Jazz, ook te pruimen voor rock-liefhebbers!

Uitgebreide recensie.

Geloof het of niet, maar Baptiste Trotignon is ooit nog een jonge knaap geweest. De overstap van zijn vroege trio-platen naar deze eerste solo-album is misschien wel zijn persoonlijke overstap naar de maturiteit geweest. Hoewel, de mathematische precisie waarmee hij de thema’s hier aanpakt, laten vermoeden dat zijn eigen muzikale spectrum nog niet op punt stond.

‘Solo’ laat dus vooral een zoekend muzikant horen, die tracht los te komen uit de voorgekauwde improvisatie-vormen en op zoek gaat naar een eigen harmonisch tapijt waarop hij de lyriek die door zijn Franse aderen stroomt rijkelijk kan laten vloeien. Het zijn vooral de langere nummers die in die zin positief opvallen: Trotignon slaagt erin zijn thema’s voldoende uit de diepen, bouwt de composities mooi op en slaagt erin telkens een soort tweeledigheid te creëren, waardoor een minuscule extra dimensie ontstaat.

‘Solo’ is nog niet de wereldplaat die ik in de opvolger wel hoor, maar desondanks laat deze onervaren muzikant interessante dingen horen. Met nog iets meer ideeën, en een tikkeltje extra eigenzinnigheid, was dit echter nóg beter te pruimen geweest.

Een monument van een plaat, als ik zo vrij mag zijn. Baptiste Trotignon weet virtuositeit perfect te kaderen in een jazz-avontuur langs zijn klavier. Meer dan menig ander pianist voelt hij zijn instrument (soms gaan de cliché's nu eenmaal op, het spijt me ), kent hij het door en door en laat hij zich erdoor verrassen. Boven alles blijft hij echter gecontroleerd; de overgave is op een haar na compleet.

'Solo II' gaat bovendien nergens vervelen, omdat Trotignon met twee parameters speelt: nu eens is hij de grote, bijna romantische melodicus, dan geeft hij zich weer over aan zware ritmische partijen. En om het geheel te verlichten, druipen enkele korte pop-klassiekers het plaatje binnen: het uiterst sensitieve 'Como tu me voi' (niet gespeend van enige humor), 'Love me Tender' en 'Julia'. Waarmee een groot pianist zijn bescheiden solo-werk neerlegt.
Chapeau!

Standaard trio-werk. Trotignon is overduidelijk een virtuoos, maar slaagt erin om 'Flower Power' ook iets speels mee te geven: het lijkt erop alsof de muzikanten inderdaad de laksheid van mei '68 over zich hadden en er gewoon lekker gingen bijzitten om op hun dooie gemakje te "jammen". Of dat doet de variëteit van de nummers in elk geval vermoeden.

Maar vergis u echter niet: de muziek klinkt uitgebalanceerd en de improvisatie krijgt, mijns inziens, niet altijd vrij spel: heeft Trotignon heimelijk wat afspraken gemaakt met zijn collega's om het geheel naar een (overdreven?) gepolijst album te converteren? Echt "innig" klinkt het samenspel bovendien ook niet, en het uitstekende solo-werk van Trotignon doet vermoeden dat hij zich veiliger voelt als hij zijn eigen wateren kan bevaren...

'Flower Power' verdient echter niet te veel kritiek: het is een leuk plaatje dat verscheidene ideeën naar voor brengt en voorbij is voor je het goed en wel beseft. Geen 'grote' jazz, maar wel 'degelijke' - en waarom zouden we dat afkeuren?

De samenwerking tussen saxofonist David El-Malek en Franse jazz-god Baptiste Trotignon resulteerde anno 2005 in een hechte quartet-formatie die met dit naamloze debuut meteen een standaard zet voor een conventionele rit doorheen het jazz-landschap. Trotignon benadert de composities vanuit een funky oogpunt, waar de immer voortreffelijke Pallemaerts en de (mij) onbekende Hall nadeloos aansluiting bij vinden. Samen zijn zij het zogezegde “front” tegen een El-Malek die zijn sax laat scheuren of scherp uit de hoek komt met pijlsnelle improvisaties. Dat levert een spanningsveld op tussen twee polen, waar de vonken vanaf vliegen.

