Pearl Jam - Lightning Bolt (2013)

Bij de eerste drie sterke songs denk je: yes, dit wordt een ouderwets wat ruige plaat van Pearl Jam. Hoewel je dan al weet, dat daarna het rustige Sirens volgt. En terwijl je hebt gelezen dat de producer zei dat de eerste sessies voornamelijk dat soort stevige muziek opleverden, maar een deel van de opnames helaas in de la is verdwenen door later opgenomen rustiger songs.

Nu is er natuurlijk niets mis met rustiger werk, zeker niet van Pearl Jam. Ze hebben al heel wat mooie nummers opgenomen. Maar weer eens een meer grunge achtige plaat, daar hoopte ik stiekem op. En dat komt er niet echt uit. Dit album hinkt namelijk op twee gedachten. Aan de ene kant die directe hardere rock, maar daar tegenover staat een flink aantal ballads.
Probleem van die ballads is dat er een tweetal echt mindere songs op staan: Sleeping On Myself & Yellow Moon. Mij een raadsel hoe die op een Pearl Jam album terecht zijn gekomen. Gelukkig is de slotballad Future Days een stuk beter, net als Sirens.

Titelsong Lightning Bolt klinkt op plaat toch een stuk sterker dan op die ene illegale opname die er van was. Sterker nog, hij groeit en groeit: een sterk nummer met een lekkere gitaarsolo. Overigens staat dit nummer op zichzelf voor wat deze plaat is: rustige en rockmuziek ineen.
Nog een hele aardige song is Infallible, waar de toetsen ook leuk meedoen. Net als op Pendulum, alleen dit nummer klinkt wat donkerder en trager. Dit is een heel fraai nummer, wat Swallowed Whole nou niet bepaald is. Ze hebben ze stukken beter gemaakt. Gelukkig hebben we de gitaarsolo nog. Let the Records Play is een beetje rock 'n roll / 60's achtig. Dit is even wat anders, maar klinkt wel erg lekker.

Een album met tegenstellingen dus. Drie wat steviger nummers in het begin en drie ballads op het einde. Waarvan ze er dus 2 hadden moeten weglaten, dat was de plaat ten goede gekomen. Een flink aantal (best) goede nummers en drie steengoede tracks: Mind Your Manners, de titelsong en Pendulum. Maar ook een drietal mindere nummers. Valt het dan tegen? Voor Pearl Jam een beetje. Maar omdat het Pearl Jam is, heb je dan nog een plaat die de moeite waard is.

Ik las de recensie van De Morgen, waarin werd aangekondigd dat Pearl Jam een afspraak had met de begin jaren '90. Back to the roots. Wel, eigenlijk ligt het kwalitatief gezien gewoon in de lijn van de laatste albums. Degelijk, maar allemaal zo voorspelbaar. Ok, natuurlijk hoeft niet ieder album vernieuwend te zijn. Maar langs de andere kant: waarom luisteren naar een album dat je al tientallen keren hebt gehoord, in een andere vorm weliswaar. Pearl Jam is allesbehalve een band op de dool, maar wel een band die uitbolt. Het blijft een fantastische groep, maar instant-klassiekers maken ze niet meer sinds Vs. in mijn ogen.

3,5 sterren.

