Dit is dus een enorme klassieker.

Hij kon eerder schieten dan fietsen. Hij weet niet wanneer hij is geboren. Toen hij zes jaar was, werd hij getraind om mensen uit te roeien. Emmanuel Jal is de naam. Vergeet de discriminatie, vergeet de criminaliteit en vergeet de armoede. Deze veel besproken onderwerpen in hiphop zijn allemaal kinderspel vergeleken met het verhaal dat Jal vertelt op WARchild. Hij is een van de weinige overlevenden van zijn generatie Soedanese kindsoldaten, en gelooft dat dat niet zonder reden is.

De reden is namelijk muziek. Jal is er heilig van overtuigd dat hij alle narigheid heeft overleefd om zijn verhaal te vertellen, om mensen een boodschap over te brengen. Toen hij zestien jaar was, is hij zijn benarde situatie definitief ontvlucht. Zijn verdriet en pijn werden al gauw vertaald naar muziek. WARchild is zijn derde album.

“No hoes, no bitches, no bling//I don’t need none of those things” luidt het refrein van No Bling. Logisch, een man die de dingen heeft gedaan en gezien die Jal heeft gedaan en gezien, wil daar over vertellen, en niet over bling. Het gevolg: een openhartig album over de ervaringen van een voormalig kindsoldaat die verschrikkelijke dingen heeft meegemaakt, maar niettemin zijn weg omhoog heeft gevonden.

Inhoudelijk zware kost dus, maar Jal heeft er wijselijk voor gekozen WARchild geen sombere plaat te laten zijn. In de melodieën, die meestal Afrikaans aanvoelen, zit vaak een opgewekte toon, die een positief gevoel overbrengt. De beats leunen veelal op montere trommels en drums, en ook andere instrumenten als een fluit komen langs. Vaak heeft het vlotte ritme iets pakkends en dansbaars, wat ervoor zorgt dat de luisteraar zijn aandacht er makkelijk bijhoudt. Als het instrumentale gedeelte niet goed voorzien zou zijn geweest, dan was WARchild ondanks het verhaal dat er aan vastkleeft een moeilijke zit geworden. Dit komt omdat bij de stem van Emmanuel Jal duidelijk hoorbaar is dat hij niet uit Amerika komt: zijn Engels is beperkt, hij rapt niet accentloos, hij is technisch gezien geen bijzondere rapper en zijn stem klinkt op den duur zelfs wat monotoon.

De rijke en levendige producties, grotendeels gemaakt door C. Outten, zorgen ervoor dat WARchild toch beslist een leuk album is geworden. Dat heeft tot gevolg dat het prima beluisterbaar is, en daarom kan er meer aandacht gaan naar de teksten, die indruk achterlaten. Niet door het hoge poëtische gehalte – Jal is geen taalvirtuoos – maar door de oprechtheid die eruit naar voren komt. Emmanuel Jal heeft nare dingen meegemaakt – hij heeft gevochten als kindsoldaat, oneindig veel gelopen op zoek naar eten en drinken en heeft vrienden dood zien gaan voor zijn ogen -, maar hij klaagt niet. Hij vertelt niet dat alles verkeerd is, hij is zelfs redelijk vrolijk. In de muziek van Jal heeft de hoop de wanhoop verslagen. Het enige wat hij wil is zijn boodschap overbrengen. Wat deze boodschap zo leuk maakt is dat hij er honderd procent in lijkt te geloven. Elk woord dat hij rapt klinkt gemeend en uit het hart.

Hij hoeft ook niet gemakkelijk te scoren.Op 50 Cent (“50 Cents I ain’t hatin on ya//But still I think it’s my specific duty to warn ya.”) heeft Jal het bijvoorbeeld over 50 Cent, maar hij disst hem niet. Hij zet alleen vraagtekens bij het voorbeeld dat 50 Cent stelt voor de jeugd. Jal heeft namelijk een neefje in Londen dat bij G-Unit wilde horen en die (daarom?) iemand heeft neergestoken. Toen Jal dat zag, voelde hij dat hij dit nummer moest maken, schrijft hij in het boekje van WARchild.

In dat boekje staan de verhalen die bij de nummers horen, en dat geeft voor de zoveelste keer aan wat hij allemaal heeft meegemaakt. Het heeft echter geen zin om die ellende allemaal op te schrijven, want dat is niet representatief voor WARchild. Het album is namelijk nergens zwaarmoedig, het is qua sound eerder optimistisch. Vrolijke vrouwenkoren, zomers gitaarspel – het komt allemaal voor. Jal heeft pijn geleden, maar ook bestreden, en nu wil hij mensen helpen door over deze pijn te vertellen. Dat hij rappend wat beperkt is, doet er dan niet zo veel meer toe, omdat de liefde voor hiphop als middel voor een beter leven bij elk nummer naar voren komt. Het geloof in hiphop heeft Jal in de moeilijkste tijden op de been gehouden en dat is te horen. Dat alleen al maakt dit een album dat speciaal klinkt. Hopelijk bereikt het de mensen die het nodig hebben, zodat ook die hoop kunnen krijgen in uitzichtloze periodes. Jal doet er in ieder geval alles aan: de documentaire War Child draait op verschillende filmfestivals, hij staat samen met onder meer Coldplay en Gorillaz op de Help: A Day in the Life-compilatie en een autobiografie is in aantocht. Misschien heeft Jal alles wel echt met een reden overleefd.

