The Smile - A Light for Attracting Attention (2022)

Ik kan gewoon niet stoppen met luisteren ernaar bij elk luisterbeurt ontdekt je weer wat nieuws!

Ik ben de dagen voor het concert in Paradiso aan het aftellen.

Welkom op het internet Spotify is tie vanaf vrijdag te beluisteren.

Ja, maar niet The Smile.

Suffe bandnaam en een lelijke hoes, maar wat maakt het uit. De vrijgegeven tracks op Spotify zijn stuk voor stuk heerlijk. Zit gewoon naar Radiohead te luisteren voor mijn gevoel maargoed, dit onder de naam The Smile will do just fine.

Wat zouden de heren Selway, C. Greenwood en O'Brien er van vinden? Die worden zo toch feitelijk overbodig gemaakt.

Of een eigen bandje, the Frown, beginnen?

Ik was dit even vergeten na het eerste nummer dat ze lieten horen en ik vrij goed vond maar ook niet meer dan dat, maar de nummers die op Spotify te beluisteren zijn zijn heul goed.

Klinkt veelbelovend de eerste singles. Licht uit gordijnen dicht en lekker over je heen laten komen. Benieuwd naar het album.

Zitten, luisteren, ontroering. Meer is het niet. En dat is genoeg

Ik had een goede plaat verwacht, maar wat hier op mij afkomt, dat niet. Over de hele lijn indrukwekkend dit.

You Will Never Work in Television Again is echt een knaller van jewelste. Vreemd dat dat nummer zoveel haat krijgt hier.

Het is een nummer met pit, maar artistiek stelt het weinig voor en doordat de diepgang ontbreekt vermoed ik dat je heel snel bent uitgekeken op deze track. Het staat in schril contrast met een berg songs die na 2-3 luisterbeurten nog niet te plaatsen zijn en duidelijk kunnen rijpen. Volgens mij is dat de verklaring.

oeh, spannend, toch iets ander vibe dan Radiohead

Waar kan ik dit luisteren? Niet op Deezer

Op 7 mei lekte het album naar het wereldwijde web (waarschijnlijk een transcode van een digitale preview).

Ben wel onder de indruk van de nummers die ik gehoord heb. Als het plaatje straks uit gaat deze zeker aangeschaft worden.

OOR-recensie: "Plaat van het jaar"...
En Pitchfork geeft een 8.6...

'1 van de beste platen die Radiohead nooit heeft gemaakt' Mooie quote

1 van de beste platen die Radiohead nooit heeft gemaakt... De vraag is natuurlijk: wat is in essentie de band Radiohead? The Smile is een andere bandnaam, maar is het ook werkelijk een andere band qua karakteristieken, thematiek, compositie en studiowerk? Als de bijdragen van Ed O'Brien, Colin Greenwood en Phil Selway feitelijk niet groter waren dan het inspelen van de voorgekauwde melodieën en ritmes dan mag dit gewoon Radiohead met een ander frontje genoemd worden. Was dit uitgebracht als de opvolger van Moon shaped pool dan werd dat door iedereen geloofd.

Yep. The Smile heeft alleen een betere drummer

Raar dat niemand de link met SY legt op You will never work in television again

Ik heb deze vergelijking wel vaker gehoord hoor, niks aan de hand.

Ik denk niet dat er van naijver of jaloezie ook maar enige sprake zal zijn tussen de heren. Ik schat ze alle 5 zeer hoog in.

Hier kan ik mij wel bij aansluiten.

De nummers die ik gehoord heb van The Smile klinken absoluut als Radiohead!
Mooi, maar niets nieuws onder de zon... , voortbordurend op al eerder uitgebrachte thema's.

Wel fraaie zangpartijen die -voor mij- op de lange duur ook wel wat landerig en monotoon gaan klinken.
De stem van Tom Yorke is mooi, bijzonder ook, maar daar zijn er natuurlijk veel meer van in de moderne muziekbusiness, (Antony, Matt Berninger, Tom Smith, Bowie, Ferry, Gabriel, Rufus Wainwright, Ian Anderson, Luke Sital Singh, etc.etc. en over smaak valt niet te twisten is het oude maar ware spreekwoord.

Blijft over de composities, die staan als een huis, maar wat hier eerder is geschreven, dit zou dus ook zo de opvolger kunnen zijn van A Moon Shaped Pool. En ik hoor hier geen nieuwe elementen, geluiden of structuren die ik niet al eerder heb gehoord (Bij Radiohead of derden).

Maar ik behoor dan ook niet tot de school die Radiohead God's gift to the world vind.