Ik ben een Pearl Jam fan sinds het begin en kan daardoor de albums onderling vergelijken (maar geef niet een album bij voorbaat 5 sterren). Het is langzamerhand een feit dat de band niet meer het type muziek maakt van Ten, Vs. en Vitalogy en (hierdoor) ook niet meer de enorme successen van destijds gaat herhalen. Ook uit de recenties van Musicmeter blijkt dat de albums sindsdien minder worden gewaardeerd, maar over het algemeen hoog en stabiel scoren. Lightning Bolt is er ook zo’n eentje en krijgt van mij 4 sterren. Vernieuwend is de band al geweest met de muziek sinds 1996, maar ik vraag me altijd af wat de wens tot ‘vernieuwing’ er toe doet in recenties. Als de muziek maar goed is en aanspreekt. Alsof de Rolling Stones of U2 na tientallen jaren ineens geen rockmuziek meer maken of een ander stemgeluid zouden hebben. Pearl Jam heeft het commercieel gemaakt en geeft albums in eigen beheer uit, en kan het zich daarom veroorloven om de eigen weg te gaan. Brendan O’Brien gaf laatst nog maar eens aan dat de band potentiele hits al snel van tafel veegt, hoewel er genoeg nummers overblijven die een groter publiek aanspreken (zoals Just Breathe). Lightning Bolt is, zoals in meerdere recenties al aangegeven, vrij simpel op te delen in de ene helft ruwere nummers en de andere helft wat meer ingetogen nummers. Voor mezelf heb ik een playlist opgesteld met mijn eigen gewenste volgorde. De meeste waardering heb ik voor de rustigere nummers. Sirens is een heerlijk emotioneel mid-tempo nummer wat ongetwijfeld op het live-reportoire van de band zal blijven. Future Days en Sleeping By Myself vallen in de categorie van Elderly Woman en Just Breathe waarin de subtiliteit van Vedder’s stem naar voren komt. De kenners weten natuurlijk dat Sleeping By Myself al op Vedder’s Ukulele album staat. Deze uitvoering op Lightning Bolt is toch subtiel anders. He titlelnummer (Lightning Bolt) is een opgetogen nummer met flinke uithalen van Vedder en een aanstekelijke orgelpartij aan het eind. Swallowed Whole, Yellow Moon en het mystieke Pendulum zijn bovengemiddeld. Ik zou geen enkel nummer van dit album overslaan (in tegenstelling tot de meeste voorgaande albums). De overige nummers (Infallible, My Father’s Son, Getaway, Mind Your Manners en het blues-achtige Let the Records Play) hebben genoeg aantrekkingskracht om het album tot een stabiel geheel te maken. Al met al staan er geen uitersten op; geen nummers voor de in eeuwigheid, en ook geen afdankertjes. En als we dan toch gaan vergelijken… ja, het album ligt behoorlijk in de lijn van Backspacer. Het beste album van Pearl Jam is en blijft Ten, maar Vitalogy en Vs hebben voor mij nog steeds niet uitgevochten welke plaat als tweede komt.

Typisch wisselvallig Pearl Jam-album, met een reeks sterke en een aantal wat mindere songs. De single Sirens is prachtig en het album opent energiek met een paar uptempo stampers, maar lang niet alle tracks zijn de moeite waard en het album gaat een beetje uit als een nachtkaars met een drietal erg rustige en niet bepaald memorabele liedjes. Precies, eigenlijk net als de voorgaande acht albums.

Het nadeel van het maken van een klassieker is dat volgende albums telkens zullen vergeleken worden met die ene topper. Het in 1991 uitgebrachte album Ten van Pearl Jam was een BOM en legde naast de platen van o.a. Nirvana en Soundgarden de basis voor een succesvolle periode in het grunge genre. Door de jaren heen bouwde Pearl Jam trouwens een heel sterke live reputatie op. De volgende albums werden, zoals was te verwachten, vaak steevast vergeleken met die ene debuutplaat. We namen het nieuwste album Lightning Bolt eens stevig onder de loep en kwamen tot de conclusie dat Pearl Jam hier een solide album aflevert, dat misschien niet in de geschiedenisboeken zal terecht komen als ongeëvenaard of memorabel maar daarom niet minder sterk.
lees meer

Pearl Jam - Lightning Bolt - Snoozecontrol.be

Erik van den Berg, journalist van Oor, heeft één heel makkelijk klusje. Elke twee jaar of zo schrijft hij een recensie voor een plaat van Pearl Jam, waarin hij de helft kan copy-pasten van de vorige: de halve recensie wordt steevast verspild aan hetzelfde praatje over hoe Pearl Jam toch nooit hun prachtige debuut heeft kunnen evenaren.

Nu heeft 'Ten' natuurlijk zijn sterke kanten, maar zelf heb ik het altijd een beetje een gezwollen stadionrockplaat gevonden. Het werk wat de band midden jaren negentig maakte, vind ik vele malen beter, gevarieerder en authentieker. De 'alleen Ten is de moeite waard'-posse heeft ook nooit goed kunnen uitleggen waarom Pearl Jam ondanks de diminishing returns toch zo'n grote en fanatieke fanbase heeft weten te behouden, of waarom ook deze tiende plaat (!) weer op nummer 1 binnenkwam in de Amerikaanse albumlijsten.