Bron: Hiphopleeft

Engel is opgegroeid met boombaprap. Dat resulteert in Engelland, een album met vijftien korte nummers, waar de liefde voor hiphop vanaf spat. Geen skits of engagement, maar harde en doeltreffende beats, plus samples van KRS-One en Busta Rhymes.

Het moge dus duidelijk zijn dat Engel het met zijn solodebuut simpel aanpakt. Het album kan het best omschreven worden als typische boombaprap, zonder poepas eromheen. Na twee samenwerkingen met Daniël vond Engel het tijd voor een simpel boombapalbum. “Geef geen fok als het niet grensverleggend is” luidt niet voor niets een regel uit het refrein van Next Level. Het fijne is dat Engel slaagt in zijn opzet en Engelland daarmee een album is dat zonder enige bijbedoeling zo’n veertig minuten amusante en pretentieloze hiphop biedt.

Engels doelgerichte teksten zijn niet alleen indirect maar ook vaak direct een uiting van zijn liefde voor hiphop. Neem bijvoorbeeld het leuke De Basis, waar ook een ouderwets aanvoelende scratchpartij te horen is. Hier rapt Engel: “Ik breng het terug naar de basis//Ik breng het terug omdat de kunst verwatert.” En daar is geen speld tussen te krijgen.

Ook instrumentaal is Engelland instrumentaal niet uniek of verheffend. De beats, afkomstig van onder meer Bushmeister J, Diggy Dex en Darin G, bestaan vaak uit niet meer dan een opzwepende drum en een of twee telkens variërende instrumenten, maar getuigen toch van vakmanschap. Neem een track als Strijdlust, waar een enthousiaste drum en enkele blazers krachtig klinken en de gasten Diggy Dex en Tim verdienstelijk voor de dag komen. Hoogtepunt hier is echter het couplet van gastheer Engel, die met leuke regels als “Goede hits zijn geen tracks, hits zijn refreintjes, die opgepikt worden door zestienjarige meisjes” een fijne combinatie van humor en waarheid bereikt.

Naast dit soort overtuigende tracks vol met leuke maar simpele taalvondsten, staat de meer rustige muziek. Engel moet ook beseft hebben dat boombaprap amusant is, maar net te weinig biedt voor een heel album. Daarom zijn nummers als Trots (“Ben je trots op me? Je ex van vijfentwintig jaar”), waar Engel de hoop uit dat hij zijn naaste medemensen trots maakt. Hier wordt een gevoeliger toon aangeslagen dan op de rest van Engelland, maar knap genoeg klinkt het totaal niet geforceerd. Nog zo’n werk is de samenwerking met producer Daniël, het korte Fase, waar Engel openhartig verhaalt over een relatie (“misschien haat ik je uit liefde, want ik haat je liever dan je weer te verliezen”). Het fijne is dat het allemaal oprecht en gemeend klinkt, terwijl Engel, net zoals op de rest van het album, ingetogen en neutraal en toch overtuigend flowt.

Het absolute hoogtepunt is Kleine Jongen, een posse-cut met Diggy Dex, Jiggy Djé en Def P. Hier horen we een vrolijke en pure ode aan de hiphop, en elke MC vertelt wat hiphop voor hem betekent en welke rol hij heeft gespeeld dan wel speelt in de scène. Engels verhaal komt erop neer dat hij vroeger met zijn net verdiende geld naar de cd-winkel ging om een album te kopen, Diggy Dex (“Ik ben van elke tijd, maar vooral van kwaliteit”) verbaast zich over het feit dat hij ineens met zijn helden van vroeger staat op te nemen en Def P kan het uiteraard niet nalaten zijn imposante verleden in herinnering te brengen (“Leerde zelfs zogenaamde meesters nederhoppen”). Net als voor eigenlijk alle nummers geldt ook hier: niet inventief of briljant, maar wel goedbedoeld en aangenaam om te luisteren.

We kunnen concluderen dat op Engelland perfect wordt geroeid met de riemen die er zijn, of beter gezegd, de riemen waarvoor Engel heeft gekozen door te kiezen voor een dergelijk boombapalbum. Engel is niet de beste MC van het land, maar hij is gegroeid ten opzichte van eerder werk en gebruikt zijn rapkunsten op precies de goede manier. Net op het moment dat zijn neutrale stemgeluid wat saai begint te klinken, komen er enkele aangename gasten langs, waarvan met name Diggy Dex een goede indruk achterlaat. Er zijn echter niet te veel andere rappers, Engel zorgt ervoor dat hij de controle heeft over zijn eigen land. Op openingstrack Trossen Los wordt een reis naar ‘Engelland’ aangekondigd. Daarbij moet niet worden gedacht aan een vliegreis naar een luxueus vakantieoord, maar meer aan een autotrip naar het buitenhuisje waar je vroeger altijd kwam. En op het moment dat je daar aankomt, krijg je door hoe weinig er eigenlijk nodig is voor een leuke vakantie.

Bron: Hiphopleeft