Ik had bij aanvang al 96 stukken geschreven (nu nog steeds overigens), dus dan kun je lekker tempo maken.



Ik vind Locomotion een aardige cover, maar om eerlijk te zijn ook niet heel veel meer dan dat...

Dank en leuk dat je meeleest!

Impossible Princess beluisterde ik gisteren voor het eerst en meende te horen dat de productie was 'geïnspireerd' door Ray of Light. Maar nee dus, Kylie was eerder. Sterk!

Wat mij zo bevalt aan deze Franse progbands (en toch ook de andere die je noemt) is dat ze écht een ander geluid hebben. Met plezierige folkinvloeden. Zelf ben ik ook gecharmeerd van Motis.

Ja, zeker een ander geluid, al vind ik wel dat nagenoeg alle bands vanaf het eind van de jaren zeventig op zijn minst goed naar Ange geluisterd hebben.

Van Magma ken ik eigenlijk maar twee navolgers: Dün en Elull Noomi, uiteraard allebei Frans.

69. The Gathering

Favoriete album: Home
Favoriete nummer: Waking Hour
Ook in het lijstje van: Casartelli (9); vigil (25)
Live gezien: ja

Dat The Gathering mijn lijst zou halen was wel duidelijk. Wélke The Gathering wat minder.

Er zijn genoeg artiesten waarbij ik het geen enkel probleem vind dat ze hun hele loopbaan min of meer hetzelfde kunstje hebben gedaan. Het lijkt mij zelf vreselijk om steeds hetzelfde te blijven doen – zeker als het dan na verloop van tijd ook nog eens minder succesvol wordt – maar ieder zijn ding. Meestal heb ik echter toch meer met artiesten die in hun carrière de nodige ontwikkeling hebben doorgemaakt. Dat hoeft dan verder niet te betekenen dat ik elke stap interessant vind, maar alleen al het risico dat een artiest neemt, kan ik waarderen.

The Gathering heeft niet één keer het roer radicaal omgegooid, maar inmiddels al drie keer. En eigenlijk is het al jaren tijd voor een vierde keer, maar dat geheel terzijde. Van doommetal naar female fronted metal/prog naar triphopaccenten naar uhm… een beetje suffe versie van wat ze eerder deden. Nee, het moge duidelijk zijn dat ik niet helemaal kapot ben van de huidige periode, al hoewel die me in het begin nog niet eens zo slecht beviel, maar bij album drie blijkt de koek toch wel op en het laatste concert dat ik van hen zag was nogal saai.

Ik stapte eind jaren ’90 in bij Nighttime Birds en dat was een geluid dat ik in eerste instantie wel kon waarderen. Voorganger Mandylion en opvolger How to Measure a Planet werden ook nog wel geluisterd, maar die laatste sloeg niet echt aan en mijn female fronted metalperiode was van korte duur en van beperkte omvang – veel verder dan wat Within Temptation en After Forever (inclusief een concert in 2002) ben ik toen eigenlijk niet gekomen.

Het heeft zelfs tot mijn toetreding tot het Progwereldforum geduurd voordat ik de band weer opnieuw oppikte en erachter kwam dat ze een geheel nieuwe weg waren ingeslagen – en dat die weg met het vertrek van Anneke van Giersbergen inmiddels ook alweer verlaten was. Dat bleek nogal jammer want juist de periode Black Light District – Souvenirs – Home is mijn favoriete en met terugwerkende kracht ging ik de oudere albums ook meer waarderen, inclusief het debuut Always…

Mijn live-ervaringen met de band zijn wat teleurstellend. De retrotour voor Always… had ik mee kunnen maken, maar toen kende ik dat album nog niet zo goed (spijtmomentje). In plaats daarvan heb ik ze nu vijf keer gezien: vier keer met Silje Wergeland, en de eerste twee optredens waren nog wel goed, maar nummers drie en vier eigenlijk vooral ‘wel ok’. Het vijfde optreden was ter gelegenheid van het vijfentwintigjarig bestaan van de band en dat was dan ook met een ruime voorsprong de beste van de vijf en ik verwacht later dit jaar iets vergelijkbaars met de Mandylion-tour.

The Gathering heeft mijn lijst nog met gemak gehaald, maar het is inmiddels wel zover dat ik eigenlijk niet meer automatisch opensta voor nieuwe albums of optredens van deze bezetting, daarvoor zal er eerst weer een roer omgegooid moeten worden.

Goed dat ''Impossible Princess'' extra in het zonnetje wordt gezet.

Destijds ook geruisloos aan mij en bijna iedereen voorbijgegaan.....

68. Ilse de Lange

Favoriete album: Gravel and Dust
Favoriete nummer: World of Hurt
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: ja

De jaren ’90 zijn voor mij de jaren van de radio geweest. Aan het begin van het decennium luisterde ik vooral naar de wekelijkse presentatie van de top40, maar ook wel naar The Magic Friends en andere programma’s die uitzonden als ik uit school kwam. Urenlang muziek tapen, zoveel dat het toch wel de belangrijkste oorzaak was dat ik in de tweede klas bleef zitten. Later werd de focus meer verlegd naar alternatieve rockmuziek, maar toen de eigen collectie groeide ging de radio steeds minder aan. Dat veranderde toen ik in 1998 ging werken – er stond altijd wel ergens een radio aan en er was soms geen ontkomen aan. Uit die periode herinner ik me World of Hurt en I’m Not So Tough. Prima rocknummers, die best aansloten bij mijn toenmalige smaak en met Ilse DeLange en de het jaar ervoor doorgebroken Anouk stond Nederland er ineens goed op in de rockmuziek.

