Nirvana - Nevermind (1991)

Over het algemeen kan ik niet veel met bands die keiharde logge gitaarrock maken, waarbij vooral heel hard geschreeuwd moet worden. Ik zie daarbij dan gelijk een slecht puberaal bandje in een garagebox voor me. Op Nevermind staan een aantal nummers die voor mij gewoon te hard zijn. Maar ik ben dan ook geen grunge liefhebber.

In die zin zijn alle NY hardcore bands dan ook puberale garage bands. Ik begrijp de definitie nu wel enigszins (thanks voor dat), maar voor dit album is het neit echt schreeuwen om het schreeuwen? Ieder zijn ding hoor maar bijv Deftones zou ik dan eerder er onder scharen of zo. Ik ben overigens een Deftones fan maar voor de discussie hahaha

Ik ben het deels met je eens dat op Nevermind niet wordt geschreeuwd om het schreeuwen. We komen nu denk ik tot de kern van mijn probleem met grunge bands. Vaak worden mooie albums onnodig ontsierd door een hoop geschreeuw. Als voorbeeld zou ik Pearl Jam willen noemen. Voor mij is het altijd onbegrijpelijk geweest dat PJ op bijna ieder album, over de top harde nummers toegevoegd heeft. Op VS. en No Code zijn - laten we zeggen - 3/4 van de nummers met veel gevoel opgenomen. Helaas staan nummers als Blood en Habbit een fijne luisterervaring in de weg. Ik schrik me telkens rot van al het plotselinge gekrijs.
In veel mindere mate geldt dit ook voor Nevermind. Een goed album wordt voor mij ontsierd door nummers als Territorial Pissings en Stay Away. Dat haalt voor mij de glans er een beetje vanaf.

Ja wel eens, vind ik ook de mindere nummers vaak. Ik denk dat ze het doen voor variatie maar eens dat het vaak kwa stijl buiten de boot valt.
Stay Away vind ik overigens wel een goede manier van variatie inbouwen maar idd Territorial Pissings is niet zo fijn.

Territorial Pissings heb ik juist aangevinkt als favoriet. Ik vind het nog steeds een heel krachtig en obstinaat nummer. Met toch ook een kleine wanhopige ondertoon.

Ergens aan het einde van de 90's werd het (middelbare) schoolplein gesierd door een complete rondwandelende Large catalogus. Van de duistere 'Dimmu Borgir' kliek naar een groepje 'progmetal' enthousiastelingen naar de 'Industrial gang' (waar ik mezelf toentertijd trots toerekende) naar de 'Nirvana/Kurt Cobain lovers'. Dat laatste staat daar heel oneerbiedig maar zo keken wij, als zelfbenoemde gatekeepers of rock and metal' er toen naar. Met name veel meiden liepen toen in de nodige zwarte kleding met Kurt levensgroot op hun shirt of trui. Allemaal behoorlijk betrokken met zijn zelfmoord en veel herkenning in de muziek en noem het maar op, ik vond het allemaal maar een lading bullshit en liet de muziek dus ook maar links liggen. Het is allemaal bullshit natuurlijk, maar ik leg even kort uit hoe mijn puberbrein toen werkte.

Zoals wel vaker zorgde de liefde voor een ommekeer, zoals ik wel vaker bij recensies op MuMe heb geschreven. Ik begon voorzichtig wat te daten (ergens 7 jaar later leidde tot een huwelijk en heeft ze er voor gekozen om elke dag naast me wakker te willen worden, waarom is nog altijd de vraag) en aangezien muziek voor ons beiden muziek (maken) toch op plek 1 stond van onze beide hobbylijstjes begon het hier en daar wat toesturen van muziek. Ik begon wat voorzichtig aan de buitenlijntjes van wat ik mooi vond, want muziek die dichtbij je hart ligt delen kan iets enorm kwetsbaars zijn en zo na elke uitwisseling kwamen we telkens wat dichterbij een randje. Wanneer kom ik nou eens bij Nirvana (en Nevermind) aan, volgende alinea, beloofd.

