In het kielzog van Youssou N’Dour kwam eind jaren tachtig vanuit Podor in Noord-Senegal Baaba Maal naar voren. Samen met de blinde Mansour Seck maakte hij indruk met de meeslepende akoestische desert blues op het album Djam Leellii. Het titelnummer, maar ook Lam Tooro zijn nog steeds onbetwiste klassiekers binnen het genre.

De traditionele kant van Baaba kreeg op diverse van zijn albums, waaronder Missing You (Mi Yeewnii) uit 2001, een fraai vervolg. Daarnaast openbaarde Baaba zich op talrijke andere albums ook en vooral als een avontuurlijke muzikant die zijn muzikale grenzen steeds opnieuw verkende. Vanzelfsprekend als je weet dat de jonge Baaba muziek van ver buiten zijn regio en landsgrenzen in zich opnam. Veel Amerikaanse soul, r&b en jazz, waaronder James Brown, Wilson Pickett en Miles Davis. Firin’ In Fouta (1994) en Nomad Soul (1998) zijn twee van die geweldige albums, waarop hij een perfecte synthese wist te bewerkstelligen tussen zijn Afrikaanse en Amerikaanse invloeden.

Recentere albums, zoals Television (2009) en The Traveller (2016), waren een bevestiging van zijn vernieuwingsdrang, maar maakten uiteindelijk toch iets minder indruk. Daar brengt zijn nieuwe album Being verrassend verandering in. Slechts 7 nummers bevat dit album, maar het is van begin tot einde overweldigend. Baaba heeft op zijn 69ste een van zijn allerbeste albums gemaakt. Wie vooral op zoek is naar de akoestische blues van Djam Leellii komt in slechts in enkele nummers aan zijn trekken. Eigenlijk is Being, méér dan elk ander album van Baaba, een staalkaart van zijn veelzijdige muzikale universum.

Vanaf het imposante openingsnummer, Yerimayo Celebration, een ode aan de vissers uit Podor en de lokale gemeenschap, is duidelijk dat Baaba zijn avontuurlijke muzikale reis voortzet. Na een kort bluesy intro, barst het nummer open. Senegalese sabar drums klateren als een waterval het geluidsbeeld binnen. En als je overgeeft, ben je getuige van een muzikale rollercoaster. De dubbel gelaagde stem van Baaba in de refreinen zijn zeer kenmerkend voor vele nummers op dit album. Op adem komen lukt nauwelijks als aan het begin van het tweede nummer Freak Out de stem van Baaba vervormd uit de speakers komt. Ondanks dat producer Johan Karlberg van The Very Best met allerlei moderne elektronische geluidseffecten prominent zijn stempel zet, is dit nummer – en het hele album – een op-en-top Afrikaans album. Modern Afrikaans, wel te verstaan. Muziek van nu. Muziek uit de 21e eeuw.

Er is al sinds de jaren tachtig een misverstand onder liefhebbers van wereldmuziek (een volstrekt belachelijk label, overigens, want is niet alle muziek van deze wereld?), dat Afrikaanse muziek puur en traditioneel moet zijn. Baaba verwijst dit misverstand op het geweldige Being naar het land der fabelen. Baaba plaatst zich in de frontlinie van Afrikaanse muzikanten die de artistieke durf hebben om grenzen te verkennen, zonder daarbij hun eigen afkomst te verloochenen. Het gebruik van Afrikaanse instrumenten zoals de eerdergenoemde sabar drums, maar ook de ngoni en de kora, zorgen dat de muziek stevig geworteld is in de Afrikaanse cultuur. De moderne elektronische soundscapes – waaronder ook natuurgeluiden van krekels, vogels en stromend water – verfraaien en versterken de muziek, wat resulteert in een modern en authentiek album. Being bevat geen verwaterde muziek. Integendeel zelfs.

Bij elk nummer overheerst een sterk Afrikaanse gevoel. Zo ook in Ndungu Ruumi, waarin de combinatie van meerstemmige zang en de Senegalese drums een krachtig, spiritueel gevoel uitstraalt. De ingetogen trance blues Agreement steunt op een simpel akkoord en gaat over het belang van beloftes in relaties. In de twee volgende opnieuw polyritmische nummers biedt Baaba ruim baan aan jonge, veelbelovende artiesten. In Boboyillo zangeres Rougi, die volgens Baaba met de juiste begeleiding zou kunnen uitgroeien tot een nieuwe Oumou Sangare. En in Mbeda Wella rapper Paco Lenol uit Mauritanië. Het negen minuten lange, indrukwekkende en betoverende slotnummer Casamance Nights is een vredesgebed dat ’s avonds in de open lucht is opgenomen. Langzaam maar zeker kom je als luisteraar weer tot rust.

Being. Zijn. Over Baaba’s plaats in het huidige Afrika, in de huidige wereld, een altijd veranderende, altijd uitdagende wereld. Over onderweg zijn. En uiteindelijk over thuis zijn. Een ode aan cultuur en traditie, aan democratie en gemeenschapszin en aan onze gezamenlijke planeet. Een pleidooi bovenal voor een positieve toekomst.

Met Being onderstreept Baaba Maal muzikaal met verve zijn avontuurlijkheid en veelzijdigheid, van desert blues tot electro spirituals. Het kleurrijke en creatieve Being is een fantastisch meesterwerk.

