Twintig jaar was hij pas. Het moment dat Tobias Sammet het alweer het derde album met zijn Edguy opnam. En afgezien van de wat rommelige productie en de ietwat zwalkende vocalen staat Vain Glory Opera als een huis. De Helloweeninvloeden zijn 'all over the place' maar dat geeft helemaal niets omdat het enorme enthousiasme en het hoge gehalte aan toffe songs zorgen voor een grote aanstekelijkheid. Bovendien klonk Helloween in 1998 al heel lang niet meer zoals ze op de Keeper of de Walls Of Jericho albums klonk. Binnen no time zit je uit volle borst in slecht Engels 'KOOOM TEEK MAI HENT' te brullen. Of met de armen in de lucht snikkend de woorden 'ZE SKARLET ROOS HAS DAIT' uit je afgeknepen strottenhoofd te persen. Heerlijk gewoon.

Muzikaal gezien is het ook allemaal dik in orde. De vaart zit er goed in. En vooral de solo's zijn om van te smullen. Althans als je van clichégevoelige metalsolo's houdt. Sammet zing alles aan elkaar vast en hoewel zijn vocale capaciteit redelijk beperkt is, draagt hij toch een mate van charisma met zich mee dat ervoor zorgt dat het allemaal niet vervelend wordt. De echo's op de stem laat het vocale gedeelte wel eens herinneren aan een jonge David DeFeis. Vast onbedoeld maar wel amusant. Zoals Vain Glory Opera in zijn geheel een amusant album is.

Met de tweede full length liet Emperor de archetypische Scandinavische black metal ineens ver achter zich. De horizon werd verbreed, waardoor de muziek ineens veel meer diepgang kreeg zonder ook maar iets van de oorspronkelijke kwaadaardigheid in te leveren.
Na een zeer onheilspellend intro barst de plaat definitief los met het overrompelende Ye Entrancemiprium. Door de knekelige productie lijkt het in eerste instantie allemaal wat chaotisch, maar gaandeweg vallen de kwartjes. De inbreng van Trym Torson, die in plaats van de gedetineerde Faust mocht komen trommelen, is werkelijk furieus. De gitaarmelodieën en keyboardmelodieën lijken een compleet eigen leven te leiden. De toon voor het album is gezet.
Het hoge niveau blijft het hele album gehandhaafd. Stukken als Thus Spake The Nightspirit, het woeste The Loss And Curse Of Reverence of het epische The Wanderer, zijn allemaal even betoverend. Ihsahn bedient zich ook van sporadische cleane vocalen die meestal niet helemaal voorin de mix komen te staan. Het klinkt dan alsof hij vanaf een gletsjer in een sneeuwstorm ons aan het toezingen is.
Het draagt allemaal bij aan de hallicunerende sfeer die Emperor oproept met dit album.
Emperor heeft nog nooit een zwak album uitgebracht imo. Maar Anthems To The Welkin At Dusk steekt overal mijlenver bovenuit.

Het gevaar bij live-releases van extremere metalacts is dat het vaak weinig toevoegt aan de oorspronkelijke discografie. Puur en alleen omdat er nauwelijks ruimte is om de kaders te verlaten. Emperial Live Ceremony is daar geen uitzondering op. Wat het wél de moeite waard maakt is dat de grandeur en de kracht van de band stevig vastgelegd is op dit live-album. De opnamen stammen van één show in London. Er verscheen ook een vhs van. Geen idee of die ook op dvd verschenen is.

Emperor balanceerde bijna perfect tussen technische vaardigheid en kolkende razernij. We hebben het allemaal wel eens over Dave Lombardo of Gene Hoglan, maar deze Trym Torson kan er ook wat van hoor. Een onmenselijk beest achter de potten en pannen. Ik vraag me serieus af of de opnieuw aangeschoven Faust dat wel kan bijbenen met de komende show.

Ihsahn heeft zich sindsdien uiteraard alleen maar verder ontwikkeld. Maar Emperial Live Ceremony hoor je dat hij destijds toch over veel meer kracht en venijn beschikt. Ik zag op de Live At Wacken dvd dat hij de cleane stukken overlaat aan gastmuzikant Einar Solberg. Die kan best zingen, maar beschikt niet over het spookachtige gegalm van het opperhoofd zelf. En deze beschikt er zelf dus ook niet meer over. De wonderschone apotheose van Thus Spake The Nightspirit is hier in volle glorie te beluisteren. Derhalve acht ik deze release een paar trappen hoger dan de meer complete Wacken registratie.