Na anderhalf jaar fulltime werken (en vele, vele uren radio 3) ging ik weer studeren en dat was voor mij het einde voor de radio. Ik kan me niet herinneren dat ik na 1999 de radio nog heb aangezet (anders dan voor mijn vrouw) en daarmee verdween ook de aansluiting met de populaire muziek. Ik trok me terug in mijn eigen muzikale bubbel, geholpen door de internetaansluiting die ik in mijn studentenkamer had. Alleen op de studentenvereniging waar ik lid was, pikte ik nog wel wat nieuwe muziek op, maar daar kwam een zangeres als Ilse DeLange niet voorbij. Lange tijd verdween ze voor mij uit beeld.

In 2014 pikte ik wel iets mee van The Calm After The Storm van The Common Linnets en de countryvibe van die samenwerking beviel me beter dan de popmuziek die ik daarvoor wel eens voorbij had horen komen. Bijna vijf jaar later, met het album Gravel And Dust, was mijn belangstelling weer helemaal terug: een door T-Bone Burnett geproduceerde échte countryplaat. Waarom ik toen niet naar de bijbehorende tour ben geweest, is me nog steeds een raadsel, maar het blijft een gemiste kans.

Hoewel Ilse graag aangeeft hoeveel ze van countrymuziek houdt, is de markt kennelijk toch te klein om daar goed van rond te komen. Inmiddels zijn er dan ook weer twee popalbums bijgekomen en die zijn verder ook prima, maar liever heb ik een opvolger van Gravel And Dust.

Live heb ik haar inmiddels twee keer gezien en dat waren uitstekende shows van een van de beste frontvrouwen van Nederlands en een hele sympathieke dame bovendien. Deze maand gaat de derde keer volgen en dan heeft ze een countryprogramma. Ik ben benieuwd!

Zou Waylon haar ook een sympathieke dame vinden?

Ach met een zak geld voor een Europese reünietour komt vast alles wel weer eens keertje goed.

67. Albert Ayler

Favoriete album: Spiritual Unity
Favoriete nummer: Ghosts
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: nee

Saxofonist Albert Ayler een navolger van John Coltrane en Ornette Coleman noemen, doet Ayler tekort, maar de invloed van de late Coltrane is wel onmiskenbaar aanwezig. Ayler is slechts 34 jaar oud geworden, maar heeft tijdens dat korte leven wel een behoorlijk oeuvre opgebouwd, dat niet overdreven veel bekendheid heeft gekregen overigens.

Zeker op de eerste albums is het veel improviseren op enkele centrale thema’s, die bovendien op meerdere platen voorkomen, waardoor die platen onderling niet altijd even makkelijk uit elkaar te houden zijn. Spiritual Unity uit 1965 is wat mij betreft de primus inter pares en daarmee meteen ook een van de beste freejazz-albums ooit gemaakt.

Wat Ayler onderscheidt van collega’s als Coltrane, Coleman en Shepp is dat hij het ‘free’-deel van freejazz zover doortrekt dat de muziek haar vorm verliest. Muziek hoeft niet langer welluidend te zijn, het moet vooral zijn gevoel vertolken, en dat levert niet altijd de meest prettig in het gehoor liggende geluiden op. Ayler is dan ook absoluut een artiest waarvoor ik in de stemming moet zijn, want achtergrondmuziek is het nooit.

Op zijn latere albums klinkt Ayler enerzijds wat toegankelijker, maar tegelijkertijd begint hij de grip op de wereld om hem heen dan al te verliezen (en vice versa overigens), waardoor hij eigenlijk nog meer in zijn eigen gevoelswereld kruipt – wat soms tot vrij idiote experimenten leidt, zoals het op doedelzak spelen, maar ook allerlei wazige vocale uitspattingen, want Ayler is bepaald geen goede zanger. Juist deze pogingen kan ik heel erg waarderen, ook al zijn ze dus lang niet allemaal even geslaagd te noemen. Liever een artiest die iets probeert en daarmee flink de mist ingaat, dan iemand die zijn hele loopbaan precies hetzelfde blijft doen. En je kunt veel zeggen van Albert Ayler, maar saai is het in ieder geval nooit.

Ik heb indertijd niet zo gevolgd wat er mis is gegaan tussen die twee, maar ik zal het haar binnenkort vragen...

66. Nina Simone

Favoriete album: Wild is the Wind
Favoriete nummer: Sinnerman
Ook in het lijstje van: Shaky (34); aERodynamIC (46)
Live gezien: nee

Op het grensvlak van Blues, Jazz, Pop en Soul maakte Nina Simone zestien albums in iets meer dan een decennium tijd. Echte albums zijn het voor mijn gevoel niet echt, eerder verzamelingen losse liedjes, en vooral daardoor zijn ze nogal inwisselbaar – al zit er uiteindelijk tussen de eerste platen (jazz) en de latere (soul) nog wel een flink verschil in sound.