Mijn date stuurde mij een zelf samengesteld cd op met nummers die haar veel deden en ik deed dat ook. Beiden 15 nummers waarbij we hadden afgesproken dat elk nummer dat je verder kwam wat meer tot je eigen kern kwam, nummers waarbij je ze zo belangrijk vond dat je ze eigenlijk liever voor je hield. Op nummer 15 stond 'Something in the way' van Nirvana. En aangezien ik inmiddels redelijk bekend was met de emotionele rugzak die ze met zich mee droeg kwam het nummer echt keihard bij me binnen (nog altijd rode ogen als we hem draaien). Ik was al verliefd maar wilde op dat moment het liefste in de auto stappen en direct naar haar toe rijden en nooit meer weggaan.

Op een van de volgende dates lagen we in mijn huiskamer op de bank en zette we complete cd's aan van waar we wilden waar de ander naar zou luisteren. Zij koos voor 'Nevermind' en voor het eerste hoorde ik het album in zijn geheel. Alles klopte aan dat moment en die deur die ik jaren daarvoor had gesloten richting deze band vlogen wagenwijd open. Nevermind is zo divers, kent zoveel verschillende lagen van energie, emotie, tempo, betekenisvolle teksten, het is 1 van mijn favoriete platen ooit geworden.

Ik denk dat we 'Live at the Paramount' inmiddels wel 200 keer samen gehoord hebben, deze staat ook wel in de top 10 van mijn favo live platen, Nirvana op zijn best. Maar het begon bij mij allemaal bij 1 nummer, dankzij 1 persoon. Het zou echt een schande geweest zijn om deze band nooit zijn verdiende kans te geven. Nevermind is een meesterwerk, 5*.

1/2 naar beneden. Uiteindelijk is dit voor veel mensen belangrijke muziek uit hun jeugd, maar het blijft redelijk eentonige en ééndimensionele rock. 1991 was een goed jaar, ik was 16. Loveless, Laughing Stock, Spiderland, Screamadelica, Adventure in the ultraworld en Blue Lines kwamen uit. Stuk voor stuk platen die in hun genre breakend waren. Deze is niet zo, ze staat wel in het rijtje van Ten en Blood, sugar, sex Magic, Green Mind, goede albums die het goed deden in het jeugdhuis, en door de nu oudere jongeren in hun hart gesloten is. Ik luisterde toen ook niet naar Slint of MBV. Nu wel. Grunge is eigenlijk een soort garagerock, van die hard/zacht/hard stukken die we kennen van The Pixies, beetje Melvins en Wipers er door gemengd. Binnen dat genre zijn er nog bands die best wel goed, en imo beter, waren.

Dacht er toevallig vandaag aan. Ja, niet meer elk jaar op de datum, dat gaat zo, dingen worden zachter en waziger.
Het is al weer dertig jaar geleden. Dertig jaar. Kijk, ik ben nu ook ondertussen aardig op weg hoor, al de 55 gepasseerd. Maar muzikaal ben ik toch nog in de jaren tachtig, negentig blijven hangen. En Nirvana, dat was iets.
Even voor dit was er de film over The Doors, van Oliver Stone. Die film deed me verbazen over dat mensen 20 jaar na de dood van Jim Morrisson nog zo met hem bezig waren. Ik vond dat toen gek. Ja, zo werkt tijd. Als je zelf een jaar of 22 bent, dan is twintig jaar geleden heel lang geleden.
Als je zelf 56 bent, dan is dertig jaar geleden net iets als gisteren. Dan is dat iets dat je net nog hebt meegemaakt.
Zoiets is dus Nirvana voor mij. De band bestaat al zo heel lang niet meer, maar de band bestaat gewoon nog. In mijn geheugen.

Hopelijk blijft dat nog even duren.

Je hebt het heel bewust meegemaakt, en mede daardoor blijft het je bij. Hoe ouder je wordt, hoe korter de jaren lijken te duren...

