Al Stewart - Year of the Cat (1976)

Sorry dat ik het niet over het album ga hebben

Uiteraard wordt elk nummer dat op dit album staat weggeblazen door de magistrale titelsong.
Wat een beleving is dat. Altijd werd dit nummer gedraaid bij ons in de auto op weg naar Frankrijk. Ik verstond altijd alleen 'The Year of the Cat' (ik kon toen amper Engels). Ik heb heel lang gedacht dat dat niet zo zou zijn. Waarom zou iemand zoiets geks zeggen?

Langzamerhand heb ik dit nummer steeds meer weten waarderen, totdat ik op een gegeven moment in mijn bed iPod aan het luisteren was. Dit nummer was op dat moment ook mijn favoriet en heb hem dus extra hard gezet. Ik heb mijn ogen dicht gedaan en mij laten meevoeren door de prachtige klanken van het nummer en de prachtige stem en woorden van Al.
Genieten geblazen alom! Toen de lange uithaal van de saxofoon kwam was ik verkocht. Kippenvel over mijn hele lijf en toen had ik het besloten:

Dit is het allerbeste nummer ooit!

Na enkele reacties gelezen te hebben ben ik verder helemaal "blank" begonnen aan deze plaat. Ik had nog nooit van het album of Al Stewart (shame?) gehoord dus ik wist totaal niet wat te verwachten, en met 3 kwartiertjes "over" wilde ik me er wel aan wagen.

Het titelnummer is verreweg het beste, maar ik heb wel een beetje het idee dat Alan Parson zich hier helemaal verliest achter de knoppen. De piano op links en de gitaar op rechts zijn heerlijk, maar ze zorgen er wel voor dat ik de zang totaal niet kan volgen. Het enige wat ik daadwerkelijk hoor is "the year of the cat"...

Geen slecht album, maar "gewoon" een lekkere popplaat waar ik echter niet vaak naar ga luisteren.

Virtuoos gitaarspel, lekker om naar te luisteren! "On the Boarder" heb ik echt van genoten, net als van "Sand in Your Shoes", beetje country-achtig opeens. Verder blijft de titelsong "Year of the Cat" natuurlijk favoriet! Mede door die fantastische saxofoonsolo... Oei!

In juli 1976 verscheen in Europa het album “YEAR OF THE CAT” van singer songwriter Al Stewart. De Schot bracht zijn eerste album uit in 1967 en was een geliefde preformer bij een klein publiek. Na zijn eerste samenwerking met producer Alan Parsons in 1975, was “YEAR OF THE CAT” zijn definitieve doorbraak naar het grote publiek. Het titel nummer werd een regelrechte klassieker en de tweede single “ON THE BORDER” werd ook een hit. Wat “YEAR OF THE CAT” zo mooi maakt is de productie van Parsons. De instrumenten en zang zijn kraakhelder opgenomen en het geheel heeft een commercieel sausje gekregen. Iets waar Al Stewart zelf niet zo blij mee was, aangezien het hem een ander geluid gaf, dan die van de troubadour van de jaren ervoor. Het publiek klaagde niet en kocht het album massaal en dat heeft de nu 73 jarige zanger/componist geen windeieren gelegd. Een prachtplaat, met als persoonlijke hoogtepunten "LORD GRENVILLE", "ONE STAGE BEFORE" en de 2 hits, dat in het rijtje door Alan Parsons geproduceerde albums een speciaal plaats in neemt.

Op de studentenvereniging waar ik indertijd lid van was stond het cassettebandje met dit album zo ongeveer in een eeuwige loop (inderdaad, for infinity), samen met Hotel California, Wish you were here en City to city – als iemand langer dan twee seconden twijfelde wat er nu weer eens op moest schalde bijna automatisch één van die vier platen door de bar. Year of the cat heb ik daarna jarenlang niet meer gehoord, maar toen ik hem dan eindelijk weer eens draaide merkte ik tot mijn verbazing dat hij frisser dan ooit klonk en dat ik hem ondanks die tientallen luisterbeurten eigenlijk nog altijd niet zat was.
        En dat is feitelijk geen wonder. Negen nummers die stuk voor stuk compositorisch uitgekiend in elkaar zitten met ijzer-ijzersterke melodieën, zeer afwisselende arrangementen met slimme pianootjes, scherpe gitaarsolo's en bedwelmende orgels, teksten waarin Stewart zijn meesterlijke mix van geschiedenis, romantiek en mysterie perfect tot uiting kan laten komen, geproduceerd met een vol en warm geluid en verpakt in een kleurrijke en direct aansprekende hoes waarmee je alle kanten uit kan. Na Modern times heb ik ook dít album weer voor de zoveelste maal ontdekt, en ook nu ben ik hem nog steeds niet zat – dit moet toch wel één van de meest afwisselende en van levendigheid doorstroomde platen zijn die ik ken.
        Mijn twee favoriete nummers zitten helemaal op het einde : natuurlijk het zwoele titelnummer met die drie solo's op rij, maar daarvoor nog het sfeervolle One stage before met dat mysterieuze orgeltje. Toch ook nog even aandacht voor het nummer dáár weer voor, Broadway Hotel met dat instrumentale slot waarin de viool een solo in ¾ speelt terwijl de drums een 4/4-tempo aanhouden. En dáár weer voor... maar nu houd ik op, want elk nummer van dit album zou op bijna elke andere plaat een kandidaat voor een vinkje zijn, ook na honderd keer luisteren.

