment. Big Country doet dat hier niet, maar de stem van Stuart en de sfeer doet je af en toe iets teveel in je nietige stoel zitten en bijna een kilt aan je muur hangen om er naar te kunnen knielen. Toch vind ik dit een onderschatte band, hebben erg veel bijgedragen aan de sound van de latere jaren 80, waar tal van bandjes later mee zijn doorgegaan (noem Levellers of dat soort bands). Een moddervette 4 in elk geval. Misschien zet ik hem zo nog eens op en maak er 4,5* van

Wat was ik indertijd verslaafd aan mijn LP The Seer (later dan ook op cd vervangen). Het was dan ook logisch dat ook dit album toen beluisterd moest worden, maar op de een of andere manier is het nooit verder gekomen dan een cassettebandje (we praten over tiener aERo in de jaren '80) en na het lezen van orbits recensie leek het me wel een goed plan om het voorlopig maar eens te vervangen op mp3 (en binnenkort op cd).
Al bij opener In a Big Country bloeit mijn liefde weer op: hoe catchy is dit toch, niet voor niets een hitje denk ik dan maar. En terwijl ik dit hoorde besefte ik dat ik deze band in de jaren '90 heb zien optreden in de Kuip als voorprogramma van de Rolling Stones. Het kwam daar totaal niet over weet ik nog: typisch een band die je in kleinere omgeving moet zien optreden. Associaties met een Schotse kroeg zijn niet te vermijden.
Inwards heb ik altijd een wat minder nummer gevonden en mijn geheugen laat me niet in de steek want ook bij herbeluistering, na vele jaren, pakt dit me toch wat minder dan de opener.
Chance maakt dit ruimschoots goed: het melancholieke geluid van Big Country komt hier weer sterk naar voren en wat is dat gitaargeluid toch machtig mooi. Dit is een plaatje van een song en blijft fier overeind staan door de jaren heen. Een stoer kasteel in het schotse landschap, weer en wind trotserend, dat is Chance.
A Thousand Stars dendert flink door: de machine is hier goed geolied en zo hoort het.
Hoe mooi klinkt dan het intro op The Storm: een brok-in-de-keel momentje op dit album. Ook als het nummer vordert slingert het je heen en weer tussen allerlei emoties, met recht het prijsnummer van dit album.
Op Harvest Home snijdt het gitaargeluid weer door je ziel en de samenzang klinkt als een klok. Hier is het goed feestjes op bouwen maar vergeet ondertussen niet te luisteren naar de schitterende één-tweetjes tussen gitaar en drums.
Lost Patrol heeft ook mooie gitaarlijnen (de kracht van deze band) en tegelijkertijd is het een stoer nummer: kin omhoog, borst vooruit en marcheren maar.
Close Action is me nooit zo opgevallen maar doet dat nu veel meer: ademloos luister ik naar de schitterende solos en de heerlijke galm van Stuart.
Fields of Fire straalt wederom fierheid uit: trots zijn ze en dat krijgen we te horen. Of dat zo is weet ik natuurlijk niet, maar dit nummer straalt veel zelfverzekerdheid uit. O ja, had ik al gezegd dat ik de gitaren zo geweldig vind?
Porrohman vind ik een perfecte afsluiter van dit album: avontuurlijk en het doet me nu terug zwijmelen naar mijn bezoek aan Schotland bijna 2 jaar terug. En dat is het mooie van muziek. Dat cassettebandje had dit soort herinneringen nog helemaal niet, maar nu ik het na jaren weer terughoor is een jarenlang gewenst bezoek aan Schotland inmiddels vervuld en dan staat zo'n nummer gelijk in een ander daglicht.
Op de latere releases zijn nog wat extra tracks toegevoegd als daar zijn het opzwepende Angle Park, All of Us, de titeltrack van dit album The Crossing en Heart and Soul. Prima aanvullingen maar zoals altijd vind ik ze nooit zo nodig.
Heerlijk om dit na jaren weer terug te horen!

Schotse mannen hebben vaak een stoerdere uitstraling.
Bon Scott (AC/DC), Gordon Ramsey, Sean Connery en Ewan McGregor.
Afstammelingen van William Wallace
Bekend als de oer Schot Braveheart.

Trommels en Highland pipes.
Strijdend tegen de Britten.
Met opgestroopte mouwen.
Schotse Hooglanden passerend.
In A Big Country.
Fields Of Fire als noodlottig vervolg.

