8. Constantinople Line

Op het kruispunt van postpunk en synthwave bracht Simple Minds een nummer uit dat klinkt als een treinreis door de dichte mist van de Koude Oorlog. De titel verwijst naar de historische Oriënt-Express-route, die ooit Parijs met Istanboel verbond. Jim Kerr schetst hier als verslaggever het portret van een continent in transitie. De muziek is repetitief, afstandelijk en hypnotiserend, met een ritme dat aan Kraftwerk doet denken. Er is geen refrein, er is geen climax en de tekst is fragmentarisch. Het zijn flarden van gesprekken, opgevangen in een rokerige coupé:

“Hey, waiter... where are we now?”

Het is een vraag die niet alleen over een bestemming gaat, maar meer nog over het bestaan zelf.

Wat “Constantinople Line” zo intrigerend maakt, is hoe het nummer de luisteraar dwingt mee te reizen. Het is een reportage over een Europa dat zijn identiteit zoekt tussen de ruïnes van het verleden en de dreiging van de toekomst.

En in een tijd waarin de wereld zich opnieuw in blokken lijkt te verdelen, klinkt “Constantinople Line” weer verrassend actueel.

We zijn alweer bezig met een sterke editie.
Puur genieten van al die verschillende impressies.
En hier en daar steken we wat op van elkaar.

08. KANT-KINO

Het derde B-kantnummer al onder aan mijn lijstje. Ik vind de trackvolgorde op het album vreemd gekozen. Een beetje alsof de grootste troefkaarten op kant A worden uitgespeeld, al blijft op die B-kant ook nog wel voldoende moois te horen.
Misschien dat deze soundscape beter tot zijn recht kwam als rustpuntje op de A-kant. Ook ik hoor er die melancholie van Of All The Things We've Made in terug, dat alles door die typische gitaarklank. Halverwege zet een soort mechanisch ritme in met wat achtergrondkreten. Ook interessant om te lezen dat het als een soort verlengd stukje van Thirty Frames A Second te horen valt. Vandaar dan ook de positie op de plaat.

07. ROOM

Ingetogen afsluiter. Op een borrelend ritme, jaren '60-orgeltje en een jengelende gitaar valt halfweg een mooie basmelodie in.
Enkel echo's blijven er op het laatst over.

7. Room

Fijn nummer, die imo beter gepast had op RtRC qua feel. Het nummer ademt nog die eind jaren zeventig sfeer, terwijl de rest van EaD vol bravoure de deur van de jaren tachtig intrapt. De live uitvoering was een stuk minder ingetogen qua zang en gitaarondersteuning, met Forbes als tweede zanger in de refreinen.

07. TWIST/RUN/REPULSION

We zijn nu bij de nummers aanbeland die ik echt goed vind. Maar ze ontnemen zichzelf een kans op een hogere notering omdat ze te lang doorgaan. Twist/Run/Replusion was meer dan een aangename verrassing. Ik verwachtte eerst een collage van drie tracks maar ik kreeg een avantgardistisch stukje new wave zoals wij dat in Vlaanderen destijds gewoon waren. Ergens tussen het maniakale van Lavvi Ebbel en het prettig gestoorde van Pas De Deux beweegt zich Twist/Run/Repulsion. Ik had dit eigenlijk niet van Simple Minds verwacht en vermoed dat dit een unicum is in hun oeuvre. Een minuutje korter was perfect geweest.

07. Celebrate

Als ik zonder laatste herbeluistering een lijstje had moeten maken had ik Celebrate iets hoger verwacht. Nu is de grote vraag waren die andere dan iets beter of bleek Celebrate iets minder dan verwacht? In ieder geval is deze track vijf minuten en daarmee wellicht iets te lang. De muzikale ideeën zijn vol met spanning maar ook weer wat langdradig door het repeterende karakter. Maar slecht of iets in de buurt van matig is het zeker niet. Het refrein (of wat daar voor door moet gaan) is prima en de postpunk achtige muzikale omlijsting in orde. Hoor ik daar een McCluskey achtige knorrende bas?
Ik denk dat ik toch wel redelijk makkelijk kan vaststellen dat het de andere tracks zijn die positief vielen!

08. Constantinople Line
09. Kant-KiRun
10. Twist/Run/Repulsion

7. Capital City

Hij is de meest prominente stadsgids van Glasgow. In zijn lange, zwarte trenchcoat wandelt hij elke dag door de oude binnenstad, met een plattegrond en een zaklamp in de hand. Grinnikend wijst hij je de weg door smalle straatjes en over pleinen waar niemand stilstaat. Waar iedereen verdwaalt. En stilletjes verdwijnt.