Hun laatste plaat Backspacer blies me zelfs nogal omver, en zou op dit moment gedeeld nummer 1 staan in mijn lijst favoriete PJ-platen (samen met het briljante No Code). Het was wel te verwachten dat deze in vergelijking daarmee een beetje zou tegenvallen. Het lukt de band weliswaar om de hervonden gedrevenheid die rond Binaural een beetje uit hun werk was beginnen te sijpelen vast te houden, maar wat betreft 'goede liedjes' legt deze het duidelijk af tegen zijn voorganger, naar iets van het niveau van 'The Fixer', 'Just Breathe' of 'Force of Nature' heb ik vergeefs gezocht.

Toch ben ik vaker dan ik bij eerste beluistering had kunnen verwachten met plezier naar deze plaat teruggekeerd. Vooral de eerste helft is erg de moeite waard (dat ben ik dan weer met Van den Berg eens), met de puike opener 'Getaway' en dan twee stroeve nummers die meer gaan intrigeren naarmate ik ze vaker hoor. Dat geldt ook voor single 'Sirens', dat een beetje een draak blijft maar me toch enigszins dierbaar is geworden. Misschien is het 'Infallible' dat de meeste aanspraak kan maken op een ereplekje in het Pearl Jam-canon, al betwijfel ik of het een van de beste acht nummers was geweest op Backspacer.

De tweede helft is wat gezapiger, al wordt er niet onder een ondergrens heen gezakt. Wel krijg je af en toe het idee dat Pearl Jam een beetje erg van dik hout planken zaagt en de makkelijkste weg kiest ('Swallowed Whole', 'Future Days'). In de loop der jaren heeft Pearl Jam geklonken alsof ze op het randje van exploderen stonden, alsof ze het leed van de wereld uit hun poepgaatje moesten persen, alsof ze volledig het spoor bijster waren of elkaar het licht in de ogen niet gunden, maar op dit soort gezapigheid heb ik ze toch niet vaak moeten betrappen.

Het resultaat is: niet de beste Pearl Jam plaat, en niet de slechtste. Geen mislukking, maar verder van een meesterwerk. Als deze twaalf songs representatief zijn voor de reikwijdte van hun ambities, dan valt het ergste te vrezen voor de toekomst van de relevantie van Pearl Jam. Lightning Bolt is echter nog te goed, en bij vlagen oprecht te aangrijpend, om ze nu al af te schrijven.

Sinds hun ”comeback” in 2006 blijft Pearl Jam me verbazen met prima albums. ”Lightning Bolt” ligt wat mij betreft dan ook in het verlengde met het titelloze album uit 2006 en diens opvolger ”Backspacer”. Gevoelsmatig is ”Lightning Bolt” dan ook een combinatie van die beide albums. Ik hoor de frisheid en de energie van ”Pearl Jam”. Met name in de eerste drie nummers gaan de registers vol open. Daarnaast vind ik dat Pearl Jam in die hardere nummers toch behoorlijk melodieus klinkt. Verder hoor ik op ”Lightning Bolt” de mooie rustigere nummers terug die ik ook op ”Backspacer” hoorde. Die rustige Pearl Jam bevalt me wel en het lijkt wel of Eddie Vedder’s stem steeds beter wordt. Waar ik hem in het verleden nog wel eens schreeuwerig vond, heb ik dat op ”Lightning Bolt” helemaal niet. Vanaf het eerste rustpunt ”Sirens” gaat het tempo wel gestaag naar beneden, met af en toe nog een mid- en/of uptempo nummer, zoals bijvoorbeeld het groovende ”Let the Records Play”. Ik kan me voorstellen dat je op basis van de eerste drie nummer op het verkeerde been wordt gezet, maar ik maal er niet om, want ”Lightning Bolt” vind ik een uitstekend album van een band die nog nooit zo consistent heeft geklonken. Wat mij betreft is ”Lightning Bolt” dan ook het beste Pearl Jam album sinds jaren.

Inderdaad Neal, een groeiplaat.

Stevig rockalbum dat aantoont dat Pearl Jam dik 10 jaar na hun grunge tijd nog steeds relevant is. Back to the roots, maar dan volwassen en strak gespeeld. De vernieuwing van de jaren '90 heeft plaats gemaakt voor ervarenheid. Heerlijke songs, al is er niet eentje dat meteen blijft hangen na eerste luisterbeurten, tenzij Sirens misschien. Maar best van genoten!