Baaba Maal - Being | World | Written in Music - writteninmusic.com

Hoe ouder, hoe beter? In het geval van Billy zeker, wat mij betreft. Het is een aangrijpend album, dat muzikaal veelzijdiger is dan ooit tevoren. Ontroerende, persoonlijke ballads als “Lonesome Ocean” en “The Million Things That Never Happened” laten een twijfelende, kwetsbare Billy horen. Ook uptempo nummers als “Mid-Century Modern” en “Ten Mysterious Photos That Can’t Be Explained” zijn een schot in de roos. Zonder de vroege Bragg tekort te willen doen (ja, “A New England” en “Greetings To The New Brunette” blijven klassiekers), is dit nieuwe album een van zijn beste!

Is de bewondering voor Fossora zo grenzeloos dat men ook bereid is om 50 (!) euro neer te tellen voor het vinyl van dit “meesterwerk”? Van mij mag het hoor, maar enigszins belachelijk is dit bedrag toch wel…

Toen ik hem sprak in Reykjavik onlangs, zei hij graag te willen, maar hij is heel bescheiden. Dat is eigenlijk ook wel heel ontwapenend. Het is spannend voor hem. Duimen maar dat het lukt!

Veelbelovend debuut! Boychik heet eigenlijk Ben Levi Ross. Onder die naam is hij bekend als acteur. Voor de muzikale kant van zijn veelzijdige talenten is de naam Boychik gekozen. Dankzij een tip van een van mijn literaire idolen, Ocean Vuong, kwam ik uit bij dit bijzondere album. Aangezien Boychik zich als non-binair identificeert, moet ik in plaats van hij/zijn eigenlijk ze/hun gebruiken. Dat blijft wennen. Muzikaal weet het album van begin tot einde te boeien, aangezien elk nummer wel op een andere manier weet te verrassen. De prijsnummers zijn vooralsnog halverwege het album… “Next To You”, “The Child” en “Jasmine Wine”. Voor meer info over Boychik verwijs ik graag naar deze webpagina: 1883magazine.com/boychik/

Een van de belangrijkste keerpunten in mijn muziekbeleving. Er ging een ongelofelijke wereld voor me open door deze fantastische compilatie in 1989. Chico Buarque, Gilberto Gil en Caetano Veloso werden favorieten. Maar het was vooral het magistrale oeuvre van Milton Nascimento dat grote indruk maakte.

Ik volg Bruce Cockburn al sinds Dancing With The Dragon's Jaws uit 1979, toen al zijn tiende album! Een interview met en overzichtsartikel van Jan-Maarten de Winter in Muziekkrant OOR waren een eerste kennismaking. Verwijzingen naar de muziek van Nick Drake en John Martyn maakten mij nieuwsgierig. Bruce overigens zei in het desbetreffende interview vooral te luisteren naar bands als Joy Division en Public Image Limited...! Met terugwerkende kracht en mondjesmaat ben ik eerst zijn jaren zeventig werk verder gaan ontdekken. Een prachtig oeuvre ontvouwde zich. Elk album was de moeite waard. Schitterende (klap)hoezen ook! Mooie, poëtische, vaak spirituele, teksten bovendien! Bruce was daarnaast een voortreffelijk gitarist. Zijn muzikale invloeden werden steeds breder. Naast folk en blues gaf jazz hem een duidelijke impuls. Zijn muziek was hoofdzakelijk akoestisch en introspectief. Dat veranderde met het album "Humans". De titel is wat dat betreft zeer veelzeggend. Het vormt een kantelpunt naar meer politieke, sociaal-geëngageerde teksten. Vanuit de natuur naar de grote stad en de grote wereld... Zie ook het album "Inner City Front". Zijn beste album uit de jaren tachtig is onmiskenbaar "Stealing Fire" (1984) met een ode aan de homoseksuele dichter Allen Ginsberg ("Maybe The Poet") en een muzikaal en tekstueel verslag van een humanitaire missie naar Midden-Amerika (o.a. "Nicaragua" en "If I Had A Rocket Launcher"). Productioneel zijn, zoals bij vele andere artiesten, de albums uit die tijd soms een beetje gedateerd. In de jaren negentig krijgt zijn muziek weer meer organische arrangementen. "Nothing But A Burning Light" uit 1991 is dan meteen een hoogtepunt. Zijn albums worden steeds ambitieuzer met zeer inventieve arrangementen. Zie bijvoorbeeld het titelnummer van het meesterlijke "The Charity Of Night" uit 1997. Daarop staat trouwens ook een van zijn mooiste liedjes, "Pacing The Cage"! Zingen maakt in sommige gevallen ook plaats voor "spoken word", zoals in het schitterende "Postcards From Cambodia". Op de meeste van zijn albums sinds 1970 staat wel minimaal één instrumentaal nummer. Een aantal van die nummers werden in 2005 verzameld op "Speechless". Nu in 2019 heeft Bruce besloten om eens een album (zijn 26ste studioalbum!) op te nemen met louter nieuwe instrumentale nummers. In eerste instantie was ik niet zo enthousiast... Ik miste de wisselwerking met de vocale nummers. Ik miste de teksten. Ik heb het album dan ook eerst links laten liggen. Ten onrechte, blijkt nu na een aantal weken. In tegenstelling tot het eerder genoemde "Speechless" is dit album duidelijk meer een eenheid. Het gitaarspel van Bruce is voorbeeldig en de arrangementen en productie van o.a. Colin Linden geven de muziek een mooi helder en vooral warm klankbeeld. Favorieten zijn voorlopig "Bardo Rush", "April in Memphis", "Seven Daggers" en "Bells of Gethsemane".