Born in the U.S.A.
Dat zijn ze ook.
Alle nummers.
Gewone mensen uit de Working Class.
Inleefbaar. Herkenbaar.
Zingend verhalen vertellen, dat kan je als de beste.
Energiek en/of ingetogen.
Maakt niet uit voor jou.
1984.
Een groots album is geboren.

Het titelnummer Born in the U.S.A. klinkt voor velen patriottisch maar niets is minder waar. Iedereen kent wel de anekdote over toenmalig Amerikaans president Ronald Reagan die deze song op een of andere manier wou gebruiken in zijn verkiezingscampagne. Van een blunder gesproken Meneer Reagan. Maar het kan blijkbaar nog erger: in Guantanamo Bay galmde urenlang dit liedje (op repeat) door de luidsprekers om de gevangenen er psychisch te mishandelen. En dat terwijl Born in the U.S.A de negatieve gevolgen van de Viëtnamoorlog beschrijft. Mooi hoe Bruce zijn boosheid uit in de opzwependheid van dit antioorlogslied. Tussen 2m22 en 2m40 zet ik de volumeknop altijd een tikkeltje harder en brul ik luidkeels mee met Bruce!

Cover Me is het enige nummer van het album waar ik tekstueel niet veel mee heb, muzikaal daarentegen: wat een knallende outro met guitarist Nils Lofgren en drummer Max Weinberg.

Een meezingend lalala-nummer is Darlington County, met een prachtige guitaarintro die eigenlijk het hele nummer vrolijk verder gaat. Twee vrienden gaan met bijzonder grote verwachtingen (nieuw werk, veel geld verdienen, leuke gezellige feestjes, mooie meisjes) naar Darlington County: Where the girls are pretty, but they just want to know your name. Maar dan lijkt alles niet zo vlot te gaan als verwacht. Heerlijk om naar te luisteren. De live-versie uit 1985 in Parijs waar Brucie en Nils (met bijhorende schuine pet) samen de show stelen en doen alsof zij die twee jonge snaken zijn, maken het voor mij volledig af. Een van mijn favorieten van het album.

Working On The Highway was jarenlang het nummertje vier van het album die ik toch op één of andere manier leek te skippen. Geforceerd swingen, wat Brucie ook blijkt te doen op het einde van het nummer samen met “the warden along the Charlotte County highway”. Ook hier is de Amerikaanse vrijheidsdroom niet veraf. Wegvluchten met zijn te jong liefje, waarop hij voor de rechtbank moet verschijnen en als straf aan de slag moet als werkgevangene.

Het oh zo mooie Downbound Train, een trein waarop iedereen in zijn leven ooit wel eens is beland. Mijn treinbiljetje dateert van enkele jaren terug. Downbound Train raakt me keer op keer. “Now i work down at the car wash, where all it ever does its rain”, zo briljant en tegelijk grappig. Knap, bijzonder knap.

Bruce blijft na Downbound Train in dezelfde sfeer met I’m On Fire. Een klassieker van formaat. Terecht. Op dit album dé favoriet van velen, wie ben ik om hen tegen te spreken?

De ingetogen sfeer slaat helemaal om bij No Surrender. Stevig rocken met een boodschap van jewelste: no retreat baby, no surrender. Zo doet Bruce het ook met zijn muziek. De passage “We learned more from a three-minute record, baby, than we ever learned in school” blijft steevast een kleine glimlach op mijn gezicht toveren. Zonder twijfel mijn favoriet van het album: een energieke schreeuw naar vrijheid.

Het vrolijk deuntje van Bobby Jean verbergt het trieste verhaal van de song. Een bijzonder goede vriend/vriendin die er plots is vandoor gegaan zonder afscheid. Volgens velen zou het om gitarist Steve Van Zandt gaan die de band verliet. Let ook op de mooie sax van Clarence op het einde van het nummer. Kippenvel.

I’m Going Down down down down%u2026 brengt ons al bij nummer negen van het album. Wedden dat je na eenmaal luisteren al onbewust zit na te neuriën? Een aanstekelijk nummer waar muzikaal alles klopt.

Glory Days, een persoonlijke favoriet van Brucey himself. Je kent ze wel, die dagen, waar je met een groep vrienden telkens aan terug denkt en uren kan over napraten. De ene anekdote na de andere. Those were your Gloryyyy Days! Even ter zijde: dit is het favoriete nummer van Australisch ex-Tourwinnaar Cadel Evans.

Het laatste geschreven nummer voor Born in the U.S.A. is Dancing In The Dark. Je kent het clipje wel: een swingende Bruce, in zijn wit loshangend shirtje, trekt een nietsvermoedend meisje (Courtney Cox) uit het publiek en shaken er samen op los: “Hey there Baby, i could use just a little help”. Ongetwijfeld hopen veel vrouwelijke Brucefans tijdens zijn concerten om ooit zelf eens Courtney Cox te mogen zijn.