Maar ik wil je geen depressie aanpraten hoor...

Herkenbaar zowel kwa jaren die voorbij vliegen (ik ben 44) als deze band die voor mij een fantastische tijd in mijn jeugd vertegenwoordigd.
Het anarchistische, volop emoties en vooral loyaliteit en verbondenheid met skateboarders in NL. Die tijd komt elke keer weer terug als ik dit album luister omdat het zo lekker paste met de gevoelens die wij hadden toentertijd.

Ik luister de Top 2000 van 2023 terug van #2000 naar #1, maar ik beluister het hele album waar het nummer vandaan komt.

Album nummer: #30
Getriggerd door: #1970 (Polly)
Andere Top 2000 nummers op dit album: Smells Like Teen Spirit (#35), Come As You Are (#164), Lithium (#324), In Bloom (#1374), Something In The Way (#1703)
Nummers toegevoegd aan persoonlijke playlist: Smells Like Teen Spirit, In Bloom, Come As You Are, Lithium, Polly, Territorial Pissings, Drain You, Stay Away, Something In The Way

Eerste album in mijn top 2000 project die ik zelf al vaak opzet. Heerlijk album met veel bangers. Enige minpuntje is misschien de eendimensionalitieit en ik kan niet zo veel met een paar nummers (Lounge Act bijvoorbeeld). Verder niet veel meer over te zeggen wat niet al lang gezegd is.

Revolutionair voor het grunge genre, maar ik vind het soms wat eentonig. Wel geweldige bangers op deze plaat.

Gisteren weer een keer beluisterd, en na al die luisterbeurten blijft Nevermind nog steeds staan als een huis. Sterke songs en een goede productie, en een deels gelukt, voor een groot deel geimproviseerde 'hidden track'.

Een album dat ik zelf gemaakt zou willen hebben. Ongelooflijk tragisch dat iemand op een gegeven moment op handen gedragen wordt https://www.youtube.com/watch?v=lCYfvWnDMd8 , en dan nog zo slecht in zijn vel zit dat hij een einde aan zijn leven maakt. Zegt iets over hoe ernstig depressie kan zijn, hoe diep mensen kunnen lijden.

Een album dat door slechts een ander album in mijn collectie verslagen word, maar het spande er wel om.

..., en een deels gelukte, ...

Live at Reading is een concert uit 1992 en heeft op MusicMeter 134 stemmen met een gemiddelde van 4,21 (13-10-2024)

Nevermind uit 1991 heeft op MusicMeter maar liefst 3265 stemmen met een gemiddelde van 4,14
(13-10-2024)

Dat betekent dus een verschil van 3131 gebruikers die dit album niet kennen of hebben liggen slapen.
Live at Reading blaast je namelijk omver en is pure grunge. Inhaalslag maken dus jongens en meisjes.
Voor alle zekerheid plaats ik dit bericht ook bij dit favoriete album, valt hij meer op.

Of er zijn 3131 gebruikers die duidelijk de voorkeur geven aan dit legendarische studio-album dat alles al heeft. Overigens: alleen de hoes is al vijf sterren waard!

Ik zit weer even in een Nirvana fase
Verantwoordelijk hiervoor is de de cover van Money will roll right in op Reading festival.
Deze week veelvuldig op de Playlist gepasseerd en het was een kleine stap om daarna mijn cd's boven te halen

Deze Nevermind blijft fantastisch. Alle nummers zijn goed maar soms skip ik Smells like Teen Spirit wel eens wegens teveel gehoord.

De rest van de nummers hebben dat nadeel niet. Territorial Pissings tot On a Plain is goud.
In Bloom tot Lithium is legendarisch.

Polly vind ik niet zo speciaal maar stoort uiteraard ook niet

Something in the Way beetje zelfde gevoel

Ik ben Come As You Are en Lithium steeds meer gaan waarderen, Territorial Pissings heb ik nooit wat gevonden en tracks als Polly, Drain You en Something In The Way zijn flinke dalers maar ook niet slecht of zo. In Bloom, Stay Away en On A Plain zijn altijd vette tracks geweest, dus die 4* blijven staan

En nu ga ik iets melden wat superorigineel is op dit topic met z'n 2088 berichten. Grapje .

