Fischer-Z - Going Deaf for a Living (1980)

Mijn broer kocht dit album in 1980 en mijn voordeel was dat hij geen eigen stereo had dus zijn lp's werden in de woonkamer gedraaid op de installatie van mijn ouders. Voor de nerds, Philips AF 877 draaitafel, Pioneer SA 5500 II versterker (beiden nog in mijn bezit). En crappy HI/LO luidsprekers. Op deze manier raakte ik goed vertrouwd met GDFAL. Wat ik altijd een van de mooiste baslijnen heb gevonden is die van So Long. Dave Graham is zowieso een zwaar ondergewaardeerde bassist. Zijn baslijnen zijn niet zozeer virtuoos maar wel heel melodieus. Datzelfde geldt ook voor Crazy Girl en Room Service.

John Watts heeft hier ook weer een stuk of wat pareltjes geschreven en met zijn stem acrobatiek (Limbo!) is het lekker genieten.

Going Deaf For A Living is samen met het debuut en zijn opvolger een must have voor de liefhebbers van new wave en gewoon prachtige popsongs. Want uiteindelijk draait het toch om het liedje nietwaar?

De eerste drie elpees van Fischer-Z kom ik regelmatig tegen in de bakken met tweedehands platen en nu is Going Deaf for a Living er ook als onderdeel van de 3cd-box Word Paradise.

Over dit album meldt het boekje dat het weliswaar opnieuw met producer Mike Howlett (voorheen bassist bij Gong) werd opgenomen, maar dat deze de Londense studio's van debuut Word Salad inruilde voor de landelijke Manor Studios. Opnieuw opgenomen voor label United Artists (o.a. Buzzcocks, Dr. Feelgood en The Stranglers) klinkt diens productie hier wat voller en warmer.
Waar menig groep op hun tweede album restmateriaal zette dat het debuut niet haalde, valt op dat dit hier geenszins het geval is. Tempowisselingen, energie en vleugjes reggae maken het van de eerste tot de laatste tonen een afwisselende plaat.
De kwaliteiten van mede-oprichter annex toetsenist Steve Skolnik blijken over het gehele album, waar hij gevarieerd op de gitaarpartijen van John Watts reageert. Op die 3cd staat overigens het prachtige bonusnummer Hiding, oorspronkelijk de B-kant van single So Long, waar Skolnik excelleert.

Toch is Going Deaf for a Living vooral een gitaarplaat, één van de hoogtepunten in de new wave van die dagen. Vreemd dat het Britse publiek er niet voor viel, in tegenstelling tot hen op het vasteland van Europa en Australië. Ook bij dit album verhoog ik mijn waardering met een halve ster.
Over de hoes vermeldt het cd-boekje dat die van de hand is van Phil Jude, eveneens verantwoordelijk voor albums van The Vapors en The Stranglers (La Folie). Iconisch ontwerp en wie de elpee niet heeft, zou hem alleen daarom al eens uit de bak met tweedehands werk moeten vissen. Te mooi voor slechts cd-formaat.

Gisteren kwam deze LP blind uit de kast en bij seconde een wist ik: Fischer Z, maar welke? Dat probleem was met 'So Long' wel verholpen. Het luisteren beviel heel erg goed. Ik heb er een halfje bij gedaan en één favoriet nummer gewijzigd. Ja, het debuut is goed, maar Going Deaf For A Living is overall mijn favoriete Fischer Z plaat. Om de een of andere reden matcht 'Red Skies Over Paradise' niet met mijn oren. De bas overheerst te erg, wat ik ook doe aan de instellingen. Een mispersing?

De tweede realisatie die ik had, is dat ik Fischer Z veel beter en leuker vind dan The Police. Ja, een aantal geweldige singles, maar ik kan naar niet een van hun LPs als geheel luisteren. Dat is bij Fischer Z heel anders. Sterker, de mix van reggae, postpunk en punk is veel beter uitgebalanceerd en gevarieerd. De stem van John Watts is natuurlijk een apart geval, maar past heel goed bij deze muziek. Het orgeltje doet de rest.