De barrière waartegen het quartet opbotst is echter die van een gebrek aan ambitie – als we het al zo durven noemen. Veel hedendaagse jazz-formaties hebben wat mij betreft te kampen met een ijzersterke traditie die hun muziek op een bepaalde manier “overbodig” maakt. Ook hier ziet geen ‘nieuwe muziek’ het licht, noch zijn de ritmische funkpartijen van Trotignon of de bezielde saxofoon-escapades van El-Malek ‘ongehoord’. Dat is de voornaamste reden waarom mijn verhouding met dit album nooit de absolute intimiteit in zal duikelen, maar dat staat niet in de weg dat dit het betere, zoniet hét beste, werk is in zijn soort. Ik ben geneigd er een halfje af te doen, maar ah, waarom altijd die hartvochtigheid jegens de ‘kleine artiest’?

Nooit eerder zo vervoerd geweest door louter drums en tenorsax. Werkelijk magistraal!

Uitgebreide review.

Ik had Bill Evans al een geruime poos gelaten voor wat hij was, maar al lezend in ‘Norwegian Wood’ van Haruki Murakami (een romancier die graag uitpakt met zijn helaas nogal beperkte jazz-kennis) kreeg ik toch weer zin in ‘Waltz for Debby’. De complete ‘Village Vanguard Sessions’ hadden mij niet weten te overtuigen, maar aan het befaamde ‘Waltz for Debby’ op zich had ik me nooit gewaagd. Bij deze…

Bij Evans’ bekendste plaat overheerst meteen al het gevoel dat ik bij quasi zijn hele oeuvre heb. De speelse improvisaties lopen vloeiend en heel naturel, maar raken mij in slechts beperkte mate. Evans zoekt immers nooit extremen op, en zijn emoties vind ik doorgaands nogal vlak. Op zich kabbelt het allemaal wel lekker, maar echt 'interessant' wordt de muziek niet.
Meer moeite heb ik bij de begeleidende muzikanten. Scott LaFaro speelt zo droog als maar kan (sorry blabla ), en zijn improvisaties verbleken absoluut in het niets bij wat pakweg Avishai Cohen of J.F. Jenny-Clark uit hun instrumenten toveren. Het blijft bij wat mistig getokkel, in plaats van een lyrische melodie te creëren. En dan zwijgen we nog over Paul Motion, die in het geheel schijnbaar niets bijdraagt aan de sessie. Zijn ritmisch partijen zijn oerdegelijk, en een solo blijft ostentatief achterwege.

Toch is ‘Waltz for Debby’ geen slechte plaat, omdat het typisch Evans-gevoel zich van de luisteraar maakt. Wat dat precies is laat zich moeilijk in woorden vatten (het moet iets zijn dat achter de noten zelf verscholen zit, al is ook dat intussen een new-age-cliché geworden ), maar Haruki Murakami voelt het ook: een glaasje whisky, gedimde lichten, een kaars op het salon en een intieme babbel met de partner…en de schrijver schreef het neer.

Mocht er al iets bestaan als een jazz-plaat waar lekker op gefuifd kan worden, dan komt dit eerste album uit de 'Blue Note's Sidetracks'-reeks zeker hoog gequoteerd te staan. DJ's Mo & Benoelie scheppen een stomende sfeer en mixen de broeierige, funky jazz-plaatjes nadeloos aaneen. Grant Green's 'Battle Scene' legt het feestje als het ware stil, maar met 'Nana' worden we al weer richting dansvloer gelokt. 'Oblighetto' sluit de nachtelijke escapade met veel stijl af - zelfs de volgorde van de nummers lijkt perfect te kloppen.

Ware het het niet zo dat het tweede deel van de plaat wat afzakt, dan was dit één van mijn grootste favoriten geworden. Mo & Benoelie bewijzen dat zelfs de grootste jazz-klassiekers in een minimaal "modern jasje" niet mistaan. Beter kunnen de 'sidetracks' wat mij betreft amper worden...