Trok de cd (die met de bonustrack Endless, Nameless, het enige nummer waar ik echt niks aan vind) uit de kast na het beluisteren van podcast De Platenclub op Spotify. Daarin wordt steeds een album uit de Recensiebijbel van Oor besproken, de laatste aflevering over Nevermind. Leuk om te horen hoe twee generaties naar de plaat luisteren: en passant leerde ik toch nog zaken die ik niet wist.

Destijds was Nirvana voor mij een volgende generatie punk, anders in kledingstijl maar qua muziek nauw verwant. Namen als Sonic Youth, Pixies en The Melvins gingen hen voor, toch was dit weer verschillend daarvan. Bovendien anders dan andere grungenamen als Soundgarden en Alice In Chains die meer aan metal hadden geroken en Pearl Jam waarbij ik classic rock meende te ontwaren.
Een pakkend voortdenderend album. In tegenstelling tot menig ander vind ik Polly best okay, een aardig rustpuntje waarna het geweld van Territorial Pissings extra heftig binnenkomt. Dave Grohls punkverleden komt in dat laatste nummer het beste tot uiting.

Kurt Cobain, Kris Novoselic, Dave Grohl; op Nevermind werkte het prima, ook al was ik als gevorderde twintiger inmiddels te oud om écht omver geblazen te worden. Hierboven kwam ik mooie persoonlijke verhalen tegen van aERodynamIC (zie zijn bijdrage uit 2007), Sandokan-veld (uit 2009) en AreYouThere (uit 2024) die er prachtige anekdotes bij weten te vertellen. Aanbevolen! Mij staat vooral de videoclip van Smells Like Teen Spirit op het netvlies, niet van MTV af te branden. Maar dat is allesbehalve een spannend verhaal.

Something in the Way is het ingetogen slot van een luid album dat er zowat in z'n eentje voor zorgde dat we najaar '91 in één klap van die nare glam metal waren verlost. Dag make-up, welkom terug rock 'n' roll. Daar kon ik met favorieten als The Stranglers, Black Sabbath, Trouble en (de eerste albums van) Saxon goed mee uit de voeten.

PS De mooiste cover van een nummer van Nirvana blijft die van Come As You Are in de versie van de Ierse postbode The King op Gravelands.

Destijds heb ik als puber dit album grijs gedraaid. Ik vond het helemaal te gek.
Enkele jaren later was de liefde alweer flink bekoeld.
Ik ontdekte alternatieve rock uit de jaren 80 en kon duidelijk achterhalen bij wie Nirvana de mosterd vandaan haalde. Dat is trouwens geen probleem, wie is immers niet beïnvloedt door andere bands.
Alice in Chains en Soundgarden zouden volgen, niet heftiger maar wel heavier van aard. Dat smaakte mij beter, daarnaast trok ik de stem van Cobain niet meer zo goed.
Nevermind is zeker niet slecht en Come As You Are en Lithium vind ik nog steeds prima tracks. Op de een of andere manier is het album niet met mij mee gegroeid, in tegenstelling tot Dirt en Badmotorfinger.

Zag in 1991 het optreden van Nirvana in Paradiso bij de VPRO. Vond het aanstekelijke herrie van een bandje met een opgefokte zanger/gitarist die zelfs de cameraman even te lijf ging. En die sticker (iykyk) op zijn gitaar vond ik nogal smakeloos. Maar goed, fast forward naar 1995. Kurt is niet meer, ik ben begonnen met gitaar spelen en sinds een tijdje nogal verslingerd aan Nevermind. Het kwartje is uiteindelijk gevallen en met name In Bloom is zwaar favoriet want die power chords zijn niet moeilijk na te spelen. Nirvana heeft zo'n beetje alle hair metal bands de nek omgedraaid met dit album. Gewoon omdat het pure onversneden rock is zonder allerlei poses die een groot publiek aanspreken. Geen rocksterren (al werden ze dat uiteindelijk wel) maar gewone jongens die goede nummers schreven en dito uitvoerden.