Het uitzichtloze bestaan van fabrieksarbeider.
Generatie op generatie.
Vader die zoon laat kennis maken met het toekomstperspectief.
Zichzelf vernederd voelend.
Willen verschuilen achter de ruiten van de kilt.
Strijdvolk veranderd in volgelingen.
Change.

Woeste zoetwatermeren.
Lochs vol met geheimen.
Omgeven door rotsachtig gebergte.
Waardoor het onweer niet weg kan.
Vissers die de regen voor willen zijn.
Thuishaven al in zicht.

The Storm is tevens verantwoording.
Geschiedenisboeken herschrijven.
Veldslagen en plundering proberen goed te praten.

Porroh Man is bijna traditioneel.
Struikrovers die hun prooi op wachten.
Ergens verscholen in de bossen.
De serie Dick Turpin.
Gestopt in een lied.
Richard O'Sullivan als de Porrohman.

Tijdsgenoten van U2.
The Edge liet in zijn gitaarspel Ierland horen.
Stuart Adamson doet hetzelfde met Schotland.
Je hoort de doedelzak er in terug.
Ruig en melodieus.

Wat met Skids niet lukte wordt hier wel bereikt.
Gelijk al de aansluiting met het grote publiek.
Al zal Big Country altijd de underdog blijven.
Net als The Alarm in de schaduw staan van Simple Minds en U2.

Dit debuutalbum van Big Country heb ik ooit eens op de gok gekocht bij een platenboer in Edinburgh, toen ik op reis was door Schotland. Ik had me qua sfeer en beleving geen betere soundtrack kunnen wensen voor die reis.

Vooral in songs als 1,000 Stars, The Storm, Lost Patrol en Porrohman zie ik de eeuwenoude kastelen, mystieke groene heuvels en pittoreske dorpjes zo weer voor me. Met uitzondering van de hitsingle In a Big Country – waar ik nooit zo weg van ben geweest, iets te veel rechttoe-rechtaan – is dit een nagenoeg perfect album vol met erg originele, vaak strijdbare songs met een sterke Schotse inslag. Dat komt met name door het gebruik van de E-bow sound, een gitaar die klinkt als een doedelzak.

Zonder twijfel is dit het beste album van de band rondom Stuart Adamson, hoewel opvolger Steeltown ook een hele goede indruk bij mij heeft achtergelaten. Het is jammer dat ik de band nooit live heb zien optreden, want Adamson pleegde in 2001 zelfmoord. Het doet niets af aan de kracht van dit uitstekende debuut, dat van mij de volle waardering krijgt: 5*.

het debuutalbum van het Schotse Big Country is wat mij betreft hun magnum opus. een meesterwerkje dat zij niet meer zouden evenaren. ik was 26 jaar oud toen dit album uitkwam en heb het destijds grijs gedraaid. tijdens een rondreis met een busje door de Schotse Hooglanden ging deze regelmatig in de cd-speler.
in de valleien rond Glencoe waar menige slag plaats vond tussen legers van de Engelse en Schotse koningen met vele slachtoffers als gevolg waande ik mezelf een strijder aan de Schotse kant. werd vooraf gewaarschuwd door Schotse mensen dat daar een "spooky" (griezelige) sfeer hing en daar de geesten zouden rond dwalen van al degenen die daar waren gesneuveld en dat leek op die plek zowaar voelbaar.

iets van die sfeer is terug te horen op dit magistrale album, dat met zijn energie en passie en stoere klanken iets heldhaftig in zich heeft. de geweldige ritmesectie van Tony Butler (bass) en Mark Brzezicki (drums, percussion) staat daar garant voor met daaroverheen de geweldige gitaarpartijen van Stuart Adamson en Bruce Watson en niet te vergeten de expressieve, krachtige zang van Stuart Adamson.

alle 10 goed maar nu zijn de merendeels akoestische folk met koortje van "The Storm", de sterke melodie van "Harvest Home" en het vuig rockende"Porrohman" favoriet.

opvolger "Steel Town" vond ik al een stukje minder en bij hun vierde album "Peace in Our Time" haakte ik destijds af. gezien de post van o.a. Running On Empty moet hun latere album "The Buffalo Skinners" het beluisteren waard zijn.