Het gemis aan zang zorgt er nu toch ook echt voor dat ik al enkele albums moeite heb titels te onthouden en te bepalen of er nog dingen zijn die ik vaker wil beluisteren. Six heeft ook de fout van een drumsolo. Een veel te lange drumsolo. Jazz en live blijkt dus voor mij nog erger te zijn dan jazz in de studio.

Het tweede (studio)gedeelte bevalt gelukkig een stuk beter. De stukken zijn uit elkaar te houden en bevatten bij vlagen fijne sfeer. Deze plaat had zodoende ook een hogere score gekregen als het hele live gedeelte er buiten was gelaten.

Tussenstand:
1. Volume Two
2. The Soft Machine
3. Fourth
4. Third
5. Six
6. 5

Met The Tale Of Taliesin speelt de band eindelijk het soort jazzy progrock dat ik eigenlijk verwachtte/op hoopte toen we hier aan begonnen. Dit stemt mij vrolijk. Het heeft even geduurd, maar in de latere levensloop van de band blijken er dus toch uiteindelijk albums (zonder zang) te zijn die me echt iets doen. Zo'n dromerige track als Out Of Season is ook echt wonderschoon te noemen. Ja, het kabbelt wat, maar als de band op deze manier af en toe de rust neemt, is de dynamiek op het album zo veel beter! Het experimenteren met de toetsensound pakt ook wonderbaarlijk goed uit, de band klinkt hierdoor beduidend anders dan op de andere albums het geval was!

De aanwezigheid van de drumsolo (Kayoo) en de lelijke gitaarsolo (The Camden Tandem) erna zorgen ervoor dat het album geen toppositie krijgt. Tegelijkertijd ben ik blij dat ze beiden niet lang duren en dat de afwisseling tussen wat meer rustige jazz en wat progrock voor een zeer goed te beluisteren album zorgen. Onverwachts leuk om te horen dit!

Tussenstand:
1. Seven
2. Softs
3. Bundles
4. Volume Two
5. The Soft Machine
6. Fourth
7. Third
8. Six
9. 5
10. Rubber Riff

Echt eerlijk is het niet om dit te recenseren, want Spaced is overduidelijk geen album. Wikipedia geeft aan dat het hier om een in 1969 opgenomen soundtrack voor een kunstenaar. Het is geluid. Het zijn geen composities. Het is absoluut de laagst mogelijke score, want het heeft echt niets met daadwerkelijke muziek te maken. Maar iets zegt me alsnog dat het nooit de bedoeling was dat wij het op deze manier hoorden zonder een totaalervaring van beeld en geluid erbij. Dat het echter in mijn mening te verschrikkelijk voor woorden is, moge duidelijk zijn.

Tussenstand:
1. Seven
2. Softs
3. Bundles
4. Volume Two
5. The Soft Machine
6. Fourth
7. Third
8. Land Of Cockayne
9. Six
10. 5
11. Rubber Riff
12. Spaced

Het begint hier langzaamaan een kant op te gaan die mij echt totaal niet ligt. De eerste twee songs zijn chaotisch, priegelig en totaal niet mijn ding... zoals eigenlijk heel veel jazz dat ook niet is. Vanaf het moment dat op de laatste twee songs de zang erbij komt en het materiaal weer iets opzwepender wordt, ben ik alweer een stuk blijer. Maar echt fijn om te horen... nee, daarvoor ben ik toch niet genoeg van de fusion/jazz. Gaat dit nog vervelend worden voor de komende albums?

Tussenstand:
1. Volume Two
2. The Soft Machine
3. Third

Waar Downfall weer een klein beetje beter was, vind ik Adagio echt een zware bevalling. Leuke woordkeuze voor een doommetalband, maar voor het gros van de tijd is het vooral saai en krachteloos te noemen. Days Of Prayer heeft nog een beetje van de oude mystiek, terwijl The Fall een welkome akoestische afwisseling genoemd mag worden. Spiral Descent vind ik met de oosterse (sitar) invloeden zelfs nog best leuk, maar verder hoort Adagio bij de lijst Solitude Aeturnus-albums die het gewoon niet hebben om echt interessant genoemd te worden. De gelauwerde Black Sabbath-cover vind ik daarnaast al meteen vanaf het begin al vocaal dermate tekort schieten dat ik er weinig woorden meer aan wil vuil maken. De cover van Shame On The Night op het Dio-tribute album is vele malen beter. Hopelijk wordt het bij de laatste cd nog iets met de band.

Tussenstand:
1. Beyond The Crimson Horizon
2. Into the Depths of Sorrow
3. Downfall
4. Adagio
5. Through The Darkest Hour

Alone is een flinke verbetering ten opzichte van de laatste drie albums, maar nog steeds lukt het de band niet om heel erg veel interesse vanuit mij op te wekken. De band heeft twee erg sterke eerste albums, maar alles wat er daarop volgt is niet meer dan matig tot zeer redelijk te noemen. Rob Lowe is toch beduidend beter op zijn plaats bij een band als Candlemass, omdat de schrijfkwaliteiten van Leif Edling beduidend hoogstaander zijn dan wat er in deze band hier te vinden is. Ik ben nu toe aan wat meer enerverende muziek.