Nevermind beluister ik nooit meer. Wel de MTV Unplugged album en die is mij erg dierbaar.

Dit kan ik me op zich wel voorstellen. Ik ervaar momenteel juist het tegenovergestelde. Advies: schuif Nevermind een of twee jaar aan de kant en luister het dan nog eens. Dan is het waarschijnlijk een stuk leuker dan nu.

Express nog eens geluisterd voor de 5 sterren, is en blijft het dubbel dwars waard. Episch album vol klassiekers.

Het hitalbum van Nirvana met een aantal hele toffe tracks erop. Smells Like Teen Spirit kan ik niet meer horen, maar In Bloom, Breed, Territiorial Pissings maar vooral Lounge Act gaan er nog altijd in. En toch hoor ik liever naar Bleach waar voor mij geen zwakke nummers op staan.

Na een niet geheel bevredigende poging om mijn Mavo af te ronden, kom ik in Nijmegen op een soort van veredelde Havo terecht; de VHBO. Een alternatieve leerweg, waar ambities niet ontbreken, maar nog niet tot ontplooiing komen. Er heerst vooral een aversie tegen het gevestigde schoolsysteem en het geordende hokjesdenken. Ondanks het lage slagerspercentage, is er weldegelijk sprake van een community van creatievelingen. Voor de zelfontwikkeling een mooie dierbare tussenfase, die mij in ieder geval genoeg triggerde om mijn sociale vaardigheden te ontwikkelen, waarna ik uiteindelijk in de zorg terecht kom.

Door die vrijheid wekt de kleine school de indruk dat we als het ware de kantine gekraakt hebben. De muren waren versierd met prachtige kleurrijke graffiti ’s. Het is een jeugdhonk, waar de leraren gelijkgestemd zijn en eerder de rol van maatschappelijk werker op zich nemen, dan zich bewust met het lesmateriaal bezig te houden. Naast een overbelast koffiezetapparaat staat een oude cassetterecorder, waarvan de functies op de knopjes nog amper zichtbaar, laat staan leesbaar zijn. Een luidspreker is al ten dode opgeschreven, die andere zal hem snel in het hiernamaals volgen. Met goede dagen komt er na minutenlange stilte en storend gekraak plotseling een teken van leven uit voort. Er wordt vooral veel Ramones en Bad Religion afgespeeld, soms komt Bleach van Nirvana voorbij, heel soms.

Bleach is een rommelige lompe punkrockplaat. Als je dan toch het grunge begrip wil definiëren, dan komt deze daar nog het dichtste bij in de buurt. Kurt Cobain is hier al de gefrustreerde boze jong volwassene, maar krijgt nog niet de mogelijkheid om die expressieve gevoelens te kanaliseren. Bleach is nog een ouderwetse Do It Yourself plaat die Nirvana met de plaatselijke producer Jack Endino opneemt. Sub Pop gelooft in het Nirvana verhaal en koppelt de band vervolgens aan Butch Vig, die vrijwel gelijktijdig met Smashing Pumpkins Gish opneemt. Kurt Cobain en bassist Krist Novoselic zijn het fundament van Nirvana, ze krijgen pas echt overtuiging en zeggenschap als ze de energieke van Scream afkomstige hardcore drummer Dave Grohl inlijven.

Er volgt een meesterzet als ze op 10 september, twee weken voor de Nevermind albumrelease de Smells Like Teen Spirit single uitbrengen. Deze energieke gejaagde punkrock track slaat niet enkel als een bom in, maar zet een heuse aardverschuiving in werking. Natuurlijk verrichten Sonic Youth, Pixies en Hüsker Dü het nodige voorwerk, voor mij kondigde Smells Like Teen Spirit een kenteling in de muziekbeleving aan. En dan ben je plotseling weer in die kantine op school, waar het gerucht al snel de ronde gaat dat Nirvana op de radio gedraaid wordt. Het is een modder dikke stroperige olievlek die zich al snel verspreidt.