Mijn eerste kennismaking met Nina Simone zal ergens op de lagere school zijn geweest, toen My Baby Just Cares For Me op de radio voorbijkwam. Ik vond het toen helemaal niets, en het is nog steeds bepaald geen favoriet. De tweede kennismaking zal geweest zijn met Ain’t Got No, I Got Life, en hoewel ik de musical Hair later best kon waarderen, heb ik met de Nina Simone-versie eveneens nooit veel op gehad.

Het heeft al met al dus lang geduurd voordat ik me op haar muziek stortte, ik vermoed pas toen ik Sinnerman in de Ladderfinale voorbij hoorde komen, en zelfs toen heeft het enkele jaren geduurd voordat ik dat nummer op waarde wist te schatten – in 2017 steeg het nummer in mijn lijst ineens van de twintigste naar de vijfde plaats, en de afgelopen jaren waren er vier topposities en twee tweedeplaatsen. Via Sinnerman en enkele goedkope boxjes met daarin meer dan twintig albums heb ik vervolgens al haar werk verkend.

Ik waardeer ook haar vroege werk wel, maar zal het niet zo snel opzetten. Anders is dat met de albums die ze midden jaren ’60 heeft gemaakt: Pastel Blues, Wild is the Wind en High Priestess of Soul horen voor mij bij de grote soulklassiekers, en met nummers als Strange Fruit, Sinnerman, Four Women, Wild is the Wind en Work Song doe je me een groot plezier.

Later werk bevalt me vaak weer minder, met uitzondering van Fodder on my Wings. Te veel covers, te veel nummers die verzuipen in strijkers, en eigen composities waren vaak ook niet echt om over naar huis te schrijven.

65. Michael Jackson

Favoriete album: Bad
Favoriete nummer: Give in to me
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: ja

Muzikaal heb ik de jaren ’80 nauwelijks meegemaakt, maar zelfs toen was het al wel duidelijk dat Madonna en Michael Jackson heel erg groot waren – je ontkwam er ook als lagerescholier niet aan. Mijn neef was in ieder geval fan en hij is toen ook naar de Kuip geweest voor de BAD-tour, en als hij van Michael Jackson hield dan moest het wel goed zijn. Voor mij bleef het vooral bij enkele nummers die ik wel eens op de radio had gehoord (Radio 1 of 2, Radio 3 stond bij ons thuis nooit aan en van MTV had ik toen ook nog nooit gehoord).

Toen Dangerous uitkwam was ik wel van de partij. De videoclip van Black or White maakte grote indruk (en het nummer zelf ook wel) en het album heb ik toen echt heel veel gedraaid. Als ik in 1991 een plaat van het jaar had moeten kiezen dan was dat een makkelijke keuze geweest. Als ik nu naar het album luister, dan hoor ik vooral een paar geweldige nummers (Give In To Me, Will You be There, Who Is It, Black Or White), maar ook een plaat die naar goed jaren ’90-gebruik veel te lang is. Echt populair was Michael Jackson toen al niet meer, of tenminste, bij mij in de klas was ik in mijn herinnering de enige die naar zijn muziek luisterde.

Voor een fan was het wachten op opvolger History vervolgens best lang en dan bevatte die ook nog eens een voor mij overbodige verzamelcd. Erger was dat ik van de nieuwe nummers nou ook niet echt overdreven enthousiast werd. De plaat was weer veel te lang, veel nummers hadden ook best één of twee minuten korter gekund, en sowieso kon zo ongeveer de helft me niet echt bekoren. Wel zag ik in 1996 Michael live in de Arena – sowieso mijn eerste concert ooit en het is wel een belevenis die me is bijgebleven (maar meer om de hele entourage dan door het optreden zelf).

Het tussendoortje Blood On The Dancefloor bevatte eigenlijk te weinig om mij als fan bij de les te houden, en toen Invincible in 2001 verscheen was ik al lang afgehaakt. Erg enthousiast was de plaat niet ontvangen en ik kan me eigenlijk niet eens herinneren of ik hem toen al kocht of dat dat pas enkele jaren later kwam. De jaren ’90 waren ten einde, maar Michael bleef nog steeds een cd helemaal opvullen – weer een te lange cd dus. Toch beviel de plaat me uiteindelijk beter dan verwacht, vooral door het sterke openende kwartet en ook op de twee postuum uitgekomen albums staat eigenlijk nog verrassend veel prima muziek.

The King of Pop is voor mijn gevoel een beetje in de vergetelheid geraakt. De schandalen over zijn privéleven hebben daar ongetwijfeld aan bijgedragen en misschien was de muziek ook gewoon wel tijdgebonden. Ik merk zelf ook dat het eigenlijk zelden in me opkomt om een cd van hem op te zetten, maar als ik dat toch doe, dan beleef ik daar – mede door de nostalgie – wel gewoon een hoop plezier aan.

64. Richard Thompson (Richard & Linda Thompson)

Favoriete album: Shoot Out The Lights
Favoriete nummer: Calvary Cross
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: ja

Net als eerder bij Ashley Hutchings (zie 80) is het ook bij Richard Thompson moeilijk om zijn invloed op de ontwikkeling van de Britse folkmuziek te onderschatten. Met Fairport Convention werd werkenderwijs vorm gegeven aan het samensmelten van traditionele folkmuziek en een meer rockgerichte aanpak. Het gitaarspel van Thompson vormt daarin een belangrijke schakel. Zeker Unhalfbricking en Liege And Lief zijn onmisbaar voor een folkliefhebber, maar een van Thompson’s oudste proeven van bekwaamheid staat als bonustrack op het titelloze debuutalbum uit 1968. In een lang instrumentaal middenstuk op Reno Nevada soleert Thompson weergaloos. Het is in zoverre ongebruikelijk, omdat op latere platen zijn gitaarspel eigenlijk altijd in dienst van de liedjes staat en hij zich dus onthoudt van al te veel gesoleer. Live doet hij dat gelukkig wel, en veel mooier dan de liveversie van Calvary Cross op het album ..In Concert, November 1975 wordt het wat mij betreft niet.