Capital City is de warboel van het noorden: een plek waar verkeerslichten niet meer weten wie voorrang heeft en waar het openbaar vervoer steevast te laat komt. De stad is een afstandelijk organisme dat alles en iedereen opslokt en weer levend uitspuugt. Toch is Capital City geen stip op de kaart; het bestaat enkel en alleen in een beduimeld notitieboekje.

En nu zet je het album Autobahn uit 1974 even op en hoor je wat Jim tijdens zijn wandelingen door de stad beluisterde op zijn draagbare cassetterecorder. Jawel.

De keuze voor Autobahn als referentiepunt is veelzeggend. Net als Kraftwerk destilleert Capital City de monotonie van beweging tot een hypnotische ervaring. Producer John Leckie - bekend van zijn werk onder andere met Magazine, XTC en Radiohead - legt er een klinische, industriële glans overheen. Het resultaat is een trance-achtig ritme dat zich losmaakt van de meer gangbare couplet-refrein structuur in de popmuziek.

Waar eerdere nummers nog aarzelden, markeert Capital City het omslagpunt. Hier begint de plaat te schitteren met een intensiteit die zes sterren verdient. Vanaf hier doet de volgorde er eigenlijk niet meer zoveel toe.

Damned. Ik hoopte dat ik misschien de enige zou zijn die de link gehoord had.

Ja, dit viel mij ineens op. Mooi eigenlijk, dat we hier in dit topic nu allerlei dingen ontdekken door veel beter naar onze favoriete muziek te luisteren. Maar zoiets dergelijks zei jij eerder ook al.

7. Capital City

Wat moet ik nog aan bovenstaande beleving toevoegen? Weinig, behalve dat ik de muzikale kruisingen bij Capital City niet als ongelijkvloers ervaar en dat zijn ze bij Autobahn natuurlijk wél.

10. Twist/Run/RepulsionMet bouwjaar 1981 hoor ik vermoedelijk tot de jongere deelnemers hier. De naam Simple Minds hoorde ik dan ook pas voor het eerst toen anno 1995 She's a River een hit(je) werd. Dat was toch genoeg om de aandacht te wekken: een paar usual suspects uit de Top 100 allertijden, de Glittering Prize verzamelaar en enkele albums uit de big music periode toen Big Music nog gemaakt moest worden. In de periode 2005-2008 werd de collectie tot dan toe gecompleteerd en inderdaad, Empires and Dance was eersteling in die sprint. In mijn herinnering vond ik het meteeen wel een indrukwekkend album en ik kan dan ook niet helemaal reproduceren waarom (de statistieken zijn onverbiddelijk) ik me vervolgens eerst aan Cry en Néapolis waagde, voor de logischer verdere verkenning met Sons and Fascination. Enfin...

09. Kant-Kino

Klinkt inderdaad een tikkeltje leftoverig.

08. Constantinople Line

Mooie uitleg van Alicia over de treinreis. Ondanks mijn liefde voor het vervoermiddel, geeft de praatzang mij toch een beetje de verkeerde vibes.

07. Capital City

Opener van de B-kant op de LP-versie. Dat is verder geen vinylliefhebbende interessantdoenerij, maar de cd-liefhebber herkent soms alsnog wel de duidelijke single waar, na de A-kant, ook de B-kant mee opende. Dat hoor ik hier niet in. Capital City leunt op een fijn baslijntje, maar het gaat iets te lang door om echt hoge ogen te gooien.

06. Capital City

En nu wordt het zo langzamerhand wel serieus! Op zes bij mij het ruim zes minuten durende Capital City. Je hoort idd de Kraftwerkiaanse Autobahn invloeden die veel bands uit die tijd (OMD, Midge Ure, Thomas Dolby en Gary Numan om naar eens even wat new wave/synthrukkers te noemen) ook hadden. Het bij elke zin een soort van aftellen van de synth waarover Jim zijn wat klagende zang overheen drapeert is best verslavend. En dan te bedenken dat er nog vijf moeten komen!