En 'Limbo'? Deze onbedoelde ode aan de inwoners van onze meest zuidelijke provincie, is absoluut top. Een grote muzikale grap die uiterst serieus wordt uitgevoerd.

Soms is het raar hoe taal werkt. Dit album heet 'going deaf for a living'. En pas nu denk ik 'wat bedoelen ze daar eigenlijk mee?
En voor het goede begrip: ik luisterde het album toen het uitkwam.

Op de hoes is een pneumatische hamer te zien die in een stenen oor aan het boren is... helpt dat iets ?

Nee, niet echt. Jij denkt dat de tekst over een bouwvakker gaat die doof wordt?

In de letterlijke vertalingen van dat plaatje, zou je dat inderdaad zo kunnen opvatten. Alhoewel ik deze pneumatische hamer eerder associeer met wegwerkzaamheden. Deze persoon plaatst zich vrijwillige (discutabel) in een vijandige omgeving.

In overdrachtelijk / symbolische zin zou ik zeggen dat het van toepassing is op iedereen die zich ergens bevind waar die conflicteert met zijn/haar omgeving. Dus ook mensen met een afwijkende mening of een afwijkende levensstijl / levenswijze, dus ook politici of een Disco-boy op een Metal-meeting. Of iemand die beweerd dat de aarde in het middelpunt van het universum staat. Die persoon gaat waarschijnlijk 'doof' door het leven voor de opvattingen van anderen. Zo vat ik het op.

En als ik het specifiek betrek op John Watts dan zou ik zeggen dat hij hiermee bedoeld dat hij in conflict is met een deel van zijn omgeving maar dat hij zich daar niets van aantrekt (doof is voor kritiek), Bijvoorbeeld dat zijn ouders liever niet gezien hadden dat hij koos voor het bestaan van muzikant maar dat hij dat naast zich neer legde. In dat geval is doof zijn opgevat als iets positiefs want normaal gesproken zou iemand die symbolisch 'doof' is, negatieve reacties uit zijn omgeving kunnen verwachten. Zoals "Waarom ga je met drank op achter het stuur zitten ?"

Je zou wel eens gelijk kunnen hebben. Mijn punt was meer dat ik dit destijds helemaal niet heb afgevraagd.

Het is allemaal niet zo zwaarmoedig. Watts heeft zelf ooit in een interview destijds verklaard dat het beroepsmatig verschijnsel is dat veel musici te maken hebben met hard en slecht geluid in/tijdens hun werk, waardoor hun gehoor slechter wordt.
Let maar eens op hoeveel musici bij een zangpartij hun ene oor dichthouden om nog iets van de inwendige stem mee te krijgen.
Ze worden in toenemende mate aan het geluid blootgesteld, omdat het publiek het nog harder wil. Watts bezingt het lot van de muzikant op ironische wijze doof worden door datgene waarmee hij zijn geld verdient. Zoals de bouwvakker doof wordt door het geluid van de drilboor tijdens bouwwerkzaamheden aan een tunnel - hoe lang is het geleden dat gehoorbeschermers verlicht werden gesteld door arbo-wetgeving.

Tempowisselingen, energie en vleugjes reggae waren ook al te horen op het debuut dus dat is geen argument. Ik ervaar wel dat het songmateriaal op de opvolger iets minder werd. Gewoon net iets minder spannend, maar nog steeds dik prima. Of het kwam omdat het restjes waren weet ik niet. Ik meen me wel herinneren dat het volgens Watts nogal een haastklus was. Tussen de vele optredens door moest er nog even een album opgenomen worden, maar misschien heb ik dat niet goed onthouden.

Ik bedoelde dan ook niet de "tempowisselingen, energie en vleugjes energie" an sich, het zijn voorbeelden van hoe de composities zo lekker blijven. Bevalt mij dus net zo goed als het debuut, ik waardeerde ze beide met 4,5 ster.
Er liggen hier wat oude interviews met de groep (Oor), later vanaaf eens kijken of ik iets terug kan vinden van de haastklus, want dat wist ik niet. Al kan ik me het goed voorstellen! Wordt vervolgd.

