De tipperbeoordeling:

4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - Cervantes
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - Niels94
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Koenr
3,60* - 03,6 / 01 / 05 - hoi123
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Johnny Marr

De gebruikerbeoordeling:

4,00* - 04,0 / 01 / 05 - hoi123
3,90* - 07,8 / 02 / 04 - Koenr
3,90* - 07,8 / 02 / 04 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Cervantes
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Barney Rubble
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Johnny Marr
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Niels94

The Ocean - Precambrian (2007), tip van: Johnny Marr

Een goede opzet is ook bij muziek goud waard. Als iets mij direct aan deze plaat aantrok dan was het wel het concept: een muzikale bespreking van de eerste aardrijkskundige periode van de aarde. Metal lijkt zich wel vaker op een soort van oerkrachten te richten. Dat het album wat lang duurt vind ik hier eigenlijk helemaal niet zo bezwaarlijk, aangezien het een zekere gravitas creëert. De band weet goed een gevoel op te wekken dat je iets monumentaals aan het beluisteren bent. Het verstrijken van vele jaren is haast voelbaar.

Toch was het even wennen. Ik was al gewaarschuwd dat dit een album is met twee gezichten. Recht-toe-recht aan death-metal domineert het eerste gedeelte van deze plaat. Het luistert goed weg, maar het wekte bij mij aanvankelijk nogal een meh-gevoel op, hoewel de composities op zich wel aardig goed in elkaar steken en de (grunt)stemmen van Nico Webers en Meta prettig zijn. Op dit gedeelte vind ik Mesoarchaean het tofste nummer, met name door het stop en go’achtige bridgegedeelte. Een plaat in deze stijl zou van mij een zesje krijgen.

Het is echter het tweede aangezicht van deze metal die mij een heel stuk beter ligt. Vanaf Rhyacian (Untimely Meditations.) schiet het kippenvelgehalte subiet omhoog. Dit nummer begint al intrigerend met een ietwat bezwerend begin: zoekende gitaarpartijen en meanderende drums. Dit wordt al snel aangevuld met intrigerende percussietonen. Het nummer doet mij hier qua sfeer en opbouw aan Neurosis denken. Deze langzame spanningsboog maakt de uitbarsting rond 6 minuten des te indrukwekkender, waarna dreigende, bevende tonen het kippenvel binnenharken. Vertwijfelde gitaartonen doemen ook op bij Calymmian (Lake Disappointment), evenals een mistige sfeer waarachter de verbeelding al snel monsters ontwaard. De viool wordt subtiel toegevoegd; het is wachten tot de eerste metalaanval. Als de band dan uiteindelijk de grunts start, blijft de sfeer lekker loom en tragisch. Dit soort intrigerende opbouwen zijn gemeengoed hier en laten mij steeds op het puntje van mijn stoel zitten.

Ja Precambrian is metal waar ik mijn hart bij op kan halen. Ik merk sowieso dat ik het meest hou van lome, ietwat depressieve metal met langzame opbouwen en verschroeiende climaxen. Als er dan ook nog eens er een zekere referentie naar de natuur wordt gemaakt- hetgeen ik ook bij films en boeken altijd erg prettig vind- dan kan het voor mij eigenlijk niet meer stuk. Dit album krijgt van mij daarom 4.2*

4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - Cervantes
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - Niels94
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Koenr
3,60* - 03,6 / 01 / 05 - hoi123
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Johnny Marr

De gebruikerbeoordeling:

4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - hoi123
3,90* - 07,8 / 02 / 04 - Koenr
3,90* - 07,8 / 02 / 04 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Cervantes
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Johnny Marr
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Niels94

Top, man! Blij dat ie is bevallen

Gouden tip idd. Weer een goede aansporing om eens wat meer Metal in huis te halen. .
Veel beluisterd, waardeer het altijd goed, maar ik heb weinig op plaat/cd.

Justice System - Rooftop Soundcheck (1994), getipt door Cervantes

Justice System is een hiphopband, afkomstig uit New York. Wie hiphopband zegt, zegt The Roots, maar dit klinkt toch anders. Waar de instrumentatie van The Roots doorgaans wat meer op de achtergrond staat, en dus meer de ondersteunende rol inneemt van traditionele hiphopbeats, is de jazzy instrumentatie van Justice System veel uitbundiger, ze eist veel meer de aandacht op.