Enige tijd geleden las ik Thomson’s biografie Beeswing en daarin besteedt hij dusdanig veel tijd aan bijzaken dat een heel groot deel van zijn carrière nauwelijks aan bod komt: het is heel veel Fairport – waar hij uiteindelijk maar een jaar of vier in gezeten heeft (met zes albums als resultaat) en een heel klein beetje Richard & Linda. Daar doet hij zichzelf dan ernstig mee tekort, want eigenlijk is zijn hele, inmiddels 57 jaar tellende loopbaan de moeite van het luisteren waard.

Zijn eerste soloalbum, Henry The Human Fly, is een aardige aanzet, maar het zijn vooral de albums met zijn toenmalige vrouw Linda waarin hij bewijst dat hij prima op eigen benen kan staan. De eerste drie van de in totaal zes albums van het duo kocht ik jaren geleden al eens voor een zacht prijsje en heb ik toen al veel beluisterd, maar pas toen ik de oeuvrebox Shoot Out The Lights kocht, ontdekte ik ook de latere albums, waaronder het fantastische laatste album Shoot Out The Lights, met daarop de klassiekers Walking On A Wire en Wall of Death.

Van de albums van na de beëindiging van zowel relatie als duo ben ik niet altijd volledig onder de indruk, al zitten er zeker geen misperen tussen. Hoogstens zijn enkele albums uit de jaren ’80 wat gedateerd en vallen sommige gewoon niet zo op tussen de vele hoogtepunten, waarvan Mock Tudor en Rumor And Sigh voor mij wel de sterksten zijn. Maar constant van kwaliteit zijn enerzijds de teksten en anderzijds uiteraard het gitaarspel.

Live zag ik hem twee keer. De eerste keer in 2013 in een maar matig gevuld Paradiso en ik kan me nog wel herinneren dat dat optreden me nogal tegenviel, maar niet meer waarom. Gelukkig zag ik hem in 2022 opnieuw, nu in een sfeervolle Waalse Kerk (Amsterdam), en dat was precies wat ik ervan verwachtte: goede nummers, waanzinnig gitaarspel en een bijzonder humoristische Thompson.

63. Paul Simon / Simon and Garfunkel

Favoriete album: Graceland
Favoriete nummer: The Sounds of Silence
Ook in het lijstje van: Dazzler (19); Casartelli (20)
Live gezien: ja

You Can Call Me Al, dat was het eerste dat ik van Paul Simon hoorde, eind jaren ’80 op de radio. Met name de saxofoon viel daarbij erg op, maar van de hele context waarbinnen het nummer was ontstaan – ervaringen van Simon met Afrikaanse muziek en samenwerking met Afrikaanse muzikanten voor het album Graceland – was me volkomen onbekend. En dat die saxofoon helemaal geen saxofoon was, maar de gitaarsynthesizer van de door mij vele jaren later zeer bewonderde Adrian Belew, ontdekte ik pas decennia later.

Mijn jeugdjaren kan ik al zorgeloos en prettig omschrijven, maar muzikaal heb ik niet bijzonder veel aan mijn ouders gehad. Thuis stond vooral de radio aan (1, 2 en 4) en anders lp’s en later cd’s met vooral klassieke muziek en jazz. Er was wel een behoorlijke hoeveelheid lp’s met popmuziek maar dat was allemaal blijven hangen in de tweede helft van de jaren ’60 en de eerste jaren van het volgende decennium – en erg hip was het meeste daarvan toen ook al niet. Toen de pick-up werd vervangen door een cd-speler raakte het vinyl in onbruik. Een deel ervan heb ik nog een aantal jaar in bezit gehad, maar dat is inmiddels allemaal verdwenen bij een verhuizing, en de interessante platen waren toen al vervangen door cd’s.

Toch heb ik door die platenverzameling nog best veel muziek leren kennen. Daar zaten platen van The Beatles bij (A Hard Day’s Night, For Sale, Sergeant Pepper), vage verzamelaars van de Bee Gees en de Beach Boys, veel Franse tieneridolen (Adamo), maar ook Bridge Over Troubled Water van Simon and Garfunkel. Op zich niet zo verbazingwekkend, voor mijn gevoel had iedereen die plaat toen, maar kennelijk vond met name mijn vader dat indertijd toch wel goed, want later kwam er ook nog een verzamelaar van Simon and Garfunkel op cd en een live-album van Paul Simon. Bridge over Troubled Water ken ik dus inmiddels al vijfendertig jaar en het waren in eerste instantie vooral The Boxer en het titelnummer die indruk maakten. El Condor Pasa en Cecilia vond ik toen al behoorlijk vervelende nummers, dus het is me een raadsel waarom dat nou juist de grote hits in Nederland waren.