Over de tracklist kun je dagen aaneen discussiëren. IX Equilibrium was de meest recente studio-openbaring. Die staat hier dan ook in het zonnetje maar aan de voorgaande perioden is ook gedacht. Met het vlijmscherpe I Am The Black Wizards als vroeg hoogtepunt. Emperial Live Ceremony is Emperor in de kracht van haar leven. Puur en intens. Daarom denk ik dat Emperial Live Ceremony wel degelijk een meer dan waardig document in de Emperorkronieken is.

Met In The Nightside Eclipse vestigde Emperor zich in één klap aan de top van de Scandinavische black metalgolf in de eerste helft van de jaren 90.

De EP Emperor was al een aardige aanwijzing in deze richting, maar de verwachtingen zijn wel overtroffen met In The Nightside Eclipse. De symfonische inslag is heel licht en toch weet de band enorm bombastisch te klinken. Vooral in de snelle stukken bereikt de band haast onwerkelijke magische atmosferen. Wat dat betreft hakt Into The Infinity Of Thoughts er direct meedogenloos op in. De snelle stukken zijn overigens opvallend spaarzaam gedoseerd.

De klassiekers I Am The Black Wizards en Cosmic Keys stonden al op voornoemde EP en klinken in die eerdere versies toch net een tikkie ruiger en beter dan deze versies, maar dat verschil is miniem. De machtige satanscantate Inno A Satana sluit de 50 minutendurende doodsmis op voortreffelijke wijze weer af.
En toen wist niemand nog dat Emperor dit niveau mijlenver zou overtreffen.

Emperor probeert de magie levend te houden door zelf klinisch dood te blijven. Zoals het (voormalig) black metallaars betaamt, kruipen ze af en toe uit hun met schimmel bedekte mausolea om bij te dragen aan de reüniekoorts die al een tijdje driftig heerst. Emperor houdt het beschaafd door het slechts bij enkele shows te houden. Voorlopig.

Onder anderen Wacken Open Air en het Inferno festival in Oslo fungeerden als podium voor de zwarte kunsten. Dit pakket herbergt die twee shows die vrijwel identiek zijn. Bij één ervan zit ook beeld bijgesloten in de vorm van een DVD. Twee dwarsdoorsneden van het oeuvre van de band. Qua techiek is de band in vorm en ik geloof dat de Keizerlijke horde het publiek op het veld ook wel imponeerde. Thuis op de bank bekruipt me tussen alle perfectie toch het gevoel dat het allemaal wat minder magisch is dan toen de band nog actief was. De vergelijking met het beknoptere Emperial Live Ceremony doorstaat deze uitgebreidere package niet helemaal. Het is iets ondefinieerbaars, noem het chemie. Het is in mijn oren mindere mate aanwezig dan op vroegere releases.

Ik mag het de heren niet kwalijk nemen. Vol overgave vuren ze de ene na de andere klassieker af. Bands mochten willen dat ze zo'n ijzersterk oeuvre hadden waar ze uit konden putten. Het is volstrekt oninteressant of dat ene nummer nu wel of niet gespeeld wordt. Alles is eigenlijk even sterk. Alleen waarom Into The Infinity Of Thoughts en Burning Shadows Of Silence in een medley zitten, is mij een compleet raadsel. Medleys zijn voor Koos Alberts en De Toppers. Niet voor Emperor. Wat me ook tegenstaat is de ondersteunende zang van Einar Solberg. Niet dat hij slecht is, maar hij heeft niet die touch die nodig is voor de partijen hier. De stembanden van Ihsahn hebben wat sporen van sleet gekregen. Of hij moet hees geweest zijn. Dat kan ook

Het zijn allemaal hele kleine minpuntjes op een buitengewoon puike release. Buiten de zwarte magie is er immers meer dan voldoende te beleven aan het muzikale vakmanschap en de onvolprezen composities.

Met black metal heeft Emperor op Prometheus, The Discipline Of Fire & Demise vrijwel niets meer te maken. Het Noorse trio struint op eenzame hoogte het extremere metaldiscours af en giet alles wat ze tegen komt in een bunkerharde Emperormal. Want ondanks het feit dat Emperor al heel lang voor het verschijnen van haar zwanezang haar oorsprong ontsteeg, is de sound uit duizenden herkenbaar. De haaltjes op de gitaar, de typische synths en natuurlijk de galm/scream combinatie van opperhoofd Ihsahn.

Het levert een op het eerste gehoor een nogal chaotische oorlogsverklaring op vol met kolkende progressieve metal. Gaandeweg slokt het duistere web van de Keizerlijke grootmacht het argeloze publiek op om het te verstikken in de soms woeste en soms depressieve emoties die met het het kabaal gepaard gaan.