De uitwerking is uitstekend. Percussie en bas leggen een stevig groovy fundament, het regent toffe gitaarriffjes (Flexin' Tha Ill Funk!) en de saxofonist blinkt met name uit tijdens de hooks, waar hij niet zelden de hoofdrol heeft. De twee rappers zullen niet in veel favorietenlijstjes staan schat ik zo in, daarvoor zijn ze qua stemgeluid en teksten te anoniem. Maar beide flowen ruim soepel genoeg om de al sterke groove nog eens extra aan te zetten. Het instrumentale Santana, met kalme solo's van gitarist en organist, is een prettig intermezzo.




Dit is, kortom, een aanrader voor iedereen die een ongecompliceerd, lekker zomers hiphopalbum kan waarderen, dat qua sound enigszins in de buurt ligt van Pete Rock & C.L. Smooth en INI. Erg lekker voor op de fiets met het huidige weer. Geen moment zakt het in. Al vind ik het aan de andere kant weer wat te luchtig om naar echt grote hoogten te stijgen.

Eigenlijk verbaast het me een beetje dat er niet veel meer van dit soort hiphop met complete band is gemaakt, want het werkt prima.

3,5*

4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - Niels94
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Koenr
3.75* - 07,5 / 02 / 04 - Cervantes
3,60* - 03,6 / 01 / 05 - hoi123
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Johnny Marr

De gebruikerbeoordeling:

4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - hoi123
3,90* - 07,8 / 02 / 04 - Koenr
3,90* - 07,8 / 02 / 04 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Cervantes
3,50* - 03,5 / 01 / 05 - Niels94
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Johnny Marr

Diane Cluck - Oh Vanille (2003)
Getipt door: hoi123
Genre: Folk

Ik heb altijd wel een zwak voor de eenzame wolf(in), bewapend met slechts een akoestische gitaar en de eigen stembanden. Deze beschrijving gaat hand in hand met Diane Cluck, dus theoretisch zou dit album van mijn waardering mogen gaan genieten. Nou weet ik niet of ik iets te lang met mijn kop in de zon had gezeten of dat het Belgisch donker iets te donker was, maar tijdens de eerste luisterbeurt viel het album helemaal niet zo goed bij mij. Gelukkig kwam wijsheid niet met de jaren, maar in een aantal dagen, want de waardering groeide met elke opvolgende luisterbeurt.

Diane kent een eigenzinnige Do-It-Yourself benadering van de traditionele folk sound. De akoestische muziek is rauw en er wordt weinig opgepoetst. Een net iets te hard aangeslagen akkoord blijft gewoon in al zijn eerlijkheid aanwezig. In interviews geeft ze ook duidelijk aan dat ze naar producers onvermurwbaar is; Géén compressie tijdens de mixing. Ik neem aan dat een huiskamer-concert niet veel anders zou klinken dan de album versie, een keuze die ik waardeer!

Twee nummers die ik absoluut wel als live versie in mijn huiskamer zou willen horen zijn The Turnaround Road en Bones And Born Again, voor mij de beste nummers op het album. De manier waarop Diane op deze nummers met vocale harmonieën en de zinsopbouw speelt, is borderline geniaal. Er gebeurt zo veel in deze nummers en toch laat Diane haar tekst in een soepele beweging zo mooi in elkaar overlopen. Ook de muzikale begeleiding deint mee in deze flow en wordt op de perfecte momenten aangezet. Het is zo introspectief, doch zo avontuurlijk.

Opener All I Bring You Is Love is een nummer waar Diane veel intimiteit in weet te leggen. De nummers worden ook net iets sfeervoller toen ik las dat Diane voor dit album zich terug trok in een berghut zonder elektriciteit om ‘vrienden te worden met de duisternis’. Het nummer is gelijk een mooie showcase voor haar imponerende stem, de rode draad door dit album. Easy To Be Around is een pakkend nummer en introduceert ons aan dubbele zanglijnen, die zeer goed werken en het nummer een extra dimensie meegeven. Deze techniek mag Diane nog veel vaker toe gaan passen wat mij betreft. Afsluiter Wild Deer at Dawn is ook het benoemen waard. Een betoverende folk melodie trekt de luisteraar 3,5 minuten een fantasiewereld in.

Helaas staan tegenover de prachtnummers ook nummers die in mijn optiek een stuk minder onderscheidend zijn. Net iets teveel nummers. Het album in zijn geheel levert voor mij daardoor wat consistentie in.