In oktober 1976 ging ik, pre-puber, intensief naar de radio luisteren; Hilversum 3 was de enige popzender op FM met als voornaamste hitlijst de Nationale Hitparade. Op vrijdagmiddagen volgde na de Tip 30 bij de NCRV met Peter Blom, bij de NOS deze lijst van bestverkopende singles, gepresenteerd door Felix Meurders. Hier een podcast over die radiotijd.
Voor die eerste lijst was ik meestal te laat thuis, maar bij de aftrap van de hoofdreeks zat ik klaar met een oude werkagenda van mijn vader voor mij, om daarin de titels en artiesten van de nieuwe liedjes die ik leuk vond te noteren. Vaak in fonetisch Engels, ik beheerste de taal bepaald niet, ontstond zo wekelijks een persoonlijke top 15. De leuke hits werden uiteraard opgenomen met de radio-cassettespeler die ik eind april '77 kreeg.

Februari 1977 betrad single Year of the Cat de tipparade, om in maart in de Nationale Hitparade op #6 te pieken. Dat vond ik al een heel fraai liedje, maar opvolger On the Border blies mij helemaal omver. Het haalde twee maanden later dezelfde positie met één van de spannendste intro’s die ik ooit ben tegengekomen. Eerst de rollende piano, dan piano en gitaar die het thema spelen; hierop een hi-hat die bijvalt, gevolgd door strijkers; als laatste in het intro is daar het heerlijke basloopje, dat de luisteraar het überpareltje binnentrekt, waarna de kenmerkende stem van Stewart klinkt.
Vreemd genoeg bleven het de enige hits van de troubadour, die hier met zijn ontspannen zang en sfeervolle muziek vooral tijdloos mooi klinkt. De bescheiden orkestrale begeleiding zorgt voor extra warmte.

Toen de cd de elpee verdrong, vanaf de jaren '90 gebeurde dat massaal, deden mensen hun vinyl de deur uit. Leve Koninginnedag, toen op de vrijmarkten allerlei oude pareltjes voor een prikkie werden aangeboden! Kon ik maar een tijdreisje terug maken… Het was in die periode dat ik de elpee Year of the Cat aanschafte.
Een prachtige klaphoes (één van de hoezen die tot half mei 2023 is te zien in de tentoonstelling over ontwerpers Hipgnosis in het Groninger Museum – aanrader!) omhulde de schitterende muziek, op een album dat opvallend genoeg bijna zonder intro begint. Sferische pop met een vleugje folk, waarbij je van pareltje naar pareltje gaat.
Hierboven gaat de discussie over de associatie met mooi weer. Die heb ik ook, al schijnt mijn geheugen mij voor de gek te houden. Toch herinner ik me dat strandbad, waar ik dagenlang rondzwom en in een rubberboot voer, duikbril op het hoofd, de rug roodverbrand. Op transistorradio's van anderen klonk Hilversum 3, waarbij ook de twee hits van dit album.

Vandaag draai ik ‘m een keertje van streaming. Hierbij valt op dat One Stage Before met zijn keyboardgeluiden bijna als retro-sciencefiction klinkt en bovendien een gitaarsolo bevat om een diepe buiging voor te maken: vanaf 3m21 ontspint zich een verhaal in een verhaal, melodieus en gevarieerd, sfeervol in de geest van de muziek. Heb hem zojuist hoog in mijn top 100 van beste gitaarsolo’s ooit gezet.
Bonustrack Song on the Radio is een interview met de zanger. Dat hij Schots is, hoor je niet aan zijn keurige Engels (anders dan bij Jim Kerr van Simple Minds ). Net zo rustig als zijn zangstijl is, vertelt hij over de totstandkoming van de plaat en achtergronden van de liedjes. Lord Grenville bijvoorbeeld gaat over een zeeslag, leer ik.

Vijf sterren. Zonder enige twijfel. Een plaat die verplichte kost zou moeten zijn in ieders muzikale opvoeding, tevens te gebruiken om Engels te leren, verpakt in één van de mooiste hoezen ooit. Muziek van een ontspannenheid die zelden is geëvenaard, laat staan overtroffen. Zelfs niet door Stewart zelf, vermoed ik. Al word ik ook van diens muzikale zoon Jonathan Jeremiah erg blij, omdat ik daar dezelfde sfeer als hier tegenkom. Year of the Cat blijft echter de blauwdruk in zijn onverslijtbare schoonheid.