My Hometown is het afsluitende pareltje van het album. De zanger herinnert zich het autotripje waar hij als achtjarige jongen op de schoot van zijn vader zit en hem verteld wordt goed rond te kijken want “this is your hometown”. De zanger groeit op en ziet alles veranderen in zijn dorpje. Waarna hij ook zijn zoontje meeneemt voor een autotripje: “this is your hometown”. Genieus.

Grijsgedraaid.
Bedankt Bruce.

“Zouden we het wel uitbrengen?”
“Is het wel goed genoeg?”
“Moeten we er niet hier en daar nog wat aan sleutelen Jon (Landau)?”

Bruce Springsteen had tot het allerlaatste moment twijfels over het album. Hij stond onder zware druk. Na de eerder tegenvallende eerste twee albums moest het er deze keer boenk op zijn. Hij wilde iets maken dat de mensen nooit meer zouden vergeten. En dat deed hij met verve.

De verhalen die Bruce zingt, zijn niet nieuw neen.
Maar niemand heeft ze ooit beter verteld.
Herkenbare romantiek.
De verleiding en het gevaar van de nacht.
De lokgroep van de vlucht.
Een zoektocht naar die ene kans om te ontsnappen.
Baby, we’re BORN TO RUN

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Thunder Road

Zou het mogelijk zijn om een warmer welkom te krijgen op een album, als dit? Ik dacht het niet neen. Een wondermooie intro van mondharmonica en fijn pianogetokkel. Aan mooie intro’s hier geen gebrek op Born to Run: muzikale invitaties die net als het ochtendgloren de sfeer van de song schetsen.

Thunder Road, die eerst Wings for Wheels zou gaan heten, is een hoopvol vooruitkijkend romantisch lied. Op hoop en dromen staat geen leeftijd. “Maybe we ain’t that young anymore, show a little faith there’s magic in the night”. Heel mooi.

Tenth Avenue Freeze Out

Hier bezingt Bruce Springsteen (initialen “Bad Scooter” uit de song) zijn belangrijke eerste ontmoeting met niemand minder dan de Big Man, saxofonist Clarence Clemons.

Altijd grappig hoe tijdens live-concerten na de passage “And the Big Man joined the band”, (plus het bijhorende saxfantasietje) het ganse publiek Clarence begroet met een warm verwelkomend gejuich.

De relatie tussen Bruce en de onfortuinlijke Clarence was best wel intens. Kijk maar naar de mooie albumhoes van Born to Run: de vriendschap druipt er vanaf. Ooit liet Clarence zich het volgende ontvallen over zijn relatie met Bruce: “Het is de grootste passie die je kunt voelen zonder seks”. Jamannekes!

Night

Sax Clarence blijft maar van jetje geven op het derde nummer: wat een bom! Night vertelt ons het verhaal over een kerel die na een ellendige dag werken dringend stoom moet aflaten. “It feels right as you lock up the house, turn out the lights and step out into the night”.

Backstreets

Opnieuw zo’n verbluffende intro van pianovirtuoos Roy Bittan, een solo die zwaar aan je ribben blijft plakken. Om nog maar te zwijgen over de passie die Bruce hier in zijn stem legt.

Backstreets beschrijft een relatie die start als onschuldige vriendschap maar transformeert naar echte liefde. Liefde die niet lang blijft duren: “There was nothing left to say but i hated him and i hated you when you went away”. Zo brekend dat zelfs de ooit onschuldige vriendschap (“We swore forever friends on the backstreets until the end”) verloren raakt. Bruce is er het hart van in en dat hoor je ook.

Backstreets is de plaats waar je mensen ontmoet waarvan je ze liever niet thuis ontmoet in de aanwezigheid van je moeder. Een plaats waar je kan crashen in “an empty beach house” en waar je bijna niet betrapt kan worden. Het is het achterbuurtleven waar illegale autowedstrijden plaats vinden (zoals in het nummer Night), een leven met zware feestjes, dronken toestanden, verboden vriendschap,… Hiding on the Backstreets.

Born To Run

Wat een fenomenaal nummer. Een beklijvende lovesong over het ontsnappen met het meisje van je leven. Alleen al aan dit nummer werkte Bruce zich 6 maanden te pletter en dat is er aan te merken. Geen enkel ander nummer wekt zoveel in me op als Born to Run: een pompende rush van energie. “Someday girl i don’t know when. We’re going to get to that place where we really want to go and we’ll walk in the sun. But until then tramps like us, baby we were born to ruuuuun”. Vooral de driedubbele herhaling van deze laatste zin doet het hem, een climax van jewelste. Dit steengoed titelnummer is voor mij het absolute hoogtepunt uit mijn muzikale beleving. Echt.