Diana weet prachtige teksten met veel kunde aan elkaar te spinnen. Haar unieke stem is even teder als doordringend, soms zelfs beklemmend. Het was een erg aangename kennismaking, dit album ga ik nog eens paar keer opzetten en ik heb 2 nummers ontdekt die ik nog naar hartenlust zal gaan draaien. Bedankt hoi123 voor de tip!

3,7*

De tipperbeoordeling:

4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - Niels94
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Koenr
3.75* - 07,5 / 02 / 04 - Cervantes
3,65* - 07,3 / 02 / 04 - hoi123
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Johnny Marr

De gebruikerbeoordeling:

4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - hoi123
3,90* - 07,8 / 02 / 04 - Koenr
3,83* - 11,5 / 03 / 03 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Cervantes
3,50* - 03,5 / 01 / 05 - Niels94
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Johnny Marr

Die plaat vind ik zo afgrijselijk goed, een van de beste in het genre 'zanger(es) begeleidt zichzelf op gitaar' wat mij betreft. Van het eigenzinnige, expressieve gitaarspel tot haar opvallende, indringende stem; soms vliegt ze bijna de bocht uit, vervolgens klinkt ze uiterst teder. De muziek broeit en is spannend, een tikje mysterieus ook, en tegelijkertijd enorm gevoelig en emotioneel. Zeer krachtig spul.

Boos dat je Diane Cluck niet zo fabelfantastisch vindt als ik, maar ik vergeef het je. Blij dat Niels iig alsnog voor de liefde zorgt.

Uncle Tupelo - Anodyne (1993)
Getipt door: Johnny Marr
Genre: Alt-Country / Rock / Americana / Proto-Wilko

Johnny Marr is een waaghals. Waar de rest me iets tipt wat op het eerste gezicht behoorlijk binnen mijn straatje, interessegebied of comfortzone valt, komt Uncle Johnny met Anodyne op de proppen. Je had me ook gewoon dikke hip-hop of bijzondere metal kunnen tippen. Maar ik waardeer je lef - Grouper was immers ook een gok.

Uncle Tupelo is de band waar Wilco en Son Volt uit voort komen. Na enige onenigheid besloten beide frontmannen hun eigen weg te gaan. 2 stuurmannen op 1 schip is wel vaker iets te veel van het goede. Son Volt ken ik verder niet, maar Wilco heb ik niet heel hoog zitten. Ik vind de muziek te generiek en Tweedy’s zang is niet zo mijn ding. De muziek van Uncle Tupelo valt echter onder Alt-Country, dus ik had goede hoop op iets eigenzinnigers. En dat klopt ook wel. Deels.

De plaat begint goed. Het eerste nummer opent met een fraaie fiddle/gitaar combinatie. Nou is de viool wel een instrument waar ik een groot zwak voor heb, dus dat is altijd lekker. Vanaf het moment dat Farrar begint te zingen, weet ik echter al dat dit een lastige plaat gaat worden voor mij. Maar dit 1e nummer is verder wel behoorlijk fraai, met een erg mooi samenzang-momentje zelfs: working the halls of shame. De 2e track begint zelfs nog beter; fiddle en mandoline! Maar als Jeff hier begint te zingen is de magie snel verdwenen. Zijn stem klinkt heel dof op dit nummer, een beetje verstopt in de mix? Ik vind het een vreemde keuze, alsof het er later aan is toegevoegd. Jammer, want muzikaal vind ik dit nummer zeker sterk. Hier had wel een klein pareltje ingezeten met een andere producer achter de knoppen.

Daarna maakt de plaat een soort 180 graden kanteling en krijgen we met The Long Cut een straight-forward 90s-rocker. Aardig nummer, maar niet echt bijzonder. Give Back the Key to My Heart is dan weer een soort country-ballad. De zang klinkt hier ook behoorlijk dof, en ik mis elke vorm van connectie tussen zang en muziek, ze lijken compleet los te staan van elkaar. Tekstueel is dit ook het minste nummer op de plaat. De tekst gaat van klef naar onsubtiel uitleggerig. Een stukje als dit bijvoorbeeld:

Well, you've got a friend named cocaine
And to me, he is to blame

…. oké, het rijmt, maar was die 2e zin nou echt nog nodig na de 1e? Om je punt er in te wrijven ofzo?

Anodyne gaat verder met Chickamauga, weer een aardige, wat onopvallende straight-forward rocker. Daarna horen we ineens een banjo op New Madrid. Lekker! Dat houdt de plaat wel afwisselend. Ook tekstueel vind ik dit nummer beter dan de eerdere nummers, met fijne story-telling. De zang stoort me wel weer een beetje, zowel de stemmen van Farrar als Tweedy. Het klinkt mij allemaal wat ongepassioneerd in de oren.