07. Celebrate
08. Constantinople Line
09. Kant-KiRun
10. Twist/Run/Repulsion

06. CAPITAL CITY

Zoals vaker trekt de ritmesectie ons het nummer in. Ditmaal met een eenvoudige maar effectieve baslijn en slepende drums. Muzikaal worden ze aangevuld met een lichte orgelpartij en mooi op de achtergrond spelende gitaar. Het nummer mist een sterk refrein en duurt ook mij wat te lang.

06. CAPITAL CITY

Tot nu toe lijkt dit de grootste consensustrack. De referentie naar Autobahn kwam al ter sprake en spitste meteen mijn oren. Ook die ijle, elektronische ladder doet me ergens aan denken zonder dat ik het meteen kan thuisbrengen. Maar die twee ingrediënten volstaan niet om het nummer te redden van een zekere eentonigheid. Daarvoor hebben we een OMD-achtige synthesizer melodie voor nodig die fungeert als een soort refrein. Maar opnieuw is dit een compositie die in een beknoptere versie hoger had kunnen eindigen.

6. Constantinople Line

Vanaf 6 volgen alleen maar 5* nummers. De proza van Alicia bij dit nummer kan ik niet evenaren, dus ik laat het daar dan ook bij. Voor mij duurt dit nummer zeker niet te lang. De opbouw vind ik juist zeer meeslepend. Mooi gitaar- en synthwerk, die nu eens de hoofdrol opeisen ipv het baswerk van Forbes.

6. This Fear of Gods

‘Someone's singing in the shower’

De stoom had een sluier van minuscule druppeltjes over de spiegel heen gelegd en Jim veegde snel met zijn hand een halve cirkel vrij. Zwiep! En alsof het nog niet helemaal had besloten of het wel van hem was, verscheen pardoes zijn wazige gezicht. Hij keek nog een keer. En de spiegel keek terug: “Zing je nu alweer voor de goden?” Jim fronste zijn wenkbrauwen en fluisterde: “Ik zing voor mezelf.” Hij dacht aan de tekst die hij gisteren had geschreven. Was het angst? Bewondering? Of toch onderwerping?
“Je zingt in de douche!” zei de spiegel. “Naar wie luister je eigenlijk?” Het gezicht van Jim leek plotseling jaren ouder. “Ik luister naar een echo,” zei Jim zacht. “En ik hoop dat die echo terug zingt.” De spiegel zweeg. Maar diep achter het glas leek het gezicht ja te knikken: “De kust is veilig, Jim.”

Spiegelbeelden die terugpraten, rondzingende geluiden die in een agressief strak ritme tussen muren van krappe ruimtes weerkaatsen, het hoorde allemaal bij de creatieve storm waarin Simple Minds zich destijds bevond.

En ja, het is geweldig leuk om Jim Kerr zo neer te zetten. Hoewel de teksten vaak fragmentarisch en abstract zijn, is een regel als ‘Someone's singing in the shower’ bepaald niet verhullend. Het ‘meebeleven’ kan dan een ander, misschien zelfs een verhelderend beeld oproepen. Zo lijkt This Fear of Gods zich op religie te richten, maar de reikwijdte is groter: het gaat in wezen over macht, verering, geweld en de neiging om anderen op een voetstuk te plaatsen.

Vaak met desastreuze gevolgen.

Inderdaad, vanaf nu (en inclusief) This Fear of Gods zijn het alleen nog maar 5* nummers die ik ga (proberen te) beschrijven. Eh... 6* nummers!

6. Kant - Kino

Duidelijk is dat het nummer niet bij de 'beste' helft hoort, maar ik heb wel een zwak voor het principe om van niets toch nog iets te maken. Het resultaat is absoluut sfeervol en duurt niet te lang. Bovendien blijkt Kant - Kino na 45 jaar volledig conform de huidige tijdgeest, gooi je afval niet weg maar recycle het. Er zijn kunstenaars die niets anders doen, zo'n creatie hangt bij mij op de werkplaats.

10. Twist/Run/Repulsion
09. Kant-Kino
08. Constantinople Line
07. Capital City

06. Room

Ook het slotnummer is een kleintje, maar wel een fraai kleintje dat hier wat innerlijke rust terugbrengt. Ik dacht dat mijn 6e plek wel de hoogste zou zijn, maar nee dus.

5. Constantinople Line.

Na Fahren op de Autobahn volgt nu Station to Station, alhoewel ik bij de eerste tonen van Constantinople Line vooral Ashes to Ashes terug hoor. Maar de reis gaat naar de Orient dus zo duister wordt het nummer niet. Het tempo is aangenaam, de ramen staan open en er waait van alles naar binnen. Het resultaat is een hoorspel met een airy vibe waarbij je niet weet waar je naar toe wordt geleid. Constantinople Line zou daardoor wat stuurloos klinken, maar dat is dan toch ook volledig in sync met het gekozen transportmiddel?