Het revolutionaire Smells Like Teen Spirit is muziek voor de andersdenkenden, de alternatievelingen, het door de maatschappij uitgespuugde uitschot, die weigert om zich aan te passen. Het is bizar hoe snel een nummer cultureel erfgoed wordt en door iedereen omarmt wordt. Kurt Cobain is te bekend om zich bewust met deze opgelegde sterrenstatus te identificeren. Het gaat veel te snel en als opgejaagd wild moet hij nu opeens overal verschijnen. Vergeet niet dat MTV een zeer bepalende positie bekleedt en de Smells Like Teen Spirit clip daar continu voorbij komt.

Smells Like Teen Spirit is sarcastisch en richt zich juist tegen de kortzichtigheid in de muziekbusiness. Nirvana wordt echter gelijk afgestraft als de grote platenbazen zich hiermee gaan bemoeien. Het is de belichaming van het angstzweet wat Kurt Cobain van binnen opvreet. Smells Like Teen Spirit is een typische track die juist de generatiekloof moet vergroten. Smells Like Teen Spirit is bedoeld om je rebels tegen je ouders te verzetten, en jezelf met afgedragen jeans, houthakkers blouse en legerkistjes te bewapenen. Mijn vader vraagt de eerste week nog of die Nevermind tering herrie uit mag, de volgende week of deze wat zachter mag en de week daarna ligt deze opeens in zijn cd-speler. En dan geef je hem een paar jaar later met Vaderdag zelfs de Nirvana MTV Unplugged in New York plaat. Niemand kan om de genialiteit van Nirvana heen.

Het zal toch onderhand een half jaar duren voordat de opvolger Come As You Are op single verschijnt. Er is een hoop gedoe omdat Come As You Are veel van een tragere versie van het Killing Joke nummer Eighties wegheeft. Natuurlijk hoor ik dit er ook in terug, ik link de song echter eerder aan het latere duistere The Police werk. Ook een drie-eenheid die iets magisch in werking stelt en zichzelf vervolgens in frustraties verliest, al zijn het hier wel onderlinge frustraties, zeker als Sting zichzelf boven de band plaatst. Bij hem een bewuste keuze, bij Kurt Cobain een opgelegde keuze. Come As You Are gaat ook over het vervagen van vriendschappen, het verraad, maar ook over de kwetsbare slachtofferrol. Kurt Cobain worstelt al met zijn heroïneverslaving en Come As You Are is tevens een excuus om zich achter die zwakte te verschuilen.

Lithium vecht tegen het manische depressieve karakter. Het medicijn vervlakt de emoties zodanig dat die innerlijke persoonlijkheid verdoofd en gevangen tracht te overleven. Het levert de minste restschade op, al zijn de bijwerkingen niet te onderschatten. Lithium is gewenning en het zacht-harde element van Nirvana openbaart zich hier het sterkste. Het is de milde tussenweg tussen punk en metal, met destructieve gevolgen. Kurt Cobain raakt zichzelf kwijt, hervindt zichzelf, deelt spiritualiteit maar ook woede en onmacht. Dit alles in amper vier minuten. Lithium is een startpunt van de kwelling, de pijn die door medicatie en drugs uiteindelijk niet meer gecontroleerd of weggenomen wordt.

Het is gelukkig niet enkel kommer en kwel. De komische In Bloom clip laat ook een humoristische kant van Nirvana zien. Het drijft de spot met machogedrag en richt zich tevens tegen het kortzichtige gedrag van de glam en hairbands. Hoe overtuigend kan je zijn als je eerst een seksistisch vrouwonvriendelijk nummer zingt, om vervolgens haar hart met een zoete ballad te veroveren. Het meest ironische daarvan is dat dit rockpubliek vervolgens net zo gemakkelijk bij Nirvana aanhaakt. Dat menselijke inzicht zit Kurt Cobain hier al flink in de maag. Helaas blijkt hij op alle fronten gelijk te hebben.