De 2e helft van het album verschuiven de country/americana invloeden helaas wat meer naar achtergrond. Met vijf nummers op rij zonder banjo, fiddle of mandolin verslapt mijn aandacht toch wel heel erg. En zo'n High Water klinkt gewoon als een opgewarmd '70s Country nummer dat nog op Willie Nelson zijn plank lag te verstoffen.

Bij de 3e en 4e luisterbeurt bevalt de eerste helft van de plaat me iets beter. Er is wat gewenning aan de sound, zang en het totaalplaatje opgetreden. Zodra de variatie tussen straight-forward rockers en fiddle/banjo-based nummers wegvalt, verlies ik echter steevast mijn aandacht en interesse, en de 2e helft van de plaat gaat me elke luisterbeurt meer tegenstaan.

Een onevenwichtig album dus. Instrumentaal nog wel een krappe voldoende, maar qua vocals/lyrics/eigenzinnigheid een onvoldoende. Ik hoor niet de passie van een 16 Horsepower, de intensiteit of ongebruikelijke songstructuren van de eerste 2 platen van Phosphorescent, of de fraaie arrangementen van een Gene Clark. Na mijn eerste luisterbeurt zat ik nog op een kleine voldoende, maar elke luisterbeurt gaat de score hier een klein beetje verder omlaag.

Op RYM vond ik nog deze mini-review die de plaat samenvat:



Ófwel betere zang, ófwel meer eigenzinnige songstructuren hadden Anodyne kunnen redden voor me, maar het gebrek aan beiden doet de plaat uiteindelijk de das om. Ik vond het op zich wel leuk om de plaat en de band een keer gehoord te hebben, maar dit ga ik niet vaak meer draaien. Enkel Acuff-Rose en New Madrid zal ik nog wel eens opzetten. Ik ben ook niet enthousiaster geworden om Wilco te herkansen. Sorry JM. We good?

Beste nummers: #1, #2, #6

2,2*

De tipperbeoordeling:

4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - Niels94
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Koenr
3.75* - 07,5 / 02 / 04 - Cervantes
3,65* - 07,3 / 02 / 04 - hoi123
3,20* - 06,4 / 02 / 04 - Johnny Marr

De gebruikerbeoordeling:

4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - hoi123
3,83* - 11,5 / 03 / 03 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Cervantes
3,50* - 03,5 / 01 / 05 - Niels94
3,33* - 10,0 / 03 / 03 - Koenr
0,00* - 00,0 / 00 / 06 - Johnny Marr

Haha, we definitely good. Mooi stukje, Koen! Dat is nou net het leuke aan dit topic, de stukjes zijn erg leuk om te lezen zowel als ze positief zijn dan wel negatief. Je hebt de plaat ook mooi ontleed, op de teksten let ik nooit zo erg dus daar ligt geen struikelblok voor me. Hopelijk krijgt de vrij lege albumpagina nu wat tegenwicht en plaats je je recensie ook daar

Teksten zijn zeker niet het belangrijkste element voor me, maar bij meerdere luisterbeurten (en zeker als ik een review moet schrijven) ga ik er wel op letten en ze kunnen een plaat absoluut naar een hoger (of lager) niveau tillen voor me. Een artiest als The Mountain Goats is me deels zo lief vanwege de de kwaliteit van zijn teksten.

Hier waren de overige teksten verder niet slecht hoor. Niet verheffend, maar ook niet storend. Enkel de tekst van #4 stond me echt tegen.

Ik ga met ongeveer een-derde van de tracks mee in je fabelfantastische waan, hoort wat mij betreft tot het beste wat het genre te bieden heeft. Maarja, er staan nog meer nummers op het album.


Pinksterweekend is een goed weekend voor de tips geweest. Keep it guys, nog 5 weken te gaan. Ik kijk al met smart uit naar de eerste recensie van JM

Geen druk ofzo

Grouper - A I A : Alien Observer (2011)
Getipt door: Koenr
Genre: Ambient / Dream Pop

Ambient. Een genre waar ik de laatste paar jaar een enorm zwak voor heb gekregen. Dit met grote dank aan met name Gas. Ik kon bij de kringloper voor een spotprijsje z'n verzamelaar Gas - Nah und Fern (2008) scoren. Daarna bleef ik z'n albums maar draaien en draaien, nacht na nacht, voor en tijdens het slapengaan.

