Voor het visuele artikel:
Mooiboy Music - Rush - The Pass (Presto, 1989)
Rush’s drummer en tekstschrijver Neil Peart heeft over van alles en nog wat teksten geschreven. Van sciencefictionverhalen tot het leven in de suburbs en van de ontwikkeling van de atoombom tot liefdesliedjes zonder gebruik te maken van al te veel clichés. Niet voor niets is hij één van mijn favoriete tekstschrijvers binnen het genre, hij weet je altijd tot denken aan te zetten of diep te raken. Met misschien wel het meest emotionele Rush nummer, namelijk
‘The Pass’, snijdt hij een taboeonderwerp op een hartverscheurende manier aan.
Al bijna 16 jaar is Rush mijn favoriete band. De energie, het gevoel, de muzikaliteit en diepe teksten maken dat er nog altijd zoveel te ontdekken valt in hun muziek. ‘Vapor Trails’ was destijds mijn eerste kennismaking met ze, een plaat die ik nog steeds diep koester. Inmiddels bestaan ze niet meer, maar in de bijna 50 jaar dat dit Canadese trio muziek heeft gemaakt hebben ze 20 (inclusief een cover EP) platen uitgebracht die allemaal net even wat anders klinken qua sound. Of je nu iets zoekt wat heavy, poppy of juist meer uitgesponnen is, het geluid van de band bleef zich ontwikkelen terwijl je altijd kon horen dat het Rush was. Gelukkig heb ik de mannen twee keer live mogen zien, waarvan het concert in 2011 mijn eerste echte grote concert was. Daar heb ik nog steeds hele dierbare herinneringen aan. ‘Presto’ is een wat minder bekende en niet zo’n populaire plaat maar heeft met het aangrijpende
‘The Pass’ één van hun allerbeste nummers in huis.
Peart besloot uit onbegrip om met
‘The Pass’ een nummer te schrijven over zelfdoding onder jongvolwassenen. Om dit zorgvuldig aan te pakken en om te voorkomen dat de tekst bol zou komen te staan van clichés, deed hij uitgebreid onderzoek naar verschillende tragische situaties en verhalen van nabestaanden. Zanger en bassist Geddy Lee en gitarist Alex Lifeson zijn er perfect in geslaagd om de emotie van de tekst uit te drukken in muziek die zowel wanhopig als hoopvol klinkt. Lifeson speelt een eenvoudige maar enorm doeltreffende solo waarmee hij laat zien dat een goede gitaarsolo niet per se uit een waterval van noten hoeft te bestaan. Met name de refreinen zijn weergaloos, Lee’s zang in combinatie met de muziek zorgen keer op keer voor een passende emotionele climax. Choosing light over darkness.
Peart omschreef het doel van het nummer als om het ‘romantische imago’ van zelfdoding te ontkrachten. Het is niet eervol of een heldendaad om uit het leven te stappen, maar een tragedie met zoveel leed voor nabestaanden. Peart is realistisch en rijkt je geen directe oplossing voor je problemen aan, maar laat je in ieder geval zien waar deze niet te vinden is. Het leven is niet altijd makkelijk, maar sluit jezelf niet af voor hulp van je vrienden of familie. Gelukkig heeft Peart zelf ondanks de verliezen en mentale inzinking die hij een kleine 10 jaar na het schrijven van
‘The Pass’ zou krijgen, het licht kunnen laten winnen van de duisternis. Ik kan mensen zijn boek ‘Ghost Rider: Travels on the Healing Road‘ van harte aanbevelen. Het is inspirerend om te lezen hoe de man na zoveel leed zichzelf heeft kunnen herpakken. Voor iemand die zelf ook wel eens met zulke issues worstelt betekent dit nummer ontzettend veel voor mij. Het geeft levenskracht en wil om door te zetten, ook op de momenten dat je even niet meer door de dichte mist heen kunt kijken.