Volgens mij is het grootste verschil tussen dit album en het debuut dat toetsenist Steve Skolnik hier een nogal ondergeschikte rol vervult in het totaalgeluid. Dat leidde tijdens de opnames tot onmin met John Watts, waarna Skolnik er na twee albums de brui aan gaf.

Daardoor hebben de toetsen een veel minder prominente rol dan op hun eerste album. En dus is er meer nadruk op het gitaar- en baswerk. Tenminste, zo ervaar ik dit album. Wat niet wegneemt dat ik beide platen uitstekend vind. Net als de derde trouwens.

Inmiddels heb ik de knipsels uit Oor uit de jaren '79 - '82 doorgelezen (dank maar weer eens, Roxy6!).

Steevast geschreven door Alfred Bos, vind ik geen letterlijke vermelding over haast, toch zou dat gezien het intensieve tourschema goed kunnen.
En inderdaad, Bos vindt dat Going Deaf for a Living een gitaaralbum is, waar Word Salad een toetsenplaat was. Precies zoals gaucho zojuist noteerde.
Bij verschijnen (de recensie staat in Oor 7, 9 april 1981) is toetsenist Steve Skolnik uit de groep vertrokken, want volgens Watts was Fischer-Z altijd al zijn band en pasten Skolniks liedjes en teksten daar niet goed bij. De twee vrienden gingen ieder huns weegs.

Lijkt me sterk dat van die "vele optredens"- kijk maar eens naar de "gigography" ca 35 zowel in '80 als '81 - in de UK had Fischer-Z zo goed als geen noemenswaardige presence en was het echt sappelen (of sprokkelen zo u wil). En dit album is echt niet alleen gitaargedreven - So Long drijft op de keyboardpartijen en Steve Skolnik was nog volop aanwezig op dit album; pas bij Red Skies over Paradise ontbreekt hij; hij vond dat ie te weinig waardering kreeg voor zijn inbreng en stoorde zich aan het gedrag van Watts en nee die twee gingen niet echt als vrienden uit elkaar. Watts is altijd sterk geweest in het uitventen van zijn ego.

Ik vind Red Skies over Paradise een minder album dan The Iceberg Model (zijn tweede soloplaat). In da 80 was Fischer-Z/Watts live altijd big fun

Uit de interviews begrijp ik toch echt dat het buffelen was. Optredens en meer. Over november '79 schrijft Alfred Bos in Oor 7 van 1980 bijvoorbeeld: "Voor de vierde maal binnen een half jaar toert de groep door de Lage Landen. Ze vindt er meer gehoor dan in Engeland."

De teleurstelling dat het derde album in zijn eigen Engeland alweer geen doorbraak opleverde, weegt volgens een interview uit oktober 1981 met Kees Baars mee bij het einde van de groep en "bovendien speelde de groep de nummers van die elpee niet goed genoeg, naar mijn idee".
Fischer-Z noemt hij "gewoon een driejarig project. Ik wist van tevoren dat ik na drie jaar met dezelfde muzikanten in een doodlopende straat terecht zou komen." De groep is dan ter ziele, al tijdens de slottournee (Italië, als voorprogramma van Dire Straits) laat hij in Engeland advertenties zetten voor nieuwe muzikanten.

In april '80 tekende Alfred Bos in Oor uit zijn mond op: "De Engelse pers heeft zich tegen ons gekant (...). Onze achtergrond bevalt hen niet. Steve en ik hebben nooit verzwegen dat we gestudeerd hebben. Psychologie deden we, inmiddels afgestudeerd. We komen niet uit een arbeidersmilieu, zoals veel hedendaagse muzikanten."
En over het dan bijna uitgebrachte Going Deaf vertelt hij: "Aanvankelijk zou de nieuwe elpee 'In Transit' gaan heten. De titel is gewijzigd, maar het totaalgevoel van de plaat is nog steeds: onderweg zijn".
Over het verschil tussen het debuut en de tweede: "Ben ik met je eens: zo'n plaat als 'Word Salad' kun je maar een keer maken."
Dat hun vriendschap averij zou oplopen, lag kennelijk al vooraf in de lijn van Watts' verwachtingen, mede omdat hij zich als een einzelgänger zag; Steve Liddle en David Graham trokken vooral met de roadies op. En bovendien: "democratie werkt niet in een groep", las ik in tenminste drie artikelen uit zijn mond. Bij datzelfde interview staat een foto van de groep met achter Skolniks naam tussen haakjes exit: nog voor verschijnen van Going Deaf is hij weg.