Ik wou buiten Gas en The Disintegration Loops van William Basinksi, jullie waarschijnlijk welbekend en ook bloedmooi, meer ambient gaan ontdekken, maar daar kwam lang niks van in huis. Enter this topic. Ik kreeg een intrigerende tip van Koen en de klik was er al meteen na de eerste luisterbeurt. Visioenen van mistige landschappen gevuld met verlangens die ik niet kan beschrijven en de -cliché incoming- nostalgie naar dingen die ik niet eens heb beleefd. Een zeldzaam brokje talent, dit album en deze vrouw. Ik was hier zo van onder de indruk dat ik 'm bijna meteen in de bestelling heb geplaatst.

Vorige week heb ik AO ontvangen, en as we speak tijdens het typen van dit stukje zit het album nu z'n rondjes te draaien in m'n CD-speler. Dit is echt zo'n album dat je moet horen terwijl je hier een beleving probeert bij te schetsen. Het toffe aan het fysiek in bezit hebben van dit album is dat je er het zusteralbum Grouper - A I A : Dream Loss (2011) gratis en voor niets -knipoog natuurlijk- bijkrijgt, en dat die niet eens heel veel onderdoet in kwaliteit.

AIA: A.O. opent met 'Moon Sharp', en hoewel Koen het niet graag zal horen, doet dit nummer me wel heel sterk denken aan de IJslandse band Sigur Rós. Eén van m'n favoriete bands ooit nota bene, zeker en vast m'n favoriete band na 2000. Dan komen de vocalen van het titelnummer inzetten en verlies ik mijn shit, om te janken zo mooi. Wat een engelengezang die boven de muziek lijkt te zweven. Ik kan hier wel proberen dit nummer tot in detail te gaan beschrijven zoals mijn voorgangers dat zo mooi lijken te kunnen, maar ik moet jullie hier teleurstellen. Ga dit gewoon luisteren, wat een pracht. Misschien wel het sleutelnummer van het album. Het nummer dat het best blijft hangen, dat alvast wel.

Na de snelle afloop van het titelnummer krijgen we de langste brok van Alien Observer, een bloedmooi stukje genaamd 'Vapor Trails'. Dromeriger krijg je ze toch niet vaak. Die fluwelen stem ook weer, begraven onder een dikke laag ambient synths, phoeh, raap me op hoor. Simpel misschien, of doch zo lijkt het, maar zo effectief. Het vliegt werkelijk voorbij, tijd lijkt even niet te bestaan.

En dan val ik misschien in herhaling, maar ook het daaropvolgende nummer 'She Loves Me That Way' is weer wonderschoon. De reverb en drones vliegen je om de oren, maar wat hou ik ervan. Dit is echt een nachtplaatje, of op z'n minst laatavondmuziek. Ik heb er ook even de tekst bijgenomen, maar die is van ondergeschikt belang op deze plaat. Het draait 'm hier voornamelijk om sfeer en gevoel. En deze dame maakt iets los hoor, jeetje. Ondertussen hebben de belletjes van 'Mary, on the Wall (For Betre Jackson)' m'n oorschelp bereikt en loopt Alien Observer helaas al weer bijna op z'n einde.

'Come Softly (for Daniel Dalzell)' is de gedroomde afsluiter, haar stem lijkt hier ook ietwat anders, duidelijker en helderder ofzo. Een spookachtig mooie stem die eerder een onderdeel van de muziek is, een extra instrument als het ware. Een soortgelijke ervaring heb ik ook met ( ), voor mij het mooiste album ooit gemaakt. Wat een vergelijking zul je misschien denken, ik kan dat alleen maar als een heel groot compliment opvatten.

Ik kan hier maar moeilijk genoeg van krijgen en besluit dan ook om Dream Loss hierna ook nog maar eens te draaien.

Wat ben ik blij dat ik me heb ingeschreven voor dit uitermate fijne topic, ik kan wel janken. Een oprechte dankjewel en een welgemeende merci voor de tip, Koen. Ik draag dit album vanaf nu met me mee. Een voltreffer - een dikke 4,5 is het resultaat.

