Oei, wat een gladde productie op momenten (die double-tracked vocalen met extra reverb en dergelijke). De liedjes zijn grotendeels niet slecht, maar sommige productionele technieken en muzikale stijltechnieken kan ik erg slecht aanhoren. Dan vind ik z'n experimentele voorganger een stuk beter eigenlijk.

Mooi album waarbij het allereerst de liefde voor muziek is die opvalt. Pete Rock wordt door een gigantische lijst aan 'credible' mc's geholpen om een een onconstante maar nooit slechte plaat af te leveren. De sound is over het gehele album retro, maar valt de ene keer in de meer typische boombap sound-categorie en dan weer in soulvolle en ruimtelijke r&b-categorie. Het enige debet aan de plaat is dat ie qua kwaliteit niet over de hele lijn zo goed is als de hoogtepunten zoals Half Man Half Amazin, #1 Soul Brother, It's About That Time of One Life to Live. Tegelijkertijd kan ik horen dat de hoogtepunten voor verschillende luisteraars verschillend zullen zijn. Ik denk alleen niet dat de plaat de aandacht van een luisteraar de hele tijd vast zal houden. Maar zelfs de minste cuts op dit album werken nog steeds als laid-back achtergrondmuziek.

Beste PiL-plaat sinds Flowers of Romance (of misschien wel Second Album). Na het uit elkaar vallen van de Wobble/Levene-lineup leek Lydon de draad kwijt; op This Is What You Want ontstonden af en toe wel wat interessante toevalstreffers, maar ook een hoop richtingloos groovetracks met Lydons a-ritmische en melodieloze gekweel eroverheen.

Dit is andere koek, het roer gaat hier om. Een gefocuste Lydon omringt zich hier met een rits professionele muzikanten uit uiteenlopende hoeken van het rockspectrum (zie hierboven) en (in mijn ogen) superproducer Bill Laswell. Hoewel het idee om deze formatie als PiL te laten touren niet is doorgegaan, is dit wel het startschot geweest van de rest van de PiL-geschiedenis, ook op muzikaal niveau. Album is niet meer punk maar rock: pompeus en woedend, met donderende drums en epische gitaarsolo's, met eventuele invloeden uit volksmuziek van verschillende wereldstreken.

Dit klinkt als een rampenrecept, maar het zorgt voor onverwachts geslaagde resultaten. F.F.F. is een opener die staat als een huis, waarbij Lydon met een slecht humeur de deur in trapt. Hoe kan het dat rocksingle Home zo raar in elkaar zit, maar toch zo'n impact heeft? Fishing gaat via een Japans deuntje aan de haal het I Wanna Be Your Dog-ritme. Rise is een meditatieve mid-tempo popballad waar Lydons Ierse roots doorsijpelen, en op Ease en Round worden deze Ierse tonen gecombineerd met epische en slepende rockmuziek. Alleen Bags vind ik een misser, daar vervalt Lydon toch weer in irritant gekweel.

Al met al een ijzersterke plaat, die het einde onderstreept van de originele PiL-bezetting en PiL als carrièreband introduceert.

Ijzersterke opvolger van Doolittle. Het geluid van deze plaat bestaat uit een surfsound die constant plaats moet maken voor een orkaan van noise (ik geloof dat Frank Black hier voor het eerst de distortionknop op zijn slaggitaar heeft gevonden) en geschreeuw van ons aller Frank. Daarnaast hebben vele nummers een soort space-geluid (echo's, reverb, effecten), dat bij vlagen dromerig klinkt.
De sfeer is dus compleet anders dan op Doolittle (toch een standaardwerk dat de Pixies-sound verwezenlijkt), mede doordat de hoekige baslijnen van Kim Deal hier plaats hebben gemaakt voor de onorthodoxe akkoordovergangen van Frank Black. Ook is Deals achtergrondzang grotendeels verdwenen. De compacte sound van Doolittle en Surfer Rosa is hier verdwenen en er is iets anders, iets gecompliceerders voor in de plaats gekomen. Maar het is niet per se minder goed.

Er is een rijtje alternatieve rockbands die ik lang uit de weg ben gegaan; The Smashing Pumpkins, Placebo, Manic Street Preachers, het vroege werk van Muse. Vaak kende ik een paar nummers die ik erg hoog had zitten, maar wist ik dat ik nooit écht verliefd zou worden op de band (zoals ik dat met Suede wel heb).