Voor mij blijft 'In Rainbows' het mooiste album dat Radiohead heeft uitgebracht.

Moet m nog luisteren. Maar ben fan van beide: Radiohead en Steven. Klinkt goed dus.

Het is niet mijn ding om iemand van repliek te dienen. Ben zowel een Steven Wilson als een Radiohead fan. Maar het is wel leuk om Pana-Vision eens te vergelijken met solowerk van Wilson. Nu probeert Wilson op zijn laatste album(s) vaker de hogere regionen van zijn stem te verkennen en, als ik dit bard gezang zou vergelijken met Yorke, dan moeten de twee zangerds maar eens samen op toer gaan en dan mag Wilson luisteren naar hoe het wel goed kan klinken. Vind ik dan hoor want vele muziekfans haken met hele hordes af als Thom Yorke zijn mond open doet en (in hun oren) een soort van 'met je nagels over het oude schoolbord krassen' geluid produceert. Muzikaal gezien zouden Yorke en Greenwood eens dan naar de nummers van Wilson kunnen luisteren want wat Wilson in zijn uppie kan produceren op de instrumenten die hij beheerst dat is dan, in mijn oren, een niveautje hoger. De vergelijking van Pana-Vison met het solowerk van Wilson hoor ik verder niet maar ik heb dan ook andere oren.

Ik zit verder goed te genieten van dit album van The Smile (waarom discussiëren mensen trouwens over de naam van deze band ?). Ik krijg daar een glimlach van op mijn bakkes. Al hadden ze The Depression (laat dat maar aan de Metal over) geheten dan was ik nog zeer blij geweest dat deze leden van Radiohead dit hadden uitgebracht.

Ik zou graag dieper op dit album ingaan maar er gebeurt te veel, er is nog zoveel te ontdekken en in te laten dalen bij dit album dat ik, na een drie keer luisteren, hier echt nog langer de tijd voor ga nemen. Maar het album raakt mij zeker en het feit dat ik het steeds weer opnieuw opzet zegt mij genoeg.

The Opposite is wel vintage Greenwood zeg.

Prachtig album. Verschilt natuurlijk vrij weinig van het werk wat Radiohead uitbrengt, en dat is voor mij helemaal niet erg. Favoriete nummers tot dusverre zijn The Same en Skrting on the Surface.

Het enige nummer dat me wat minder kan bekoren is You will never work in television again, al begint deze ook wat te groeien.

Weergaloos dit. En dat deze uitkomt op dezelfde dag als die uitstekende Kendrick plaat, die op zijn beurt dan weer een beetje klinkt als Radiohead met momenten.

Neen, even serieus: zo goed had ik hem niet verwacht. Dom, want je weet wie er achter de knoppen, tekstvellen, drums, snaren en microfoon zit.

Toen op 21 mei vorig jaar werd aangekondigd dat die avond een nieuw project van Jonny Greenwood en Thom Yorke zou debuteren als onderdeel van een pandemieproof streamingevent van Glastonbury, kocht ik uiteraard meteen een kaartje. Sinds mijn dertiende volg ik deze heren immers in alles wat ze doen. En dit riep toch wel een hoop nieuwsgierigheid op: het zou de eerste keer zijn dat deze twee genieën buiten hun ‘moederschip’ de handen ineen zouden slaan. Ik ging ervan uit dat het wel een hoogst experimenteel, elektronisch of orkestraal gebeuren zou blijken. Of wellicht heel jazzy, al was het maar vanwege het derde bandlid: jazzdrummer Tom Skinner, afkomstig uit het mij toentertijd slechts vagelijk bekende Sons Of Kemet. Ik zat er helemaal klaar voor, maar de avond duurde lang. De rest van het Glastonbury-programma boeide mij niet zo, met uitzondering van een andere grote held: Damon Albarn, die nummers ten gehore bracht van zijn prachtige solo-album dat later dat jaar zou verschijnen. Er waren ook de nodige technische problemen, de stream viel regelmatig uit de lucht. Ik was zenuwachtig of het tijdig gefixt zou zijn. Af en toe schakelden we om de tijd te doden maar over naar het Songfestival, want dat was er ook nog eens die avond. Hoe dan ook: toen The Smile begon aan hun korte set, zat ik er gelukkig helemaal klaar voor en werkte alles naar behoren (hoewel ik later begreep dat dit voor veel kijkers niet het geval was, ik had dus blijkbaar geluk gehad). 