4,6

Zo, dat lucht op. De spits is eraf, ik ben los

Echt heel tof dat 'ie zó goed is bevallen. Doordat ik 'm aan je tipte is hij ook mijn eigen rotatie weer ingeslopen, en ik heb er zelf ook maar een halfje bij gedaan enkele weken terug. Zeker één van mijn favoriete ambient platen.

https://pitchfork.com/reviews/albums/15332-a-i-a-alien-observer-a-i-a-dream-loss/

Ik wil ook nog even de prachtige recensie van P4K uitlichten, ene meneer Richardson heeft heel mooi verwoord wat ik ook voel bij dit album/albums.

Grouper heeft me eerlijk gezegd nooit écht weten te grijpen. Misschien maar weer eens proberen met dit album dan, als ik dit zo lees

Probeer trouwens zeker ook haar samenwerking met Tiny Vipers, Mirrorring. Iets meer in een singer-songwriter-jasje, al geldt dat ook maar voor een deel van de nummers.

Iva Bittová & Vladimír Václavek - Bílé Inferno (1997)
Getipt door: aerobag
Genre: Avant-Folk / Moravian Folk Music

Ahhh. Folk.

Mijn grote liefde op muzikaal gebied. Sinds ik in 2004 Iron & Wine en Nick Drake ontdekte, was er geen weg meer terug. Het genre is de afgelopen jaren wat naar de achtergrond verdwenen in mijn luistergedrag, ten faveure van hip-hop en jazz, maar om de zo veel tijd komt er een artiest op m'n pad die mijn liefde voor het genre weer helemaal doet opleven. Het afgelopen jaar waren dat er zelfs opvallend veel; opvallend veel niet-anglosaxische artiesten vooral.

Zo raakte ik in september 2019 verslaafd aan de stem van Tetê Espíndola. Begin dit jaar dook ik dieper in Ichiko Aoba's werk, nadat ze haar prachtige, nieuwe single op ons los liet. In februari zag ik Elaha Soroor (met Kefaya) nog optreden in Utrecht en later die maand ontdekte ik de Oekraïense Svitlana Nianio. Eind maart kwam het werk van José Mário Branco op mijn pad, vervolgens de Boliviaanse Luzmila Carpio en tenslotte dook ik ook nog even de intieme, regionale, out-back folk van Elomar in. Dat zijn al meer dan genoeg nieuwe folk-artiesten binnen korte tijd, zou je zeggen, maar in mei geeft aerobag mij doodleuk een eersteklas ticket richting Tsjechië, om daar een nieuw hoofdstuk aan mijn reis toe te voegen.

Ook na 16 jaar behoorlijk actief muziek luisteren, zijn er nog genoeg hiaten in mijn muzikale referentiekader te vinden. Experimentele Tsjechische Folk was er daar dus één van. Terwijl ik Tsjechische cinema uit de 60s een warm hart toedraag, en enkele Tsjechische boeken uit diezelfde periode ook erg tof vind, is mijn muziek-kennis uit dat land nihil. Waarom? Geen idee. Iva Bittová stond ergens wel op mijn radar als interessante artiest (in bepaalde kringen is ze een gevestigde naam), maar die radar van mij vertoond soms wat kuren. Een combinatie van overbelasting en gebrekkig onderhoud denk ik. Dus ben ik nooit eerder aan haar werk begonnen. Oja, en haar bekendste plaat heeft een speelduur van 77 minuten. Dat is wat aan de lange kant.

Maar gelukkig was aero er dus voor het nodige zetje in haar richting. Als Johnny Marr de waaghals van deze tipper-editie is, dan is aerobag de man die het op veilig speelt. Deze plaat checkt namelijk bijzonder veel hokjes waar ik van te voren al een hele blije Koen van word. Eigenzinnig? Check. Speels? Check. Anderstalig? Check. Vrouwen-vocalen? Check. Had ik al gezegd dat ik van Folk hield? Nou, kan niet missen. Toch? Sterker nog, het kan eigenlijk enkel tegenvallen. Oké, na deze veel te lange inleiding is het tijd voor m'n bespreking van de plaat, want daarvoor zijn we (of ik in ieder geval) toch hier.

Iva Bittová speelt vanaf jonge leeftijd viool, maar begint haar carrière in de 70s als actrice. In de 80s switched ze gelukkig alsnog van film naar muziek, en ze is dan onder meer actief als zangeres en violist in de band Dunaj. Een kleine 15 jaar later zal ze samen met Vladimír Václavek deze plaat opnemen: haar meest gevierde werk. En hoewel de plaat onder hun beider namen is uitgebracht, is het toch vooral Iva die hier de show steelt. Gelukkig maar.