Inmiddels ben ik het album weer wat meer gaan waarderen, maar een verdere verkenning leerde dat de hoogtepunten van het duo toch echt op eerdere albums lagen. Met name de folkbenadering van de eerste platen vind ik nog steeds overtroffen en Sounds Of Silence behoort voor mij tot de mooiste liedjes ooit gemaakt.

Toch heb ik hier bewust Paul Simon eerder genoemd dan het duo. Garfunkel is onmisbaar in de samenzang, maar verder zie ik de band toch vooral als een vehikel om Simon’s talent met de wereld te delen. Een solocarrière lag dus nogal voor de hand en daar blijkt voor mij eigenlijk nog veel meer hoe veelzijdig Simon is. Met zijn soloplaten uit de jaren ’70 heb ik nog niet eens per se heel veel, al staan er een hoop prima nummers op. Het is vanaf Hearts and Bones dat Simon albums af gaat leveren die in zijn geheel goed zijn, met Graceland als meesterwerk. Songs From Capeman doet daar op zich niet eens zo heel veel voor onder, maar vind ik wel wat lastiger luisterbaar, terwijl ik toch erg van musicals houd.

Het zijn wel allemaal albums die ik pas na verschijnen heb leren kennen. Vanaf You’re The One heb ik de albums al zo rond het verschijnen gehoord, maar toen was het hoogtepunt al voorbij en werd Simon ook wat minder vernieuwend. Seven Psalms vond ik om die reden eigenlijk wel weer een hele mooie worp, want hier durft hij toch weer iets heel eigenzinnigs te doen.

Simon zag ik één keer live, in het Antwerpse Sportpaleis, samen met Sting. Het was eigenlijk niet zo’n succes. De samenwerkingsdelen kwamen niet zo uit de verf, beiden speelden vooral een greatest hits set en het geluid was ook niet echt goed.

Blijft een leuke lijst om mee te lezen (al doe ik dat met onregelmatigheid) met af en toe wat herkenning. You Can Call Me Al als eerste kennismaking van Simon. Echter sluit ik niet uit dat de kennismaking met Garfunkel stiekem nog eerder was, al kwam dat natuurlijk door Bright Eyes uit Waterschapsheuvel. Het duurde nog best een tijd (ook hier weinig 'muzikale opvoeding' vanuit ouders) dat die twee iets met elkaar te maken hadden.

Al enige tijd terug, maar met name de aandacht voor Mickey Newbury is erg terecht wat mij betreft. Ook hier staat het boxje An American Trilogy in de kast. Zo veel mooie muziek voor een klein bedrag. Voor mij overigens een 'MusicMeter'-ontdekking, doordat ik hier op dit forum er op gewezen werd dat er wel degelijk hele mooie country gemaakt is (naast dat wat ik kende via Neil Young). Dat bleek een waarheid als een koe.

Er is heel veel mooie Country gemaakt

Zou ik ook een top 100 van kunnen maken, maar als ik zie hoeveel werk deze lijst me gekost heeft, denk ik niet dat ik daar heel snel aan ga beginnen...

62. Frank Zappa

Favoriete album: The Grand Wazoo
Favoriete nummer: Watermelon in Easter Hay
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: nee

Er zijn weinig artiesten waar ik een moeizamere relatie mee heb dan met Frank Zappa. Muzikaal vind ik het een genie, als gitarist vind ik hem geweldig en als zanger kan het er prima mee door. Maar die humor…

“Does Humor Belong in Music?” is zelfs de titel van een van Zappa’s albums en wat mij betreft is het antwoord hierop “met mate, maar liever niet”. Liedjes met een grappige inhoud hebben nogal de neiging om minder grappig te worden naarmate je ze vaker luistert – voor zover ze in eerste instantie al grappig waren natuurlijk, en Zappa’s humor is lang niet altijd de mijne. Daarnaast kennen veel nummer van Zappa veel gesproken tekst of praatzang, waar ik ook niet altijd enthousiast van word.

En toch. Er is zoveel om wel enthousiast over te worden. Dat zijn voor mij dan toch in eerste instantie de platen die in grote mate instrumentaal zijn, zoals The Grand Wazoo, Hot rats en Waka/Jawaka, maar verspreid over de enorme hoeveelheid platen die hij bij leven uitbracht, staat ook nog eens een grote hoeveelheid briljante nummers.

En dan is er nog de live-artiest Frank Zappa. Zeker bij de concerten uit de jaren ’70 weet hij zich te omringen met een groep waanzinnige muzikanten, die het beste uit elkaar naar boven halen. Ook hier is het alleen wel weer een grote hoeveelheid (geïmproviseerde) grappen die de vaart wat uit de shows halen en die de herbeluisterbaarheid niet ten goede komen.

61. Gil Scott-Heron

Favoriete album: Pieces of a Man
Favoriete nummer: The Bottle
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: nee

In mijn platencollectie zat ook de verzamelaar No Nukes uit 1980. Vooral gekocht vanwege bijdragen van Bruce Springsteen, maar het leverde een hoop mooie bijvangsten op. Via de Graham Nash / Jackson Browne-cover maakte ik bijvoorbeeld kennis met het prachtige The Crow On The Cradle van Sydney Carter, maar het was ook mijn eerste kennismaking met Gil Scott-Heron, wiens nummer We Almost Lost Detroit vertegenwoordigd was. Nu vind ik dat nummer achteraf bezien niet zo’n hele sterke in het oeuvre van Scott-Heron en ook eind jaren ’90 was het niet direct een aanleiding om alles van de man aan te schaffen.