Een leuk weetje omtrent “Born to Run” vinden we terug in het vijfde seizoen van The Soprano’s (waar guitarist Steve Van Zandt in meedraait). Personage Christopher Moltisanti komt ergens te laat aan en als reden geeft hij het volgende aan: “The highway’s jammed with broken heroes on a last chance power drive.” Laat dit nu net een ijzersterke zin zijn uit Born to Run, leuke ingeving van Stevie, niet?

She’s The One

She’s the One is al het zesde pareltje. Een opzwepend lied met een ijzersterk slot.

Een nummer over een bijzonder knap, maar tevens koud meisje waar je helemaal aan verkocht bent. Zo’n meid die het allemaal niet zo serieus met je meent. Maar hoe hard je ook je best doet om er niet in te trappen, er is geen ontsnappen aan. Ze maakt je helemaal gek. (“And tonight you’ll try just one more time to leave it all behind”). Zo gek dat de flow het haalt van het verstand. (“That secret pact you made, back when her love could save you from the bitterness”). Geniaal hoe Bruce dit allemaal kan neerpennen met daaronder een ferme streep rockende topmuziek.

Meeting Across The River

Voor mij toch een beetje de vreemde eend in de bijt, maar daarom niet minder sterk. Ook hier zet Bruce een leuk verhaal neer. Hij moet zijn duistere vriend een handje helpen door hem te assisteren bij een belangrijke drugsdeal. Daarbij laten ze niks aan het toeval over en doen ze zelf alsof ze een pistool in hun broekzak hebben: “Here stuff this in your pocket, it’ll look like you’re carrying a friend”.

Jungleland

Wat een afsluitende kanjer. Alles is perfect: de prachtige vioolintro, het sublieme moment waar de piano overgaat in het strakke Junglelandritme, de extra energie die vrijkomt bij “churches”, tot de explosie die start in de derde strofe. En dan moet het strafste eigenlijk nog komen: de ellenlange en overstijgende saxsolo van Clarence: puur kippenvel. Niet meer dan normaal dat Clarence Clemons ontgoocheld was toen Jungleland niet opgenomen werd in Bruce’s Greatest Hits album uit 1995. Terecht Clarence, terecht!

Jungeland bezingt op een poëtische manier hoe prille twintigers iets van hun leven proberen te maken in een stad. Een stad waarvan ze niet zeker zijn eruit te kunnen ontsnappen… Prachtig.

Trouwens, luister even naar Jungleland en daarna naar Romeo and Juliet van de Dire Straits. Verrassend niet?

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Zo jong toen en zo’n teksten neergepend.
Dat hebben je er niet veel na gedaan Bruce.
Dit is dan ook veel meer dan een rockalbum, het overstijgt het.
Een Masterpiece.
Ja dat is het.
*****

Eerlijk, heel eerlijk? Ok dan maar, The National leerde ik pas kennen toen Bloodbuzz Ohio in 2010 telbare keren op Studio Brussel te horen was. Schandalig eigenlijk, want wat bleek? Hun beste album werd drie jaar terug al opgenomen… Boxer.

Hoe mooi kan een album starten? Voorzichtig pianogetokkel gevolgd door de prachtige bariton van Matt. Fake Empire beschrijft de prille eerste liefdesdagen van een koppeltje. Je bent zo gelukkig als een kind (“Making pies”, “Limonade”, “Tiptoe through the city”) en je maalt helemaal niet om de buitenwereld. Wat gaan ze wel niet van mij denken (“Do our gay ballet on ice”)? Maar na verloop van tijd zwakt dit superieure gevoel toch een beetje af. Matt probeert dit zo lang mogelijk uit te stellen (“No thinking for a little while”). Subliem hoe het nummer halfweg een tikkeltje afremt om daarna nooit meer stil te vallen en te eindigen in een georchestreerde chaos van instrumenten. Een ferme inkomer!

Mistaken for Strangers valt meteen op. Het is veel ruiger en harder dan de andere nummers op Boxer, het klinkt ook donkerder. Matt waarschuwt sommigen onder ons. Velen die de studentenwereld inruilen voor een echte volwassen job, werken zich kost wat kost op (“You do everything that they ask you to”). Het gevaar bestaat er in dat je onopgemerkt je beste kameraden gaat verwaarlozen. Waarop je niet veel later als een “Stranger” door het leven moet…

Brainy, brainy, brainy! Het derde nummer gaat over een intellectueel minderwaardigheidsgevoel tegenover een geliefde. Een gevoel dat hij op verschillende manieren probeert weg te werken (o.a. “Reading the American Dictionary”) om toch maar in de nabijheid van zijn geliefde te kunnen komen. “You’ll never believe me, what i found. Think i’d better follow you around.”