05. Thirty Frames a Second

Op vijf een vijf minuten durend nummer. De band laat hier zelfs een soort van funkgeluid horen. Het waanzinnige basgeluid van Derek Forbes gaat in duel met de grillige synthescapades van Mick MacNeil en Jim toont zich een bevlogen zanger. Het nummer staat bij dit album op een vijfde plek, slechts vijfde kan ik wel zeggen. Op vele albums was dit hoger geweest, daarbij ook gelijk de opmerking dat later in hun (succesvolle) carrière ze nog maar zeer zelden zulke spannende tracks wisten te maken.

06. Capital City
07. Celebrate
08. Constantinople Line
09. Kant-KiRun
10. Twist/Run/Repulsion

5. Thirty Frames a Second

De laatste vijf nummers liggen heel dicht bij elkaar, maar weer wordt er een track van de B-kant gehaald (die A-kant is ook wel één van de beste A-kanten die ik ken). Het nummer kenmerkt de chaos en vervreemding die Kerr destijds voelde, hier is geen romantiek of avontuur te bespeuren en de muziek is een perfecte verbeelding van de teksten. Het basgeluid en de synths strijden om een hoofdrol, maar de song is uiteindelijk de winnaar.

05. THIS FEAR OF GODS

Een streep hypno-funk van 7 minuten. En dat is alweer een beetje te lang. Het duurt ruim drie minuten voor we getrakteerd worden op een nieuw akkoord en zo even kunnen ademhalen. Voor de rest heeft deze compositie een uitstekende dance groove. Bij voorkeur te draaien wanneer de deejay even wat te drinken wil halen. Tijd zat om onderweg nog wat verzoekjes te sprokkelen en zich dan weer op te maken voor de top 4.

10. Twist/Run/Repulsion
09. Kant-Kino
08. Constantinople Line
07. Capital City
06. Room

05. Thirty Frames a Second

De link met Kraftwerk via het baslijntje in Capital City lag kennelijk voor meerdere mensen hier voor de hand... met enige fantasie, nou vooruit. Het geheel overziend (mijn bottom-6 valt samen met de B-kant van de lp) dringt zich bij mij een andere associatie op, namelijk die met David Bowies "Heroes", die ook een overwegend 'poppy' A-kant en een overwegend 'arty' B-kant heeft. Dat ik dat al bedacht had, voor dix over Bowie begon, moet je maar van me aannemen.

Thirty Frames a Second is dan op die B-kant wel weer lekker rechttoe-rechtaan, de Sturm und Drang vliegt je om de oren, al kwam de echte waardering voor dit nummer bij mij wat later dan voor de vier die nog komen... en valt de weging van de pop en de art bij Bowie bij die laatste ook wat meer in het voordeel van de art uit.

05. THIS FEAR OF GODS

Die borrelend klinkende synths hoog in de mix plaatsten Simple Minds in 1980 tot in de frontlinie van de nieuwe lichting door toetsen beïnvloede/bepalende muziek. Het boek 'Listening To The Music The Machines Make' is voor geïnteresseerden een aanrader.
Maar bij Simple Minds bepalen de synths niet de melodielijnen en meestal zijn ze zo subtiel geplaatst dat ze de songs tot hun best dienen.
Het is weeral de uiterst degelijke ritmesectie die het nummer zeven minuten weet te dragen zonder een moment te vervelen. Eenmaal in de groove blijf je er genadeloos in hangen. Burchill schakelt tussen saxofoon en gitaar.
Ik hoor hier een referentie naar 'See no, Hear no, Speak no evil', maar Jim Kerr maakt er zijn versie van.
Net als de nog te noemen nummers goddelijk.

5. Today I Died Again

Zijn wollen trenchcoat hangt zwaar over zijn schouders. Het is het laatste overblijfsel van een tijd die uit het geheugen is verdwenen. Soms spreekt hij even hardop. Alsof hij iemand wakker probeert te schudden. Zij zit achter hem, stil en geconcentreerd, terwijl ze zijn zwarte haar knipt. Zij weet niet meer wanneer de oorlogsjaren zijn begonnen. En hij is vergeten hoe zijn vrouw heet. De herinneringen zijn verwaaid, als zandkastelen in de koude wind. Zijn hele wereld lijkt wel van zand gemaakt. Hij denkt terug aan een jeugd die mogelijk de zijne is. Hij vraagt zich ook af of dit de tijd van de dansende koning is. Of een keizer. Of een president misschien? Hij kijkt naar buiten en hoopt dat dit schrikbewind - hoe dan ook - definitief verdwijnt.