Dat moment kwam pas rond 2010, toen ik in aanraking kwam met een nummer met de opvallende titel The Revolution Will Not Be Televised, wat aanleiding was om Pieces of a Man te luisteren en vanuit daar werden vervolgens zowel de solo-albums als de minstens zo sterke albums met Brian Jackson ontdekt. Een bonus hierbij zijn de live-albums, waarbij Scott-Heron niet alleen zingt, maar ook dienstdoet als stand-up comedian.

Het is jammer dat Gil zo lang geworsteld heeft met zijn verslavingen, want eigenlijk zijn alle albums tot aan Moving Target (1982) gewoon sterk. Van de enige twee latere albums geldt dit zeker ook voor Spirit (1994), terwijl ik voor de onverwachte comeback op I’m New Here (2010) vooral in de stemming moet zijn. Home Is Where The Hatred Is en The Bottle zijn – mede door geweldige liveversies – favoriet.

60. Steve Earle

Favoriete album: The Mountain
Favoriete nummer: Copperhead Road
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: ja

Lang geleden, toen downloaden nog een soort van normaal was, haalde ik enorme hoeveelheden live-bootlegs binnen van Bruce Springsteen, mijn favoriete artiest. Dat waren er honderden, dus die konden zeker niet allemaal direct beluisterd worden. Pas jaren later, toen ik een schifting probeerde te maken tussen albums die de moeite van het behouden waard waren en albums die niet veel toevoegden aan de enorme hoeveelheid, ontdekte ik dat één van de concerten sowieso helemaal niet van Springsteen was, maar van de mij verder redelijk onbekende Steve Earle. Er stonden wel wat gezamenlijke nummers op, maar het leeuwendeel was toch echt Earle met zijn band.

Het was het begin van een ontdekking door het werk van de Texaanse troubadour, die vooral opvalt door zijn voor countrymuziek nogal progressieve teksten. En als je zo’n artiest dan in het vizier hebt, dan kom je hem ineens overal tegen: als ex-echtgenoot van Allison Moorer (zie 76), als bijrolacteur in de geweldige tv-serie Treme, als propagandist voor de muziek van Townes van Zandt en Guy Clark. Maar bovenal gaat het natuurlijk gewoon om zijn eigen muziek.

Die muziek kenmerkt zich door een paar jonge-hondenplaten uit de jaren ’80, die zich prima kunnen meten met het werk van John Mellencamp, maar die mij wat minder doen – met uitzondering van het titelnummer van Copperhead Road, toch wel zijn signature song, wat mij betreft. Beter wordt het op de albums vanaf Train A ’Comin als Earle meer een eigen stijl heeft gevonden. Dat album en opvolger I Feel Alright vind ik vermoedelijk ook wel zijn beste.

Met gemiddeld ongeveer elke twee jaar een album, die eigenlijk ook nooit teleurstellen, worden we goed bedeeld. Wel vind ik vaak twee of drie nummers van zo’n plaat echt goed en de rest belandt een beetje op de grote hoop van gewoon goede Steve Earle-nummers. Ook hoop ik dat Earle voorlopig weer even klaar is met het maken van tribute-albums en dat de volgende plaat weer uit eigen nummers zal bestaan.

59. Robyn

Favoriete album: Body Talk
Favoriete nummer: Dancing on My Own
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: ja

Er zijn weinig artiesten in mijn lijst die hun plaats te danken hebben aan zo’n gering aantal platen als Robyn. Het oeuvre van de Zweedse is sowieso al knap beperkt voor het aantal jaren dat ze inmiddels actief is, en dan vind ik de eerste platen ook nog eens behoorlijk matig – met uitzondering van het nummer Show Me Love, dat later gebruikt werd in de film Fucking Amal, en dat een van de beste pophits van de jaren ’90 is.

Die single kende ik al, maar verder is het voor mij begonnen met Body Talk, zoals zoveel cd’s voor weinig gekocht bij de Mediamarkt in Rotterdam Alexandrium. Dat album sloeg in als een bom – dit was de leukste dansbare pop sinds Moloko en het album is een van mijn meest gedraaide albums in de jaren ’10. Vooral tijdens het hardlopen bleek het ideale muziek en ik ken(de?) alle nummers van voor tot achter. Maar ja, echt productief is Robyn niet, dus het was vervolgens terug in de tijd en toen bleek voorganger Robyn – waarvan ik de 2007-versie bezig – bijna net zo leuk te zijn, maar alles daarvoor kwam toch niet echt verder dan ‘mwàh’.

Gelukkig verschijnt er zo nu en dan nog wel eens een album: eerst Do It Again, met Röyksopp, waarvan het titelnummer en vooral ook Monument tot de beste pophits ooit behoren en vervolgens Honey, dat in zijn geheel wel iets tegenviel, maar dat in Missing U en het titelnummer toch wel weer erg fijne nummers bevatte.

Komen we al met al op een liedje of veertig dat er voor mij toe doet. Behoorlijk weinig, maar van zo ongeveer al die nummers word ik meteen vrolijk als ik ze hoor, en zoals eerder al eens aangegeven, dat is voor mij een van de belangrijkste eisen voor muziek. Nog steeds is Body Talk een van de eerste albums die ik opzet als ik even iets moet verwerken en na Indestructible ben ik dan weer helemaal vrolijk.

