Toen ik in mijn mailbox het bericht kreeg dat er een nieuw Twelfth Night livealbum uitkwam heb ik, na enig wikken en wegen en vergelijken van de tracklist met die van voorganger MMX deze maar besteld. Twelfth Night is immers toch een persoonlijk knuffelbandje en voor een als geheel goed beluisterbaar livealbum zijn we nu eenmaal op deze nadagen aangewezen. En bovendien staat Sequences hier wel op.

Het begint allemaal hoopvol. Die typische Twelfth Night-magie is in de eerste nummers weer duidelijk aanwezig. Gaandeweg begint het dan toch wat te knagen. Wellicht is voor de muziek van Twelfth Night het tijdsgat tussen origineel en voordracht inmiddels toch te groot geworden. Nieuwe zanger Mark Spencer doet het in een aantal gevallen redelijk, maar weet op andere momenten het nodige theater domweg niet te vatten. Met oerleden Brian Devoil, Clive Mitten en Andy Revell is de band nog te veel intact om van een veredelde coverband te spreken, maar helemaal kloppend voelt het toch niet. In het bijzonder van persoonlijke favoriet Creepshow stelt de vertolking behoorlijk teleur.

Er zijn natuurlijk ook positieve dingen te melden: leuk om Für Helene erbij te hebben. En Fact and Fiction is prettig gedaan. Maar als er over een paar jaar nog een soortgelijke Night to Remember opduikt, laat ik die toch maar liggen, denk ik.

Nog geen berichten en ook niet bar veel stemmen bij deze.

Neo-prog wordt wel eens geduid als een eerste opleving van de klassieke en teloorgegane jaren '70 prog, in het bijzonder die van Genesis, in meerdere of mindere mate aangevuld met toen actuele pop- en new wave-accenten. Deze laatste waren bij tijdgenoten Marillion, Pallas en Pendragon minder hoorbaar, maar bij Twelfth Night is het wel degelijk tot een vrij agressieve kruisbestuiving gekomen.

Ingeklemd tussen de twee officiële volledige studioplaten zit nog dit minialbum (tevens de vuurdoop van zanger Andy Sears die het stokje van Geoff Mann overneemt). Het titelnummer is bijna punk, maar mijn hoogtepunten zitten toch aan het eind met het slepende First New Day en het instrumentaaltje C.R.A.B.

Een tijdje terug heb ik Fact & Fiction naar de maximumscore verhoogd. Is dat interessantdoenerij? Een beetje kijk-mij-eens-over-vergeten-pareltjes-jengelen?

Fact & Fiction is een pioniersalbum uit de neoprog. Een jaar voor Script for a Jester's Tear en een jaar voor Tales from the Lush Attic... over de allereerste reppen is al snel linke soep; even spieken op ProgArchives leert mij dat ik nog wat huiswerk te doen heb. Allemaal leuk en aardig, maar het gaat hoe dan ook om de kwaliteit van de muziek.

Neoprog kennen we als die stroming die de handschoen oppakt die de progdino's (in het bijzonder Genesis) inmiddels terzijde hadden gelegd, maar niet zonder hier met een dosis punk/new-wave ook een eigentijdse draai aan te geven. Die dosis verschilde tussen de verschillende neoprogbands (en op den duur verdween hij domweg en werd de stroming erg generiek), maar bij Twelfth Night was hij gedurende de hele, toch vrij korte, carrière vrij aanzienlijk. Het resultaat is een album dat qua Sturm und Drang eventueel met Peter Gabriels of Peter Hammills wildste momenten op één lijn te stellen is, maar waarvan de gelijken verder toch vooral elders gezocht moeten worden. En zo is een Ultravox of Magazine ook niet altijd even ver weg.

We Are Sane grijpt vanaf de eerste beluistering meteen bij de keel. Hier wordt een klassiek progepic neergezet, met een urgentie die rond die tijd erg zeldzaam was. Je zal er maar bij geweest zijn. Human Being doet er weinig voor onder. Net als Genesis in hun beste dagen voelde Twelfth Night kennelijk aan dat een heel album op deze manier misschien wat veel van het goede zou zijn. Het luchtige titelnummer en het verstilde Love Song zijn zeer welkom. Met Creepshow wordt het beste tot het net-niet-laatst bewaard; van zo'n muziekstuk kunnen de meeste bands toch echt alleen maar dromen.

Op het moment van schrijven 22 stemmen. Ja, dan ligt een van de O-woorden wel een beetje op de loer. Maar ik zal de eerste zijn om te erkennen dat Script for a Jester's Tear hier een jaar later kwalitatief heel dichtbij kwam...

Enig wenkbrauwfronsen ligt op de loer als een band zo'n 25 jaar na zijn korte bestaan een live-dubbelalbum uitbrengt met een sindsdien voor de helft nieuwe line-up, maar goed, Brian Devoil en Clive Mitten zijn althans leden van het eerste uur en Andy Sears ís natuurlijk geen Geoff Mann, maar hij was indertijd vocaal toch een degelijke vervanger. Zoals hierboven opgemerkt, is hij niet op de hele plaat even geweldig bij stem, maar voor iemand van 50 die de progwendingen van een stel twintigers op moet vangen, kan het er grotendeels prima mee door.

Wat bij Twelfth Night met name nog ontbrak was een liveplaat met een fatsoenlijke geluidskwaliteit (dat hebben ze bij de 'definitive edition' van Live and Let Live toch wel wat verkloot met dat husselen). Met name op dat punt slaagt MMX met vlag en wimpel.

Voorts is dit dan een soort best of live, waar vrijwel alle voor de hand liggende nummers op voorbij komen (behalve dan Sequences inderdaad) en ook een aantal wat minder voor de hand liggende. Soms is het resultaat nog beter dan de studioversie, soms iets minder, maar onder de streep is het een puike liveplaat.