In alle drukte is er wel degelijk oog voor structuur. Nummers als Empty of het met strijdhoorns opgeluisterde In The Wordless Chamber voelen ondanks de vele ideeën erg compact aan. En ook de iets langere nummers zoals het openende The Eruption en The Tongue Of Fire kennen geen overbodie noten. Prachtig gedaan.

Emperor voelde zich geknecht in haar eigen harnas. Na de toer kondigde de band haar aftreden aan. De muzikale erfenis die ze achterliet, kent wat mij betreft geen zwakke hoofdstukken. Prometheus was uiteindelijk de meest uitdagende uit de serie. Niet de allerbeste, maar nog steeds van ongekend niveau.

Een alleraardigs mini-album dat volgens mij tegenwoordig gewoon ingesloten is op het Anthems To The Welkin At Duskalbum. The Loss And Curse Of Reverence stamt ook van die langspeler. Een magistraal progressief black metalopus. Nog altijd.

In Longing Spirit is veel minder druk. Het lijkt een beetje een soort doommijmering. Het heeft de typische Emperorfeel en daarom is het een leuke toevoeging. Ik kan echter wel begrijpen waarom het niet op het reguliere album staat. Het is net wat te eenvoudig. Te oppervlakkig, zo je wilt.

Opus A Satana is een orkestrale (nou ja, orkest uit een doosje) bewerking van Inno A Satana. De legendarische hekkensluiter van het net zo legendarische debuutalbum van de band. Mooi en sfeervol, net als het origineel maar dan zonder ratelende drums en bezwerende gitaren.

Frost is Enslaved's tweede volwaardige langspeler. Het verscheen direct na het magische Vikingligr Veldi en het klinkt toch zo anders. Het eerste dat opvalt na het ambiente intro is het knalharde Loke dat met een schuimbekkend moordtempo uit de luidsprekers giert. En zo staat er met Jotunblod en het verwoestende Wotan nog een aantal van dit soort bottenkrakers op. Legde de band zich eerst toe in het componeren van lange epics, nu zijn de tracks korter en puntiger. Gelukkig betekent dat niet dat de invloeden die vroeger werk kenmerkten helemaal verdwenen zijn. Het zinderende Fenris en het hallucinerende Svarte Vidder kun je gerust episch noemen. Hier is ook weer ruimte voor sferische accenten door toetsen en Bathorykoortjes.
Met Yggdrasil staar er een zelfs heuse folky ballade op die gekenmerkt wordt door het gebruik van vroeg middeleeuwse pling ploing geluiden. (Geen idee hoe dat instrument heet).
Met Isöders Dronning sluit de band op vertrouwde wijze deze geweldenaar af.
Het rijke gitaarwerk verdient ook een aparte vermelding. Het geluid is diep in de black metal geworteld, maar hier klinkt het zo transparant dat de vele smaakvolle details prima te volgen zijn. Het maakt Frost tot een waar luistergenot.

Als er 20 platen in de top 10 konden, zou deze van Enslaved daar zeker bij zitten.
Vijf intense, majestueuze en monumentale black (viking) metal krijg je voor je kiezen en als de laatste noten van het melancholishe Norvegr wegsterven blijf je verslagen achter op een Scandinavische slagveld, wachtend op de Walkuren die je naar Walhalla zullen brengen.
De epiek en heroiek van de nummers worden zeer effectief versneden met ontzettend brute, snelle metal. Ik kan geen andere band bedenken die dat in de hoogste versnellingen weet te bewerkstelligen.
Vooral Midgards Eldar blinkt hierin uit. Net als je denkt lekker op dreef te zijn, start Grutle Kjellson een monsterlijke baspartij en gaat de versnelling nog een tand hoger. Speciale aandacht gaat hierbij uit naar drumbeest Trym Torson, die later furore zou maken bij het minstens zo geniale Emperor alwaar hun drummer een poosje de bak moest.
Wat mij betreft schieten superlatieven tekort voor dit grootse en meeslepende meesterwerk.

Een dominanter aanwezige toetsenist, een hit van epische proportie en enkele kleinere hits bleken de ingrediënten voor de 15 minutes of fame van de ploeteraars van Europe. Kon de band op Wings Of Tomorrow op kleine momentjes nog behoorlijk bijten, op The Final Countdown worden alle plooien gladgestreken. Waar het kan, mag John Norum nog wel scheuren, maar de hoofdrollen moeten vooral gezocht worden in gemakkelijk meefluitbare songthema's.