Honey was ook aanleiding voor Robyn om te touren en ik zag haar in Afas. Geweldige ervaring, hele goede sfeer in de zaal en een van de beste optredens dat jaar. Jammer dat ze zo weinig productief is, ik zou haar graag nogmaals live zien.

58. Patti Smith

Favoriete album: Wave
Favoriete nummer: Land: Horses / Land of a Thousand Dances
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: ja

Met voorsprong het beste muziekboek dat ik de afgelopen jaren las is “Want More? Het Beste van 50 Jaar OOR”. Vol met achtergronden over het tijdschrift, maar vooral gevuld met een keur aan interviews met een enorm aantal muzikale grootheden – hoewel interviews misschien niet eens de beste term is, vaak zijn het eerder reportages, en die gaan vaak net zozeer over de schrijver als over de besprokene. Wat opvalt: hoeveel tijd en budget de journalisten kunnen besteden aan zo’n artikel. Wat ook opvalt: hoe lang het tijdschrift een mannenbolwerk was, en wat dat af en toe voor seksistische toon opleverde.

Het boek biedt een schat aan informatie over enkele van mijn favoriete artiesten – twaalf van de honderd artiesten die in deze top100 voorbijkomen, komen erin voor. Het artikel over Patti Smith stamt bijvoorbeeld uit 1976, enkele jaren voor mijn geboorte, en zegt dus iets over hoe ze tóen gezien werd, als relatief beginnende artiest, terwijl ik haar alleen ken als één van de grootste nog levende rockzangeressen.

Wat niet verandert blijkt: ook toen was het al een wonderlijke persoonlijkheid, vaag en intens tegelijk, en dat is ook hoe ik haar tijdens een drietal optredens in Paradiso heb meegemaakt. Als geen ander weet ze een nummer op te bouwen naar een zinderende climax, zonder dat trucje dan het hele concert lang toe te passen. Als een nummer gebaat is bij een rechttoe-rechttoe benadering, dan krijgt het die ook. En net zo goed komt er ineens een vage anekdote voorbij of gaat ze voorlezen uit haar memories of uit een dichtbundel. Het maakt de optredens in ieder geval verrassend, ook door de originele covers die ze erin gooit.

Muzikaal heb ik het meest met haar vroegste albums, waarbij ik Wave dan vermoedelijk de beste vind, én met haar samenwerkingen met het Soundwalk Collective. Zelf heeft Smith namelijk al jaren niets meer uitgebracht, maar aan de artistieke projecten van het Collective heeft ze wel op een viertal albums vocale bijdragen geleverd.

Wat een geweldige clip zeg

57. Bob Marley

Favoriete album: Catch a Fire
Favoriete nummer: The Heathen
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: nee

Als ik reggae op zet dan is dat eigenlijk niet eens zo vaak Bob Marley. Max Romeo & The Upsetters, UB40, The Congos, Steel Pulse en Burning Spear maakten albums die ik denk ik nog wel iets hoger aansla dan de albums van Marley.

Belangrijkste reden hiervoor is dat de albums van Marley altijd wel enkele sterke nummers bevatten, maar ook veel nummers waar ik niet zo veel mee heb, en vaak zijn die sterkere nummers dan weer niet de singles, dus een van de vele verzamelaars opzetten heeft dan ook niet zo veel zin. Ik zou in theorie natuurlijk mijn eigen playlist kunnen maken, maar dat is iets wat ik eigenlijk al dertig jaar niet meer gedaan heb en waar ik in alle eerlijkheid ook gewoon helemaal geen zin in heb…

Gevolg is dus dat ik vooral live-albums opzet, waarbij Easy Skanking in Boston '78 er voor mij wel uitspringt, alhoewel Babylon By Bus en Live at the Roxy ook erg goed zijn. Live was Marley wat mij betreft op zijn best, al heb ik dat zelf nooit mee kunnen maken. De nummers bevatten veel live meer energie en klinken dan vooral ook wat voller. Zeker de vocalen van de I-Threes komen veel live beter tot zijn recht.

Misschien iets te veel kritische kanttekeningen, want Marley staat natuurlijk niet voor niets in deze lijst. Nummers als The Heathen, Concrete Jungle en Natty Dread kan ik echt heel vaak achter elkaar horen, vooral ook door de sterke teksten en ondanks dat er veel ellende wordt bezongen houd ik ook van de positieve vibe van reggae. En als je van reggae houdt, dan kun je eigenlijk – terecht – niet om Bob Marley heen.

56. Janelle Monáe

Favoriete album: The ArchAndroid
Favoriete nummer: Cold War
Ook in het lijstje van: aERodynamIC (27)
Live gezien: nee

Janelle Monáe is net als Revere en Atmosphere ook weer een artiest die ik via MusicMeter pas goed heb leren kennen. The Archandroid had ik al wel eens opgepikt bij een uitverkoop, maar pas bij een aan Janelle gewijde Greatest Hits-editie merkte ik hoe sterk de afzonderlijke nummers zijn. Cold War, Tightrope, Come Alive, Electric Lady, Dance Apocalyptic en Make Me Feel horen sindsdien voor mij bij de beste nummers van het vorige decennium.