Geheel toevallig is de eerder genoemde Espíndola één van de eerste associaties die bij me opkomt tijdens opener Vzpomínka. Vooral tijdens het stukje na zo’n 5 min in het nummer klinkt Bittová in haar uithalen - de 'iiihs' en 'aaahs' - behoorlijk als Espíndola. Een vergelijkbare, hoge stem, vocale acrobatiek en geen enkele concessie naar de luisteraar. Er zijn slechtere referentie-kaders dan een vrouw waar ik al maanden geen genoeg van kan krijgen.

Het eerste nummer bestaat uit een samenspel tussen verschillende stemmen in verschillende registers, terwijl rustig gitaarspel en prachtig vioolspel elkaar zowel aanvullen als afwisselen. Ook de lage stem van Václavek speelt hier een prominente rol. Het is een bijzondere luisterervaring, zeker om de plaat mee te beginnen. Na 4 minuten valt het nummer (of vooral Iva's stem-acrobatiek) een klein beetje in herhaling, en de scepticus in mij neemt het dan over. 7 minuten aan stemacrobatiek, met in het achterhoofd dat er nog 70 zouden volgen? Dat kan wel eens een behoorlijke zit worden. Gelukkig houdt het vioolspel het nummer wel boeiend.

Uspávanka begint een stuk ingetogener. Mijn twijfel ebt tijdens dit nummer langzaamaan weg, om plaats te maken voor mild enthousiasme: dit zou wel eens helemaal mijn ding kunnen zijn. Iva wordt hier bijgestaan door cello, contrabas en speelgoedgeluiden(?). Ondertussen zingt ze alsof ze een slaapliedje voordraagt, maar dan op geheel eigen en unieke manier. Als enkele kinderstemmen haar even later in het nummer ineens bijvallen, maakt dat die associatie helemaal compleet. Bijzondere en prachtige compositie.

Op het 3e nummer horen we vervolgens een kalimba. Op het 4e nummer een trompet en contrabas. Op Kdoule horen we o.a. een ghatam en Zelený věneček is dan weer het enige nummer op de plaat met piano. Hierdoor krijgt elk nummer, ondanks de terugkerende elementen aan zang, gitaar en viool, een behoorlijk eigen klankkleur en identiteit. Tijdens het 4e nummer ben ik eigenlijk al helemaal om. Mijn enthousiasme heeft plaatsgemaakt voor euforie; Iva Bittová zou zich zo maar tussen mijn favoriete artiesten kunnen gaan scharen. Wat een geweldig stemgebruik en wat een ontzettend fraaie, tegendraadse, speelse composities. En dan moet die hele 2e plaat nog komen.

Want wat is het heerlijk hoe een nummer als Kdoule na 4 minuten ineens een onverwachte wending neemt. Of hoe Moře na een vocale uitbarsting in een soort hoorspel verandert, om zich vervolgens weer rustig richting folknummer te ontvouwen. En hoe Iva op Je tma - haar enige solo-nummer op de plaat – ontzettend bedeesd zingt terwijl ze aan de snaren van haar viool plukt. Op de achtergrond geven krakende deuren(?) en enkele andere geluiden het geheel een vervreemdend sfeertje. Wat een genot om naar te luisteren. Het is misschien een klein intermezzo binnen deze 77 minuten aan muziek, maar het is zo ontzettend sfeervol uitgevoerd. Het tekent Iva's muzikale visie.

En dan heb Ik het nog niet eens over de hoogtepunten van de plaat gehad. Het duo Churý Churuj / Svon, wat samen ongeveer een kwart van de plaat in beslag neemt, is namelijk het mooiste stuk muziek dat ik in 2020 heb ontdekt. Oké, vlak achter enkele nummers van Ichiko Aoba dan. Na een op zichzelf al hemeltergend mooie intro, krijg ik elke keer kriebels in mijn buik zodra Václavek begint te neuriën en Bittová hem langzaam bijvalt na 2,5 min. Als er na 5 minuten ook nog een flugelhorn de muzikale omlijsting komt verrijken, schiet het kippenvel m'n rug op en kan ik enkel ademloos luisteren. Ik ga niet eens een poging doen om onder woorden te brengen hoe dierbaar deze twee nummers me nu al zijn. Wat een pracht.