Uit nieuwsgierigheid toch maar even deze plaat opgezet. Ik hoor de Pumpkins en soms Suede, zoals ik had verwacht, maar ik hoor ook de invloed van Pavement en Dinosaur Jr. en dat bevalt me. Nog steeds wat wennen aan Molko's stemgeluid en de hoge dosis melodrama, maar zeker de eerste drie en laatste twee nummers bevallen me zeer.

Als 'mumble rap' een gevestigd subgenre zal worden om een bepaalde stroming binnen de trap aan te duiden, dan zal Playboi Carti boeken in gaan als de belichaming ervan. Om Carti een rapper te noemen is al een misverstand. Ja, hij rapt zo af en toe, maar van echte verses is nooit sprake. Er is een flow, er zijn volzinnen die steeds op hetzelfde stopwoord eindigen... Carti is een hypeman op zijn eigen plaat, en deze hypeman doet vervolgens ook nog eens zijn eigen ad-libs.

De emotie en sturing komt dan ook vooral van de beats, die net zo'n interessant verhaal hebben: Playboi Carti kiest voor affectieve, soms emotionele, soms vrolijke trapbeats. De minimalistische en atypische producties lenen van house (Lame Niggas, Other Shit), shoegaze en cloudrap (Kelly K, Yah Mean, Location, Flex) en fluterap (Dothatshit!).

Om de monotone nummers te vergezellen zijn er ook daadwerkelijk melodische nummers: classic Magnolia en Lil Uzi Vert-collab Wokeuplikethis.

Tja Carti, een rapper wiens aanpak haaks staat op het gangbare hip-hopideaal (een synthese tussen beat, flow en tekst). Waar hij voorheen de boel vol ad-lib'te met zijn normale stem, heeft hij hier constant een slurry autotune of een pitch-shifter op zijn stem. De resultaten zijn constant vreemd, en werken niet altijd. Waar het wel werkt zijn voor mij Go2DaMoon, Beno!, Slay3r, New Tank, Teen X, Meh, Control, Punk Monk, Place, Sky, Over, ILoveUIHateU, Die4Guy, Not Playing. Net iets minder dan de helft dus. Daar zou je een strak, kort album van kunnen maken als je wilt.

Carti blijft het liefst in anonimiteit, zo lijkt het. In plaats daarvan is de flow en ritmiek de focus. Er zijn melodieze beats, harde beats, en melodieuze harde beats. Het is aan het begin van een track echter altijd het hart vasthouden hoe irritant de Carti-vocalen eroverheen zullen zijn. Geluk is dat een track dan vaak niet lang duurt, maar daardoor wordt het ook wel een heel wisselvallige, fragmentarische plaat.

Esthetisch lijkt Carti beïnvloedt door Young Thug, Lil Uzi Vert, Trippie Redd, en op de hardere tracks hoor ik de vormexperimenten die SpaceGhostPurpp een paar jaar geleden uitbracht (donkere, meanderende producties met langgerekte klaagzang).

De plaat begint ongelooflijk singulier: op de eerste twee tracks rapt PMD over smoked out-loops die ik eigenlijk niet kan plaatsen ten opzichte van andere producties die in '94 werden gemaakt. Zo doet In The Zone me zelfs een beetje denken aan de DJ Screw-achtige producties die in de Dirty South voet aan de grond kregen. PMD rapt korte maar gedreven verses en lijkt in perfecte synchroniciteit met de muziek: de hook, de beat, de flow: de feel is perfect.

Maar bij Steppin' Thru Hardcore zorgt de kale productie al snel voor verveling. PMD doet zijn best, maar hier schiet hij als mc toch tekort, en dat terwijl hij na een vijandige split met Erick Sermon genoeg heeft om over uit te wijden. Gelukkig voor de luisteraar herpakt PMD zich met Respect Mine (inclusief een dissonante sample van The Wu-Tang Clans C.R.E.A.M.), maar het is een voorbode van de vele dalletjes op de rest van de plaat, zoals de anonieme producties Here They Cum, Fake Homeys of de raps op No Shorts And No Sleep.

Er zijn wel lichtpuntjes (de disco-jams Back to the Rap en Swing Your Own Thing, de productie op I'll Wait op No Sleep, het funky I Saw It Cummin', PMD's verse op Fake Homeys). Maar het is allemaal slecht onderhoudend, en nergens wordt de belofte van de eerste paar tracks ingelost. Jammer, maar soms moet je gewoon tevreden zijn met wat er wel is.

Hoewel de opener me niet zo veel doet, Paisley Park wat te veel leunt op één idee, en America stijver klinkt dan de live-versies die ik ken, staan hier een paar fantastische nummers op: Raspberry, Pop Life, The Ladder en Temptation.