Alhoewel ik altijd al wel een brede muzieksmaak heb gehad, betekende dat nou ook weer niet dat ik overal van hield. Als je me in de jaren ’00 had gevraagd waar ik echt niets mee had, dan was het antwoord ‘punk en r&b’. Dat eerste is gebleven, maar R&B ben ik inmiddels meer gaan waarderen, of beter gezegd, ik kan inmiddels beter onderscheid maken tussen wat ik wel goed vind en wat niet. Vaak zijn dat toch wat meer de crossovers met hip-hop, jazz of pop, zangeressen en nummers die flink melodieus blijven. Aaliyah en Rachelle Ferrell, maar vooral ook Beyoncé en Janelle Monáe komen inmiddels veel voorbij. Beyoncé eindigde net buiten deze lijst, vooral omdat ik haar als persoon vrij slecht trek, maar haar recentere albums heb ik vrij hoog zitten, vooral omdat ze op haar manier vrij vernieuwend is.

Favoriet blijft echter Janelle Monáe, met haar fijne mix van R&B, pop en electronic. Het is voor mijn gevoel allemaal niet erg vernieuwend maar wel goed uitgewerkt en bovendien zit er een aardige variatie tussen de verschillende albums. Misschien is haar laatste, The Age of Pleasure, daarbij niet haar sterkste, en echt memorabele liedjes missen, maar ik kan het wel waarderen dat ze niet elke keer een Archandroid maakt.

Leuk dat jij Wave ook het beste Patti Smith-album vind. Hier ook, vaak is het toch Horses.

Met Horses is natuurlijk ook helemaal niets mis, maar moet het vooral van het openingstrio en Land hebben. Wave is van begin tot eind fantastisch.

Janelle

55. Grobschnitt

Favoriete album: Rockpommels Land
Favoriete nummer: Solar Music
Ook in het lijstje van: -
Live gezien: ja

De enige bijdrage uit Duitsland, en Duitser dan Grobschnitt wordt het haast niet. Grobschnitt maakte oorspronkelijk een soort cabareteske mix van Krautrock en symfonische rock, alvorens te eindigen met enkele platen die meer in de Neue Deutsche Welle en Pop zitten.

Ballermann uit 1974 was mijn kennismaking met de band en als je dan bij opener Sahara nog niet bent afgehaakt, dan ligt er nog een hoop moois in het verschiet. Vooral de meer dan een half uur durende Solar Music Suite is krautrock op zijn best, en deze versie wordt dan nog eens ruim overtroffen door de vele – in lengte sterk verschillende – liveversies.

Het andere hoogtepunt in het oeuvre van de band is het symfonische sprookje Rockpommels Land. Veel traditioneler van opzet en daarmee ook een wat makkelijker startpunt voor eventuele nieuwe fans. In 2012 zag ik hun thuisbasis Hagen – een overigens echt oersaai stadje – een uitvoering van dit meesterwerk in samenwerking met het plaatselijke symfonieorkest. Absoluut een van de beste concerten die ik ooit gezien heb.

De band zelf heeft al sinds 1986 geen nieuwe muziek meer gemaakt en na een paar jaar van nog wat liveshows gooiden ze er in 1989 het bijltje bij neer, om vervolgens sporadisch weer bij elkaar te komen voor enkele concerten of voor de heruitgave van hun werk. Die heruitgaven staan hier in een luxe box allemaal in de kast en over de eerste twee albums schreef ik vervolgens ook nog een recensie voor Progwereld. Dat had toen het begin moeten worden van een integrale bespreking van alle albums, maar daar kwam het door de trage medewerking van een mederecensent toen niet meer van.

Bij die uitgaven was ook oud-drummer Eroc betrokken, inmiddels alweer vele decennia actief als producer met een eigen studio. Deze Eroc geeft ook alweer geruime tijd cd’tjes met live-opnamen uit – het zijn er inmiddels al ruim honderd en dat is toch allemaal wel wat veel van het goede. Ik heb ze een tijdlang wel gekocht, maar aangezien het opnamen zijn uit de jaren van ongeveer 1973 tot 1983 (toen Eroc de band verliet), betekent dit dus automatisch heel veel overlap. Nou improviseerde de band wel veel, maar zelfs dan nog blijft de vraag hoeveel versies van Solar Music Suite een mens nodig heeft. Daarnaast was de band zoals gezegd nogal cabaretesk. Soms was die humor erg visueel – er was een flinke stageshow met behoorlijk wat special effects – wat dus niet werkt in een opname, en daarnaast is er een flinke taal- en cultuurbarrière (wat ik ook merkte bij het eerder genoemde concert).

De flinke collectie Grobschnitt-albums die ik bezit, komt steeds minder de kast uit om eerlijk te zijn. De aandacht is verschoven naar andere muziekgenres, en daar heeft mijn oorspronkelijk heel grote progliefde wel onder te lijden. Maar: op basis van in het verleden behaalde resultaten haalde Grobschnitt deze lijst nog wel – dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld Eloy, Novalis, Can en Neu!

Ja, Solar Music blijft redelijk geniaal (zeker live al ken ik "slechts" maar een paar live versies) en Rockpommels Land is zeker ook geen eehh rommel!

Verder:
Ik ben het aantal even kwijt maar ik zag in een staatje ergens aan het begin van uw presentatietocht dat er de nodige overlap was met andere Top 100 presentatoren maar daar zijn er volgens mij nog erg weinig van voorbij gekomen. In ieder geval blijft het een mooi geschreven trip en hulde voor het tempo!