Vladimír Václavek z’n lage stem is een prachtige aanvulling en afwisseling ten opzichte van Bittová’s zang, maar het is duidelijk haar stem & presence die dominant zijn op deze plaat. En Gelukkig maar, want als Václavek aan het woord is, zit ik toch stiekem vooral te wachten tot Iva weer gaat zingen.
Als ik dan 1 minpuntje op de cd moet aanwijzen is dat het laatste nummer. Hier zingt Bittová in het Yiddish, vrij naar een gedicht van Mordechai Gebirtig. Los vind ik het nummer eigenlijk heel fraai, maar na het eerder genoemde duo valt het wat uit de toon en heb ik er eigenlijk niet zo’n zin in.

Ik durfde Bittová na 1 luisterbeurt al tot mijn favoriete zangeressen te rekenen, en beluistering van ouder werk heeft dit inmiddels bevestigd. Haar 80s platen met drummer Pavel Fajt zijn ook allebei prachtig. Ze hebben meer ruimte voor percussie en iets minder gitaar, maar de stempel van Iva is op al deze projecten zo prominent en dominant dat het zeker vergelijkbaar is met deze plaat. Gaat dat horen, aerobag. En anderen. Vooral deze.

Zowel Václavek als Bittová hebben naast hun solo-werk, ook werk met andere muzikanten en muziek met de bands Rune en Dunaj uitgebracht. Een rijk oeuvre waar ik nog wel even zoet mee ben dus. Oftwel: Jezus aero, wat heb je gedaan? Ik moest Braziliaanse platen checken deze periode, niet diep de Tsjechische folk-scene induiken. Ugh. Dat heb ik weer.

Iva.

4,6*

De tipperbeoordeling:

4,20* - 08,4 / 02 / 04 - aerobag
4,20* - 08,4 / 02 / 04 - Koenr
4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - Niels94
3.75* - 07,5 / 02 / 04 - Cervantes
3,65* - 07,3 / 02 / 04 - hoi123
3,20* - 06,4 / 02 / 04 - Johnny Marr

De gebruikerbeoordeling:

4,60* - 04,6 / 01 / 05 - Johnny Marr
4,20* - 04,2 / 01 / 05 - Barney Rubble
4,00* - 04,0 / 01 / 05 - hoi123
3,83* - 11,5 / 03 / 03 - aerobag
3,80* - 03,8 / 01 / 05 - Cervantes
3,65* - 14,6 / 04 / 02 - Koenr
3,50* - 03,5 / 01 / 05 - Niels94

Wat een verhaal Koen. Ik ben niet alleen blij dat ik jou op deze muzikale reis gestuurd heb, maar dat je op jou beurt ook ons mee neemt op reis door het album, met de uitgebreide omschrijving van de nummers, en wat het met je doet!

De grap is, dit is eigenlijk het enige album van Bittova die ik ken en alle achtergrondinformatie rond haar persona wist ik ook niet. Maar ik word al heel enthousiast van jou enthousiasme, dus ik ga zeker meer luisteren

Jazper: je bent bepaalde kringen!

Hahaha. Nou haar naamsbekendheid reikt echt wel verder dan bepaalde Rotterdamse kringen.

Ik doelde meer op avant-garde cirkels. Ze heeft opgetreden met muzikanten als Marc Ribot en ze heeft samen met Václavek ook Čikori opgericht, een vereniging voor muzikanten die zich vooral met improvisatie bezighouden.

Helemaal in mijn eentje?

Mooie review ook trouwens Johnny Marr (van een mooi album ook), valt me alles mee dat het niet enkel 'afgevloerd, 5/5' geworden is. Of heb je stiekem ArthurDZ ingehuurd als ghost writer.

Ik was net begonnen met mijn review voor Amenra, blijkt dat ik het verkeerde album aan het luisteren was. Wie noemt hun vierde album dan ook IIII in plaats van IV. Nu al 1* aftrek.

AmenRa's 4de album is Mass V

Ah je hebt gelijk, laat me mijn klacht dan zo formuleren: Wie gebruikt Romeinse cijfers als album titels, maar schrijft IV dan als IIII

Haha, hoe dan? Men kan nooit te veel Amenra luisteren though. Welk album heb je nog gecheckt dan?

Mass II is een EP, die 'Illl' heb ik idd ook nooit gesnapt.

III, maar die was ook nice

Ja heel mooi, nog wat meer in de hardcore-sferen gedoopt, dat album. V en VI zijn ook briljant tho.

En nee, ArthurDZ - bovenste beste kerel dat ie is - heeft niks met mn review te zien. Kwam opeens allemaal spontaan tot mij gisterenavond. Kan niet wachten om die boi opnieuw in de wangen te kunnen knijpen though.