Eigenlijk is het album een prototype hairplaat. Een Europese band die ook even liet zien dat in dit overwegend somber gestemde continent net zulke optimistische hardrock gemaakt kon worden dan in de zonnigere gebieden van de Verenigde Staten. The Final Countdown heeft met het titel een droomintro in handen. Langzaam tuimel je in de overbekende synthhoorndeun tot dat de fill van Haugland de vaart er inzet. Ondanks de kapotdraaierij staat dat als een huis.

Rock The Night was ook een hit. Wonderwel één van de stevigste oefeningen van de plaat. Met een hoofdrol voor de solo's van Norum. Carrie is de obligate tearjerker. In haar soort een prima vertegenwoordiger. In de vorm van het vlotte Ninja en het geweldige Love Chaser dienen zich mijn persoonlijke favorieten aan. Nummers die zich onderscheiden met vooral onweerstaanbare zanglijnen van Joey Tempest. Heart Of Stone past ook in dat rijtje. Al mag dan de vlammende solo met een ietwat aparte klank ook niet onvermeld blijven.

Toch kent de plaat wat minpuntjes. Danger On The Tracks met een vervelend drukke synthriedel en minder geslaagde refreinen wordt overeind gehouden door een goede brug. Cherokee is zo'n nummer dat ik slechts voor enkele keren goed kan hebben. Wat ook teleurstellend is, is de half gelukte ballade Time Has Come. Mooie opening, mooi couplet, maar een ietwat fantasieloos refrein.

Net als Out Of This World zijn de goede elementen in overvloede aanwezig om aanschaf te rechtvaardigen. Moet je wel van melodieuze hardrock die hipsters graag als 'fout' markeren, houden natuurlijk. Want dat is wat The Final Countdown is. Melodieuze hardrock met veel vuurwerk vanaf de stembanden, toetsen en vooruit, ook wel gitaar.

Op de b kant van het singletje van het titelnummer stond overigens nog On Broken Wings. Een lekkere rampestamper die goed zou zijn geweest voor de balans.

Ik geloof dat deze comeback van deze Canadese speedsters niet heel populair is. Maar in 1997 was het wel dapper om eens te doen alsof het 1983 is. Natuurlijk moet je je hier door de vreemde mix heenbijten. Ook moet je je realiseren dat je niet te maken gaat krijgen met vernuftig spel en dito composities.

Eigenlijk die dit maar één doel: jezelf helemaal naar de pleuris te bangen. Meer metal wordt het doorgaans niet. Alle gebreken in ogenschouw nemend, kan ik niet anders dan me mee laten voeren in deze simplistische wereld van kogelriemen, gepunte polsbandjes en spijkerjassen vol met patches. Ik vind het geweldig.

Wat mij extra opvalt hoe deze modernere Exciter soms aanschuurt tegen de chaotisch wervelende orkanen van Absu die op hun beurt altijd flink tapten uit de wereld van de 80s metal.

Another Lesson In Violence is nog altijd een live cd die staat als een blok beton. Lang voordat het reünievirus tot de metalwereld doordrong, pakte Exodus al uit met een liveset in de klassieke bezetting die ooit Bonded By Blood in elkaar knutselde.

Exodus liep eerder nog (niet onverdienstelijk) achter vele andere bands aan die een wat gematigdere, grunge verantwoorde aanpak nastreefden om de jaren 90 door te komen. Kennelijk waren ze dat snel zat en moest al het opgekropte cynisme er even uitgebeukt worden. Met de schuimbekkende Paul Baloff als katalysator.

Het leverde een energieke liveplaat op die uiteraard teruggreep op Bonded By Blood aangevuld met wat vroeg gepende stukken van Pleasures Of The Flesh.

De periode van Rob Dukes ben ik wat aan het herwaarderen maar dít is Exodus op zijn allerbest. Bot, sarcastisch en destructief. Met een lekkere dosis relativering.

Exulansis is een Amerikaanse band die fraaie schakels weet te smeden tussen shoegaxe, postrock en doommetal.

Sequestered Sympathy verscheen in het najaar en maakte de herfst een stukje grauwer door intense klankentapijten te weven die op lome wijze opgebouwd worden maar tegelijkertijd de luisteraar ook op het puntje van de stoel houden. Met echo's op de rauwe vocalen komt er soms een klein blackrandje om het geheel heen te hangen.

In die zin zou ik liefhebbers van Deafheaven aanraden eens een oortje te luisteren leggen. De strijkers doen op hun beurt onmiddellijk herinneren aan My Dying Bride. Zo wordt er op deze plaat uit allerlei vaatjes getapt die samen een mooie kleurenplaat vormen.