En hoe The Smile bleek te klinken was toch eigenlijk wel het láátste dat ik had verwacht. Dit side-project (toen nog onduidelijk of we het als een volwaardige band moesten beschouwen, wie weet bleek het een eenmalig iets te zijn) rockte zowaar dat het een aard had. Nu is het een wijdverspreide misvatting dat Jonny en Thom sinds Kid A hun gitaren volledig zouden hebben ingeruild voor abstracte electronica, mensen die dat beweren hebben blijkbaar nooit een 2+2=5, Bodysnatchers, Jigsaw of Burn The Witch gehoord. Maar de energie van dit Smile-optreden was rauwer en punkiër dan je van deze doordachte vijftigers zou verwachten. Heel in de verte riep het bij vlagen wel Radiohead in z’n begindagen op, maar als zo lang op elkaar ingespeeld vijftal zou een poging daarop terug te grijpen vast al snel gekunsteld aandoen. Terwijl in zo’n kleinere bezetting, zonder bovendien de juk van die Heilige Naam, en met de toegevoegde energie van een andersoortige muzikant, het aanzienlijk eenvoudiger zal zijn geweest zulke zogenaamde onbevangenheid op te roepen. Bovendien hoorde ik ook enige invloeden die niet (mathrock) of nauwelijks (Afropop) bij Radiohead naar voren zijn gekomen. Al met al kon ik de veelgehoorde reactie, dat The Smile wel het einde van Radiohead zou betekenen, niet zo goed plaatsen. Ook dat een van de gespeelde nummers een oud Radiohead-nummer is dat nooit op plaat verscheen, vond ik op zich een weinig belangwekkend teken. Immers, Thom heeft vaker nummers tussen zijn vele projecten laten switchen.



Op enkele Instragram-videos van repetities en Thoms solo-uitvoering op een festival van Free In The Knowledge (zowaar een kampvuurachtig nummer) na, zou het meer dan een half jaar duren voor we weer een teken van The Smile mochten vernemen. Dat was in januari van dit jaar, met de heerlijk sardonisch getitelde single You Will Never Work In Television Again. Dit nummer versterkte de vermoedens dat The Smile als behoorlijk opzichzelfstaand bandje beschouwd mag worden. De enige Radiohead-associatie die het ieder geval bij mij opriep was buitenbeentje Bangers + Mash van de In Rainbows-bonusdisc en Thom’s manier van zingen deed zowaar een piepklein beetje Pablo Honey-achtig aan. Maar de bevreemdende geluidenbrei (horen we daar een fluit?) in de bridge, toonde tegelijk dat ook als deze muzikanten voor zoiets simpel mogelijks lijken te gaan, er nog altijd wel iets uitdagends mee wordt gesmokkeld. Over een album kregen we nog niets te horen, wel de aankondiging voor een drietal nieuwe streamingconcerts (live vanuit Londen) later die maand. Het zou interessant zijn om te zien in hoeverre dit project (of: deze band, mochten we nu toch al wel voorzichtig zeggen) zich in de tussentijd verder ontwikkeld had.

 De sfeer van deze concerten was behoorlijk anders dan die van het Glastonbury-optreden. Minder rauw, meer gedetailleerd. Wonderlijk dat slechts drie muzikanten zo’n weids geluid neer kunnen zetten, al bespeelde eeuwig wonderkind Jonny regelmatig twee instrumenten tegelijk (hem met z’n ene hand piano en met z’n andere harp zien spelen, in mijn pyjama vanaf de eerste rij die mijn bankstel was, is een belevenis die me wel altijd bij zal blijven). En de nummers die we nog niet kenden (of half kenden, zoals een tweede onuitgebracht Radiohead-oudje) waren minder basaal rockend, eerder spacey bezwerend. Je zou het moeilijk anders kunnen omschrijven dan… Radiohead-esque. Voor het eerst diende zich bij mij nu ook de gedachte aan of The Smile dat andere bandje zo niet een beetje overbodig zou maken. Zeker met oudgediende Nigel Godrich achter de knoppen, waardoor het in de studio vast alleen nog maar gelaagder zou worden.