Live supersterk: Squalor Victoria! Live krijg je de ellenlange opbouwende intro van drummer Bryan Devendorf, de wonderlijke passage: “This isn’t working you, my middlebrow……(stilte)…... f*cker” en finaal de Matt-schreeuw van “Squalor Victoriaaaaaa”. De Matt-schreeuw gaat live door merg en been, keer op keer. Jammer dat hij dit niet echt op zijn albums doet. Qua tekstuele inhoud krijgen we hier het omgekeerde verhaal van Mistaken for Strangers. Een jonge man heeft het moeilijk om zijn werk te koppelen aan zijn nachtelijke uitstapjes met vrienden: “Raise our heavenly glasses!”. Santé!

In het rusige en vredige Green Gloves probeert Matt iemand te herinneren die hem bijzonder dierbaar is of was. Hij mist hen zo hard dat hij in hun huid probeert te kruipen: “Getting inside their clothes, watching their videos, getting in their bed.”

Wat hierna volgt is een onwaarschijnlijk vierluik. Te beginnen met het fenomenale Slow Show, waar Matt zo graag wil wegvluchten op een feestje. Naar een vertrouwde plaats (“I wanna hurry home”) samen met zijn meisje. Waar hij gewoon dom kan doen (“Put on a slow, dumb show for you”). En vooral waar hij niet hoeft te denken aan hoe hij zich publiekelijk zou moeten gedragen. Het stukje net na het tweede refrein, met strijkinstrument, is van ongekende schoonheid en had een heel stuk langer mogen uitvallen. Vooral omdat wat daarop volgt (het stukje dat hij overnam van het nummer "29 Years" --> debuutalbum) er van mij gerust uit had gemogen, sorry Matt. Umatt?

Apartment Story is voor mij ontegensprekelijk de allerbeste song op Boxer. Muzikaal én tekstueel. Een op tempo nummer mede dankzij de schitterende slagen van Bryan Devendorf. Een verrijking doorheen het ganse album trouwens, het drumwerk. Blijkbaar werd Bryan niks voor niks afgebeeld op de hoes van hun eerste album “The National”: een topmuzikant.

“Everything we did believe is diving diving diving off the balcony”. Dit symboliseert hoe vaak onze idealen en dromen zomaar in rook opgaan bij het volwassen worden. We zitten vanaf dat moment aan zoveel vastgeroest in ons leven, is het niet? “Tired and wired, we ruin too easy”. Een quote die me iedere dag opnieuw bezig houdt en me af en toe eens wakker schudt. Bedankt Matt.

The National gaat ingetogen verder met Start a War. Een heel warm nummer door het lief repetitief guitaardeuntje. Ruzie maken, maar dan toch niet helemaal? “Walk away now and you gonna start a war”. Het lijkt me een soort van figuurlijke oorlog waar er een tijdje niet met elkaar gesproken zal worden, koppige stilte. Maar de warme sfeer van dit uitstekende nummer verraadt me dat het allemaal wel weer goed komt.

Het sluitstuk van dit onwaarschijnlijke vierluik is Guest Room. Een onderschat nummer. Een koppel dat op elkaar is uitgekeken (“We’re starting to stay the same”). Geen bedroom maar een gewone guest room. Ze zijn vreemdelingen geworden voor elkaar, de intimiteit is verdwenen. De verliefdheid en wilde avonturen hebben plaats gemaakt voor geld, vastgeroestheid en stabiliteit.

Racing Like a Pro is voor mij een sterk staaltje van zingende poëzie. Het vertelt het verhaal over hoe een jong gelukkig en losbollig meisje (“One time you were a glowing young ruffian”) succesrijk (“shooting up the ladder”) begint aan haar nieuwe job. Maar door enkel maar te doen wat haar opgedragen wordt, vergeet ze wie ze echt is en waar ze echt voor staat. En blijkbaar maalt ze er niet om: “Oh my god it doesn’t mean a lot to you”. De link met Mistaken for Strangers is dus snel gemaakt.

Een gevoelig nummer met ongelooflijk pianospel is Ada. Tevergeefs (“Leave it all up in the air”) raad en bescherming geven aan iemand die er vandoor is gegaan en die je bijzonder hard mist. Maar op het einde besef je dan dat het met "je" meisje eigenlijk goed gaat “Ada, i can hear the sound of your laugh through the wall”. Een groeier.

Dat brengt ons bij het laatste nummer van Boxer: Gospel. Ook hier de moeilijke overgang van jeugd naar volwassenheid. Eerst de lange zoete avonden tijdens die mooie zomervakanties. Om dan toch plots te ontdekken dat het een van je laatste lange vakanties is en je niet meer van de jongste bent “His angel face is falling”. Een pracht van een lied die er ons stiekem nog eens attent op maakt hoe wondermooi Boxer wel is.

The National, jullie zijn stuk voor stuk heel Grote Meneren. Morgen ongetwijfeld ook, in Vorst. Tot dan.