Allemaal tijdscapsules, die oude interviews. Wij blikken terug en vinden er wat van. Waar we het geloof ik over eens zijn, is dat die eerste drie fijne albums zijn, nog altijd. Van de box Word Paradise die hiervan eerder dit jaar verscheen, geniet ik enorm!

PS Over de vraag van m@rcel_a: "Dit album heet 'going deaf for a living'. En pas nu denk ik 'wat bedoelen ze daar eigenlijk mee?" las ik in zo'n oude Oor (maar kan het desbetreffende stuk niet zo snel vinden, dus via parafrasering) dat John Watts zich ergerde aan de hoge volumes bij concerten. Vandaar.

Dit blijft toch wel frappant. De band was populair bij muziekliefhebbers, scoorde een paar hits, zat in het voorprogramma van één van de grotere rockbands en valt dan toch uit elkaar wegens gebrek aan succes? Dat laatste speelde toch vooral in hun thuisland.. met dank aan de Britse pers die steevast weigerde de band serieus te nemen.

Volgens mij is iedereen het er wel over eens dat de eerste 3 platen onovertroffen zijn. Hij had beter even een flinke vakantie kunnen nemen en dan weer als groep verder gaan ipv die halfbakken solo carriere.

Dit is trouwens wel leuk om te luisteren: Episode 1 - 'Pretty Paracetamol' & Steve Skolnik Interview - The Fischer-Z Podcast | Acast - shows.acast.com

Hierin blikken John Watts en Steve Skolnik terug op de roerige begindagen, en wat er destijds allemaal intern speelde in de band. Dat Skolnik weer in de openbaarheid treedt, is sowieso een unicum.

Tja, om je nou alleen op Alfred Bos te verlaten - bij OOR waren o.m. Swie Tio en Paul Evers grotere wave-kenners. En het beeld is overduidelijk als je de officiële statistieken erop naslaat: in de periode 80 - 82 slechts 35 gigs gemiddeld per jaar, overwegend in NL en Duitsland, en de verkoopcijfers van hun albums weerspiegelen dat ook. Gigs in kleine zaaltjes waar je zo'n 2000- 2500 gulden kon verdienen. De vele label-switches maken ook duidelijk dat het niet om de meest succesvolle band/act ging.

Was de concurrentie in de UK te hevig of stond het publiek in NL meer open voor dit soort muziek - who knows? The Sound en Comsat Angels hadden lang last van hetzelfde fenomeen - maar die werden nog regelmatig genoemd door de Britse muziekpers.

The Fixx die in 1982 debuteert met Shuttered Room verkoopt met hun debuut - met een beetje goede wil kan je dat album ook zien in de cross-over van pop en wave - een veelvoud van wat het debuut van Fischer-Z verkoopt. Denk dat veel muziekliefhebbers veel moeite hadden met het intellectualistische imago van de band - en aan wie was dat nou ook weer te wijten

Frappant is het zeker, velen verwachtten met mij dat een Britse doorbraak ophanden was. Ik vermoed dat Watts een ongedurig karakter heeft / had en geen zin om nog even door te bijten. Misschien dat die podcast licht erop werpt? Dank, Faalhaas, voor de tip!!!

Mjuman, ik verlaat mij op citaten van John Watts, opgetekend door Bos en Baars. Dat Tio en Evers veel over wave schreven, doet niets af van de uitspraken van Watts of de interviews van Bos en Baars. Een redactie kent meer namen, een eindredactie leest mee. Allemaal bekwame popjournalisten met kennis van zaken, zovele jaren later nog altijd fijn om hun artikelen en recensies te lezen!

Ik weet het niet hoor. Als ik de tekst van het nummer lees kan ik dat er niet perse van maken.

Ik heb daar nooit zo bij stil gestaan eerlijk gezegd. Ik vond ze vooral absurdistisch en maatschappijkritisch, maar niet elitair.

