Tja, iedereen is het er wel over eens dat dit oud en vertrouwd is, en de één heeft daar minder moeite mee dan de ander… Voor mij hoeft het zeker niet altijd vernieuwend te zijn, want kwaliteit is voor mij belangrijker, en bij IQ val ik altijd meteen in een warm bed van Tony Banks-achtige keyboards en vriendelijke zang, maar ik hoor op Dominion toch te weinig verrassends, met weinig pakkende melodieën, teksten waar ik niet veel mee kan (met uitzondering van het zeer ontroerende slotnummer) en een mix die af en toe wat vlak aandoet waardoor de (slag)gitaar soms onder de toetsen en de bas lijkt te verdwijnen. Grootste bezwaar vind ik echter de stem van Peter Nicholls, die eigenlijk de hele plaat door op één emotionele noot zingt, altijd met dat lichte half klaaglijke half berustende timbre, of hij nou een neutrale of een omineuze of een trieste tekst zingt – het is natuurlijk helemaal zijn eigen stem, en hij kan er ook niets aan doen, maar het geeft de nummers een beetje een eenvormige uitstraling waar de arrangementen naar mijn smaak niet genoeg muzikale variatie tegenover zetten. Het luistert allemaal fijn weg, maar ik ga ook nergens overeind zitten.

stem gewijzigd, oorspronkelijke stem was 4,5 sterren

Een plaat die in mijn herinnering altijd nèt wat beter is dan wanneer ik hem draai, want ik herinner me wel de lekkere spacy bedjes voor solo's van de sopraansax, de (Leslie?-)gitaar en de sequencer, maar net zoals Stijn_Slayer hierboven had het voor mij nog wel wat "vager/extremer" gemogen. De vier korte stukjes storen mij absoluut niet omdat ze echt "des Gongs" zijn, maar wel is duidelijk te horen dat Daevid Allen hier een stapje terug doet ten faveure van lange instrumentale passages, en zoals gezegd zijn die altijd lekker om naar te luisteren, maar nooit zó geweldig als ik hoop (en als ik me herinner) – ik zou nog wel wat meer "de ruimte in mogen worden gezogen", zoals bijvoorbeeld tijdens de lange keyboardsolo van Tony Banks op Cinema show van Genesis. Neemt natuurlijk niet weg dat You qua combinatie van spacerock, humor en instrumentale beheersing een vrij unieke plaat is.

Ik ken toch maar weinig platen waarvan ik zó instant-vrolijk word als van Angels egg (eigenlijk zonder apostrof in de titel zoals hierboven op de hoes te zien). De sopraansax van Didier Malherbe zweeft steeds boven de muziek als wilde hij de zwaardere passages optillen, Daevid Allens zang kan zelfs vanuit zijn enigszins "begraven" positie in de mix nog een heleboel absurditeit uitkramen, het gekir van "Shakti Yoni" (Gilli Smyth) verhoogt de feestvreugde, de incidentele Oosterse invloeden worden tentoon gespreid zonder dat ze serieus worden genomen, en de humor gaat niet ten koste van het serieuze gehalte van de muziek getuige het stevige en afwisselende werk van de ritmesectie en de scheurende gitaarpartijen en aparte geluidsexperimenten van Steve Hillage. Van a tot z uitgelaten, van Boy tot Hill goedgemutst.

Nou, zo negatief als mijn helaas hier niet meer actieve voorganger zou ik het niet willen formuleren, want hoewel ik wel even moest wennen aan de stem van zanger Stian Økland doet hij het toch niet echt slecht, af en toe een beetje à la een lager zingende Jeff Buckley met soms het timbre van een vroeg Yes-koortje, en dat past wel bij zijn teksten vol vragen over de plaats van de mens in deze kosmos (als ik de thematiek van dit album zo een beetje adekwaat samenvat). Qua stijl zou je deze muziek inderdaad jazzrockprog kunnen noemen, een beetje in de trant van de vroege King Crimson, en dit album is vooral geschikt voor wie houdt van de mix van metalgitaar en sax, hetgeen niet per se een favoriet geluidsbeeld van mij maar dat hier wel een intrigerend geluidsbeeld inclusief een zwaar doorbrommende bas oplevert. De zangmelodieën zijn helaas niet altijd even duidelijk of memorabel, hoewel dat bij het sterke slotnummer gelukkig wèl het geval is. Misschien niet een plaat voor elke dag of elk tijdstip, maar dat voorbehoud mag ook nooit een diskwalificatie zijn.

Voor alle duidelijkheid:
        track 1 is een nooit op een officieel studioalbum verschenen single uit 1972 (#1 in de top-40);
        track 2 idem uit 1971 (#5);
        tracks 3-11 zijn alle nummers van het debuutalbum uit 1970 (in de juiste volgorde);
        tracks 12-13 komen van het vijfde E&F-album Gate to infinity uit 1977; en
        tracks 14-16 komen van het tweede E&F-album Song of the marching children uit 1971, waarbij track 14 de singleversie is (slechts #6 in de top-40, terwijl het eigenlijk 3 maanden op 1 had moeten staan).
        Een rare verzameling dus, maar voor mij een goede manier om het debutalbum (inclusief de eerste drie E&F-singles) èn twee essentiële (en briljante) "losse" singles in mijn collectie te hebben.

Ook mij kan dit raken, zowel Etheridge's gitaarspel als de bij tijd en wijle hemelse blaaspartijen van Theo Travis (die ik ken van zijn werk met Steven Wilson, maar die dus al sinds 2015 bij de Soft Machine blijkt te spelen, en die daarbij zelfs een redelijk leidende rol heeft, getuige het feit dat hij dit album heeft geproduceerd en ook nog eens de helft van de nummers heeft gecomponeerd). Maar waar ik het rusteloze en zoekende van de Soft Machine uit de jaren 70 ook in deze moderne bezetting terughoor, hoor ik helaas ook af en toe de freaky nummers met toetersolo's die nergens heen gaan en composities die me eerder leuk lijken om te spelen dan om naar te luisteren, zoals Seven hours en Time station – misschien komt daar mijn ongeschooldheid in moderne jazz om de hoek kijken, maar ik kom er soms gewoon niet doorheen. Mijn waardering voor de verschillende nummers gaat dus een beetje op en neer, maar de tracks waar ik mijn vinkjes bij heb gezet (de twee langste nummers en het slotnummer) zijn subliem.