De productie (met name de drums en de lijzige achtergrondkoortjes) zijn niet altijd naar mijn smaak, maar de visie van Prince kruipt gelukkig altijd door de kieren. Zo kunnen zelfs die lompe computerdrums de rollende bigband-rock & roll van Temptation niet slopen.

Check zeker ook deze heerlijke liveversie van Raspberry Beret.

Geen reacties?

Per toeval hoorde ik Psycho Linguistics (Convergent Thought), en het deed me denken aan een een lichtvoetige versie van de wildcat-raps van ODB en de vroege RZA. Niet toevallig, aangezien de RZA(rector) en de Stetsasonic DJ (als The Undertaker) als Gravediggaz een paar jaar eerder 6 Feet Deep uitbrachten.

In plaats van de bizarro kung fu/gangster-universum van de Wu is die plaat een creatieve ontdekkingsreis door de donkere psyche van de mens die door zijn omgeving tot het uiterste wordt gedreven. Daarmee is het een mijlpaal in het horrorcore-genre binnen de hip-hop, en sindsdien duikt die stijl op verschillende momenten in de jaren 90 op (denk Helta Skelta's Therapy), of op hele albums als Three 6 Mafia's Mystic Stylez of Bone Thugs-N-Harmony's E. 1999 Eternal.

Toch is de horror-stijl van Prince Paul op het Gravediggaz-debuut en deze eigen debuutplaat niet bedoeld om te shockeren, en zeker niet zonder inhoud of schakeringen (én niet zonder humor). Op beide platen behoudt Prince Paul constant balans tussen de psychologische ellende die behandeld wordt en de luisterbaarheid van de muziek: de horror-samples worden net zo goed makkelijk ingeruild voor cartoonesque en funky hiphop-beats die zo van een De La Soul-plaat afgerold lijken. Het is die laatste stijl die hier meer de overhand heeft, maar weird blijft het de hele plaat lang. Het is ook meer een luisterplaat, die meer leunt op sound design dan raps (uitzondering zijn Beautiful Night, Psycho Linguistics en Dime Pieces).

De manische energie lijkt soms op de gekte van Redman's Dare Iz a Darkside en Madlib's Quasimoto-platen. Prince Paul lijkt me deze plaat een soort psychedelische mind trip neer te zetten, met uitstapjes naar late nite r&b, dancehall, old school 80s NY-hiphop, found sound, educational dialogue, rokerige saloon-beats of Miami Bass. Onderwerp lijkt de rekbaarheid van het menselijk brein dat aan de werkelijkheid probeert te ontsnappen, of die zichzelf nou blust met drank, drugs of sex. De creativiteit druipt van de producties af.

Lang verhaal kort: een aanrader voor liefhebbers van de Wu-Tang Clan, De La Soul, Gravediggaz' en RZA's vroege solo-platen, MF Doom, Quasimoto, Tribe Called Quest, Stetsasonic.

Dit album heeft me aardig verrast. Ik ben gróót fan van de eerste 2/3 Mobb Deep-platen, en hoewel ik ook liever de jonge Prodigy hoor klinkt hij hier op het meerendeel van de plaat erg overtuigend. Hoewel het raptechnisch nergens écht sterk wordt doet z'n zware stemgeluid je dat vaak vergeten. De gastverses zorgen ervoor dat Prodigy niet gaat vervelen en de Alchemist-producties zijn eigenlijk over de hele plaat van uitstekende kwaliteit.
Ik moet wel zeggen dat ik dit kwalitatief gezien persoonlijk niet in dezelfde kan categorie plaatsen is als andere, meer progressievere hip-hop platen die dit jaar zijn uitgekomen. Desondanks is dit wel een ijzersterke undergroundplaat met een gevarieerde en overtuigende update van het donkere jaren '90 New York-geluid.

Toch wel jammer van Religion 1 & 2, wat een log nummer is het. Totaal groove-loos, en totaal a-ritmisch ingesproken door Lydon. Los daarvan is deze plaat echt te gek. Annalisa, Low Life en Attack zijn lekker bijtende en paranoïde post-punk updates van het Pistols-geluid, Theme en Public Image zijn voortreffelijke originele en meeslepende nummers die de toekomst in kijken, en over Fodderstompf heb ik het al hierboven gehad, tegelijkertijd groovend en grappig.

De volgende plaat is qua productie en stijl nog strakker en consistenter, maar is jammer genoeg net wat minder songgericht.