De titel Today I Died Again klinkt dramatisch, maar binnen de context van Empires and Dance verwijst Jim Kerr naar het instorten van politieke en maatschappelijke structuren. De 'dood' is voornamelijk symbolisch. Elke dag sterft er iets: een herinnering, een stukje empathie, een deel van je identiteit. Het vertrouwen in de overheid slinkt met de dag in een wereld die chaotischer wordt.

Het is een van de donkerste en meest intrigerende vroege liedjes van Simple Minds. Verder is Today I Died Again een schoolvoorbeeld van de overgang van postpunk naar new wave. Het past in de sfeer van tijdgenoten als Joy Division, Magazine, de vroege Ultravox en de Berlijnse periode van David Bowie. De strakke, repetitieve ritmes doen denken aan het geluid van kille machines. De hoekige gitaren en donkere synthlagen zijn dreigend en hypnotiserend. De zang is afstandelijk en observerend, en de productie is gortdroog, scherp en industrieel.

En ik heb mijn waardering voor Empires and Dance weer eens aangepast!

04. Room

Volgens mij is deze kamer bij de meeste van ons al een gepasseerde station maar ik wil nog wel een nachtje blijven. Wat mij betreft is dit ook wel een room with a view. Ik hoor een hoop Lou Reed/Velvet Underground echo's in dit best korte nummer. Het straalt een bepaalde urgentie van uit, dit moet nog even overgebracht worden. Ik kan jullie trouwens de John Peel opname van Room (1980 sessies) van harte aanbevelen. Deze staat op de onvolprezen Silver Box. Deze versie is minstens zo interessant en niet alleen omdat deze versie twee minuten langer duurt. Om de gitaar en andere effecten live voorbij horen komen is gewoon tof en een andere ervaring van de die hier besproken studio-variant.

05. Thirty Frames a Second
06. Capital City
07. Celebrate
08. Constantinople Line
09. Kant-Kino
10. Twist/Run/Repulsion

04. CELEBRATE

Kale, ontbeende funkwave met hakkende handclaps, geroep op de achtergrond en een jengelend orgeltje doorheen het hele nummer. Het klinkt alsof opgenomen in een grote doodse loods waardoor ik neig de titel ironisch op te vatten.
Charlie Burchill mag zijn gitaar laten gieren zoals hij dat op nog een ander nummer op Empires and Dance zal doen. Het ritme en het nummer raken die laatste minuut te ontsporen tot een onvermijdelijk eind maar dat wordt ons door de fade out bespaard.

4. I Travel

"Europe has a language problem" Ach, als dat de enige problemen waren van Europa...
Hoe actueel is deze song juist weer? De teksten over een Europa in verval, maar ook "decadence and pleasure towns". De muziek heeft van hetzelfde laken een pak, donkere synthklanken worden afgewisseld door een dansbare disco/funkwave. Ja, wat was deze muziek eigenlijk? Nou, grondverleggend en dat door jochies van amper twintig. Wat hebben we op deze song veel kwartjes gezocht in The Sound, danskroeg in Groningen (helaas al lang ter ziele). Als er één song op dit album nostalgische gevoelens oproept...
Toch op plek 4, hoor ik u mompelen? Ja, zoveel kwaliteit staat er dus op EaD!

04. CELEBRATE

Hoe doe je dat ook alweer: swingen als een tiet? Celebrate is het nummer dat de voorbije week als een jojo door mijn ranking stuiterde. Ik hou niet zo van die nadrukkelijke swing in de instrumentatie. Maar van zodra ik dat dan wil neerpinnen als een minpunt, ben ik zelf al mee aan het bewegen. Want Celebrate is bovenal een bijzonder aanstekelijk nummer dat slim aan zijn eigen monotonie weet te ontsnappen door die akkoordenwissel in wat we voor het gemak het refrein zullen noemen. Op die manier ontstaat een onweerstaanbare hook. Naar het einde toe wordt op de achtergrond fraai met de gitaar tekeer gegaan.