In het erg op Bleach leunende verontrustende Breed richt Kurt Cobain zijn ongerustheid op het onheilspellende toekomstbeeld. Een terechte constatering waar helaas niks aan te veranderen valt. Het trieste Polly beklag wint later pas aan zeggingskracht als dit nummer kaal confronterend op de MTV Unplugged in New York release er inhakt. Polly gaat tekstueel over een ontvoerd en zwaar mishandeld pubermeisje die net aan de dood ontsnapt. De therapeutische hardcore Territorial Pissings oerknal richt zich op verharde wijze tegen deze machtsuitbuiting en is een keiharde mokerslag in het gezicht. Een letterlijke kick ass song, doeltreffend fysiek geplaatst wat zitten voor een week onmogelijk maakt. Territorial Pissings is ook een stukje Scream erfenis welke Dave Grohl met zich meedraagt.

Na de start als een bijna toegankelijk liefdesliedje schiet het zwaar psychedelische Drain You letterlijk alle kanten op. Drain You is donker psychotisch met een gitaar die zich van de song los koppelt en totaal van het padje raakt. Live is het de kunst om de elementen op het einde weer bij elkaar te brengen. Met het schreeuwerige Lounge Act grijpt Nirvana net als bij Breed overduidelijk naar het Bleach tijdperk terug. Een overgangssong met een zeer op dreef zijnde Krist Novoselic. Smerig, op het randje gespeeld, met zeker geen stem besparende uithalen van Kurt Cobain.

Stay Away is een regelrechte aanval op de tekstanalisten. Kurt Cobain stoort zich eraan als men naar de diepte achter zijn woorden opzoek gaat. Dus is Stay Away overduidelijk een statement. Hij bereikt hier echter het tegenovergestelde mee. Er zit dus een overduidelijke boodschap in Stay Away. Het is bijna profetisch hoe hij hier al aan de pers smeekt om afstand te bewaren en hem privacy te gunnen. Vergeet niet, dat Nirvana hier nog relatief onbekend is. Het samen met Dave Grohl gezongen egocentrische On A Plane is tevens tot de paniekangst van een geleefd leven te herleiden.

Hoe bizar is het dat Red Hot Chili Peppers het bestaan van een junk in Under The Bridge bijna romantiseert en er een wereldhit mee scoort. Nirvana brengt vrijwel gelijktijdig het indringende uitzichtloze Something In The Way uit. Kurt Cobain houdt het klein en dicht bij zichzelf. De strijkers geven er dan wel een hemelse glans aan, het is wel een trieste hemelse glans. De dood waakt over de drugsverslaafden en neemt elke nacht in stilte een ziel mee naar zijn koninkrijk.

En dan verwacht je dat Nevermind afgelopen is. Something In The Way laat je verdoofd slaperig achter. Na een aantal minuten hakt het explosieve, later tot Endless, Nameless omgedoopte destructieve eindstuk erin. Endless, Nameless is pure doommetal wanhoop, paranoïde en gewaagd. Begrijpelijk dat Butch Vig hiermee aan de slag wil gaan, het is net zo’n sleutelsong als Silverfuck van Smashing Pumpkins.

Nevermind koppel ik dus aan mijn schooltijd in Nijmegen. We waren een kleine gemeenschap in een gemiddelde culturele sociaal ingestelde stad. Achteraf gezien was het een veilige ankerplaats, waar het anders zijn en anders denken volledig gerespecteerd en geaccepteerd werd. Er was genoeg begeleiding om de overstap naar de grote wereld te maken. Bij bands als Nirvana ontbreekt dit soort begeleiding. Die staan plotseling midden in de belangstelling, en er wordt van alles van ze verwacht en geëist. Achteraf blijkt nogmaals dat veel popsterren hier niet tegen bestand zijn.