Er zouden maar liefst nog een vijftal singles volgen, die ik elk van mezelf niet vaker dan twee keer mocht beluisteren. Een paar jaar geleden zou ik waarschijnlijk wel geprobeerd hebben al die voorproefjes krampachtig te negeren, daar ik als verstokt albumfanaat weinig op vind wegen tegen de sensatie dat een plaat waar ik zo naar uitzie bij een eerste beluistering nog zo nieuw mogelijk is. Maar ach, tegenwoordig maak ik het mezelf toch net iets minder moeilijk. De singles bevestigden ieder geval mijn vermoeden dat The Smile niet zozeer een totaal andere kant van Thom en Jonny laat zien, maar een logische voortzetting is van hun dertigjaarlange samenwerking. The Smile lijkt net iets losser en luchtiger, funkiër misschien wel, te klinken dan Radiohead doorgaans doet, wat hem niet zozeer zit in de nummers zelf (waarvan het merendeel in andere vorm ook prima op een Radiohead-plaat zouden passen), maar eerder het samenspel van zo’n kleinere bezetting (met regelmatige toevoeging van blazers en strijkers, die natuurlijk bij Radiohead ook een steeds prominentere plek hebben gekregen, en die voor Jonny met zijn vele soundtracks en klassieke composities inmiddels even kenmerkend zijn als zijn gitaarspel). Bovendien lieten deze vijf nummers horen, dat dit wel eens het meest veelzijdige Radiohead-gerelateerde album sinds Hail To The Thief zou kunnen blijken (en naar nu blijkt ook hun langste). 

En dan kwam er eindelijk de aankondiging van concerten en... Het Album.

Dat album is er nu dan eindelijk, en het bijzonder is dat hoewel mijn anticipatie ziekelijke vormpjes begon aan te nemen, het nog vele malen beter blijkt dan ik me had kunnen indenken. Ook al kende ik een groot deel van de nummers al, klinken ze toch nieuw. Zoals op elk Radiohead-album sinds The Bends (en bij elke plaat verder geperfectioneerd) lijkt er zo ontzettend bizar goed nagedacht over de volgorde, waardoor elke track een gewicht krijgt door het contrast met het nummer ervoor. Een cliché van jewelste, maar de som is zoveel meer dan de delen. En ook al bevat elke track grotendeels herkenbare elementen van wat Thom en Jonny zowel binnen als buiten Radiohead in al hun veelzijdigheid hebben gedaan, staat deze plaat toch volledig op zichzelf. Elk nummer heeft weer andere elementen om je mee te slepen en te hypnotiseren. Het is alsof je bij elke track een nieuwe kamer binnenstapt van een kasteel om in rond te blijven dwalen. Tovenaars zijn het.

Veel mensen zijn van mening dat A Moon Shaped Pool Radioheads zwanenzang zal blijken te zijn en dat The Smile een teken is dat dat vermoeden bevestigt. Ik denk dat Radiohead nog niet is uitgespeeld en juist een projecten zoals dit ervoor zorgt dat de band zo lang kan blijven voortbestaan. Zonder The Eraser geloof ik niet dat In Rainbows er was gekomen, zonder de soundtracks van Jonny geen A Moon Shaped Pool. Het gaat er niet alleen om dat Radiohead, als band die nooit stil kan staan, injecties nodig heeft van zulke buitenechtelijke experimenten. Experimenten die zo goed werken juist omdat ze de loden last van die heilige bandnaam niet hoeven te dragen. Het verrassende van dit experiment is dat het voornamelijk een experiment met conventies betreft: wellicht te speels, te direct en op momenten te ongeremd mooi voor een volgend Radiohead-album. Maar tegelijk vol van die typische betoverende Radiohead-gelaagdheid. Het mooiste buitenechtelijke kindje denkbaar.

Ik heb sterk het vermoeden dat Jonny de initiatiefnemer en stuwende kracht is van deze band. Niet alleen omdat hij nu steeds het woord voert in alle updates (normaal doet Thom dat), maar ook omdat ik hem een tijd terug in een interview zichzelf zag beschrijven als de minst perfectionistische van Radiohead, de meest ongeduldige. Hij zei dat hij liever had gehad dat Radiohead veel vaker muziek uitbracht, die dan maar ietsje minder ‘goed’ is. Misschien is dat dan wel de belangrijkste reden achter The Smile, dat Jonny nou eens zijn zin heeft doorgezet, om dit tot verfrissend resultaat te laten leiden.

Dat ik deze helden van mij - die ik acht keer in steeds grotere zalen heb gezien - binnenkort in het voor hen zo intieme Paradiso zal meemaken, kan ik nauwelijks bevatten. Ik ben benieuwd of ze alleen nummers van deze prachtige plaat gaan spelen, of meer verrassingen in petto hebben. Bijzonder zal het hoe dan ook worden. Tot die tijd zal ik A Light… vast steeds dieper in mijn hart sluiten, en er vermoedelijk ook daarna niet op uitgeluisterd raken. Het is wellicht nog een beetje vroeg voor dit soort uitspraken, maar ik heb toch wel sterk het gevoel dat dit het zoveelste iconische werk van deze heren is dat een zalig onderdeel van mijn leven uit zal blijven maken, iets om te allen tijde naar terug te kunnen keren.

Mooi geschreven Kaas!