Gelukkig is ‘Presto’ verder energiek en luchtig genoeg om niet in een grafstemming te blijven hangen, al heeft de plaat best wel zijn melancholische momenten. De wat lichte, weeïge productie zal daar ook wel de nodige invloed op hebben en past daar wat mij betreft perfect bij. Voor veel mensen is het een punt van kritiek, maar ik heb eigenlijk geen moeite met hoe ‘Presto’ klinkt. Het contrasteert wat mij betreft mooi met hun meer bombastischere jaren 80 albums en het zwaardere geluid wat vanaf ‘Counterparts’ terug zou komen. Het is daarmee één van hun meest toegankelijke albums uit hun carrière geworden. ‘Presto’ betekende eveneens weer een transitie naar een ander geluid. Na hun vorige plaat ‘Hold Your Fire’ vond Lifeson het inmiddels door keyboard en synthesizers gedomineerde geluid wel welletjes en stuurde aan op een meer gitaar georiënteerde sound. Er zijn nog genoeg toetsen gespeeld door Lee te horen op het album, maar wel duidelijk meer als een ondersteunend instrument. Lifeson is daarmee meer aanwezig maar door het wat lichtere gitaargeluid zeker niet dominant. Hij weet als geen ander hoe de muziek in te kleuren met mooie gelaagde gitaarpartijen. Lee en Peart blijven een innovatieve ritmesectie die hier en daar zelfs wat funky uit de hoek komen. Voor mij als bassist valt hier weer flink te genieten van hun fantastische spel.
Kant A is wat mij betreft goud en kan zich zo meten met de vorige fantastische platen die ze gemaakt hebben.
‘Show Don’t Tell’ opent spannend, een tikkeltje ruig en funky. Heerlijke bas solo ook! Grappig om te lezen dat dit nummer nog de nummer 1 positie in de Amerikaanse rockhitlijsten heeft behaald. Van
‘Chain Lightning’ kan ik nog steeds kippenvel krijgen. Het intro, de tekst, (de gebroken gitaarakkoorden in) het refrein, het is één en al magisch voor mij. Ook
‘War Paint’ weet een gevoelige snaar te raken met een mooi refrein en emotioneel outro.
‘Scars’ is één van de weinige bijna dansbare nummers van de band. Experimenteel met focus op ritme, maar wat mij betreft zeker geslaagd met wederom een rake tekst (en een sequencer in plaats van een basgitaar). Ook titelnummer
‘Presto’ is sterk gearrangeerd en heeft een ontroerende tekst. Overigens het enige nummer van het album wat ik live heb mogen zien. Het nummer zou enkel tijdens de ‘Time Machine Tour’ van 2010 en 2011 live gespeeld worden.
Tot zover eigenlijk gewoon een perfecte plaat, maar op de tweede helft staan
‘Superconductor’ en
‘Anagram (For Mongo)’, wat ik dan weer twee van Rush’s slechtste nummers vind. Er valt muzikaal en tekstueel best wel wat te genieten, maar de nummers zijn voor Rush begrippen flauw en gewoon niet goed genoeg.
‘Hand Over Fist’ is een degelijke track maar ook té standaard om echt Rushwaardig te zijn. Gelukkig is de oproep tot de aanpak van klimaatverandering
‘Red Tide’ fantastisch. Sterk gearrangeerd en het is smullen van nog wat orgelpartijtjes in het refrein. Ook
‘Available Light’ is prachtig, een hoopvolle afsluiter met een mooi emotioneel zingende Lee.
Alhoewel ik Presto niet een van de beste Rush platen vind (al zegt dat meer over hun andere platen), is het er toch eentje die ik vrij vaak uit de kast pak. Het zal toch wel de licht melancholische toon zijn die mij zo aanspreekt, verpakt in frisse toegankelijke nummers. Er valt zeker nog een hoop moois te ontdekken na hun ‘gouden periode’.