Staat je vrij - al vind ik dat een tamelijk naïeve benadering. Bos (Baars is een metalhead) was destijds een van de youngsters, Watts had een sterke profileringsdrang en een ervaren interviewer kan dat doorzien en dat counteren Heb jij trouwens die oude jaargangen van OOR in je bezit - of waar vind je die interviews? Meen me te kunnen herinneren dat MM en NME beduidend kritischer tegenover hem stonden.

Verder: Fischer Z was met name onder studenten heel populair - heel anders dan bijv The Fixx of The Specials of New Order, en Siouxsie + Banshees wat dat betreft.

Ik kan me vaag een soort docu herinneren (op de BBC ?) waar ik bij het zappen in terecht kwam met of over John Watts volgens mij sprak hij over zijn relatie met zijn vader en ook over zijn karakter. Maar het enige wat ik online kan vinden was iets over "The Worker".

Mjuman, ik kreeg van Roxy6 stapels met knipsels, letterlijk uitgeknipt, gesorteerd op artiest. Interviews en recensies vanaf half jaren '70. Waarbij dus ook Fischer-Z. Waar wij nu 40 jaar later terugblikken, zitten die bronnen nog helemaal in de tijdgeest van toen, reden waarom ik dit soort artikelen en recensies koester.
Noem mij naïef, het mag! Kees Baars was inderdaad de hardrocker, maar in zijn interview laat hij eenvoudigweg Watts praten, journalistiek en ambachtelijk verantwoord. De muzikale voorkeur van de interviewer speelt daarbij geen rol, zeker niet omdat het blad een solide eind- en hoofdredactie had. Én heeft. Er werd bovendien kritisch meegelezen door collega's.
Swie Tio was van alternatievere groepen, deed bijvoorbeeld veel punk. Of Music Maker (Ned.) kritischer was, dat zou kunnen, ik las dat in die tijd nog niet. En NME al helemaal niet, maar dat die kritischer waren wordt door Watts benoemd in één van de weergegeven citaten. Waarmee maar weer de betrouwbaarheid van de interviewer wordt bevestigd!
Misschien goed om het forum OORdelen van dazzler weer eens onder de aandacht brengen. Via de link vind je fragmenten van enkele OORrecensies uit Oor 7 van 1980, door hem gepost op 25 april 2013. Daarin naast deze Going Deaf for a Living o.a. ook het debuut van The Feelies.

En inderdaad, ik herken wat je schrijft: "Fischer Z was met name onder studenten heel populair - heel anders dan bijv The Fixx of The Specials of New Order, en Siouxsie + Banshees wat dat betreft." Zouden die verschillen er ook in het Verenigd Koninkrijk zijn geweest? The Fixx staat voor binnenkort op de planning, eens horen hoe dat in 2026 landt.

E-Clect-Eddy, bedoel je wellicht deze minidocu bij de Top 200-A-GoGo?

Ik heb geen knipsels om te verifiëren maar volgens mij was John Watts in Engeland niet zo bijster populair bij de media en radio (BBC) omdat ze hem vaak te intellectueel en arrogant vonden en zijn uitspraken over het communisme en de koude oorlog werden hem ook niet in dank afgenomen.

Fischer-Z stelde in de UK helemaal niets voor. Geen enkele top 40 hit.

Dit zijn hun enige noteringen.

The Worker in 1979 stond er 5 weken in met 53 als hoogste notering.
So Long in 1980 stond er 2 weken in met 72 als hoogste notering.
The Perfect Day in 1988 stond er 2 weken in met 91 als hoogste notering.

Het album Word Salad in 1979 stond 1 week genoteerd op 66.

In de Benelux waren een aantal van hun eerste albums top 10.
The Worker, So Long en Marliese waren volgens mij alledrie hits in de Lage Landen.

In de Humo lijst van de schoolgaande jeugd werden Crazy Girl en Room Service ook vermeld.
Berlin niet maar dan kan zijn omdat die lijsten niet verschenen tijdens de zomermaanden.

The Perfect Day, Big Drum en Destination Paradise stonden genoteerd in De Afrekening van Stubru.