Uiteindelijke stand:
1. Beyond The Crimson Horizon 4*
2. Into the Depths of Sorrow 4*
3. Alone 3.5*
4. Downfall 3.5*
5. Adagio 3*
6. Through The Darkest Hour 3*

Gemiddeldes:
1. Domine 4,7*
2. While Heaven Wept 4,4*
3. Finntroll 4,36*
4. Sonata Arctica 4,33*
5. Primordial 4,25*
6. Psychotic Waltz 4,25*
7. Thyrfing 4,21*
8. Manilla Road 4*
9. Stratovarius 4*
10. Brainstorm 4*
11. Symphony X 4*
12. Helloween 3,9*
13. Iced Earth 3,81*
14. Rainbow 3.5*
15. Solitude Aeturnus 3.5*

Voor het tweede album komen er ineens thrashroots naar boven die het geheel van een flinke scheut energie voorzien. Sterker nog, Lowe's zang doet me bij vlagen zelfs aan Mike Howe (Metal Church) denken, wat altijd positief is. Het album moet echter wel op gang komen, want buiten goeie zang en gitaarsolo's mis ik op de eerste songs vooral goeie structuren. Vanaf It Come Upon One Night gaat het echter weer helemaal de goede kant op en is mijn vertrouwen weer helemaal terug. Ik mis toch wel wat van het mysterieuze karakter van het eerste album en een kraker als Destiny Falls To Ruin staat er ook niet op. Toch zeker niet verkeerd!

Voorlopige tussenstand:
1. Into the Depths of Sorrow
2. Beyond The Crimson Horizon

Beter, maar het is nog steeds niet zo goed als op de eerste twee albums het geval was. Lowe's zanglijnen doen me hier meer aan Alice In Chains, dan aan die van een epische doommetalband denken. Een aantal toffe tracks (Midnight Dreams en Elysium) en voor de rest niets wereldschokkends zorgt voor een aardige luisterbeurt die niet per se voor herhaling vatbaar is. Ik mis de echte mystiek van het debuut en de opvolger en vind het nu vooral een beetje 'net-niet'.

Tussenstand:
1. Beyond The Crimson Horizon
2. Into the Depths of Sorrow
3. Downfall
4. Through The Darkest Hour

Solitude Aeturnus is een band die ik vooral ken als 'die band van Rob Lowe van enkele fantastische Candlemass-albums'. Iets waar verandering in moet komen, aangezien het debuutalbum al op fantastische wijze laat horen dat de band meer is dan een Candlemass-kloon. Lowe's zang is wel de absolute smaakmaker op het punt af dat ik hem zelfs veel liever hoor dan Messiah Collins. Er zit iets extreem desolaats in zijn zanglijnen en uithalen. Het klinkt mooi, maar niet op een fijne radiovriendelijke manier, waardoor het geheel alsnog erg underground en 'voor de fijnproevers' overkomt.

Destiny Falls To Ruin is wat mij in ieder geval een onbetwist hoogtepunt, al komt afsluiter Where Angels Dare To Tread enigszins in de buurt. Verder is het vooral soms nog wat onbehouwen, maar wel altijd sfeervol. Een sterk begin in ieder geval!

Nope. Dit is het hem voor mij niet. De mystieke sfeer en mooie melodielijnen zijn schaars en het aantal memorabele songs is veel te laag. The 8th Day schuurt tegen het mooie aan en Pain heeft een aantal mooie, akoestische passages. Perfect Insanity vind ik zelfs een behoorlijk baggernummer. Ik mis de thrashy invloeden van het tweede album en de melancholie van het debuut. Veel te gewoontjes en zelfs saai.

Tussenstand:
1. Beyond The Crimson Horizon
2. Into the Depths of Sorrow
3. Through The Darkest Hour

Nu ik The Days Of Grays eindelijk gekocht heb en daarmee mijn Sonata Arctica studioalbumcollectie (mooi woord voor scrabble) compleet is, is een chronologische herbeluistering van het complete oeuvre. Nu luister ik Sonata Arctica's albums altijd op het moment dat de kou langzaamaan weer begint in te zetten, dus een straf is het zeker niet. Met The Ninth Hour nog maar net een maand uit, is het helemaal leuk om de evolutie duidelijk te zien.

Ecliptica is een album dat overduidelijk geschoeid is op de Stratovarius-leest. Snelle en opzwepende power metal met hoge zang, neoklassieke solo's en olijke toetsenpartijen. Het kan echter de Finse charme zijn, maar Sonata Arctica klinkt slechts oppervlakkig vrolijk en speelt al vanaf het begin vrij naargeestige en serieuze nummers. Oorlogstrauma's, internetprivacy en liefdesverdriet; slechts Fullmoon valt een beetje buiten de boot qua thematiek (maar zorgt wel meteen voor een erg vermakelijke track).

De voornaamste kracht van de band zat hem al meteen in de zang van Tony Kakko die bij vlagen aan Joey Tempest (Europe) doet denken, maar toch behoorlijk wat rauwer uit de hoek komt. In tegenstelling tot het wat gladdere stemgeluid van Timo Kotipelto (Stratovarius), raakt Kakko bij mij toch altijd net wat krachtiger de gevoelige snaar. Of dit nu gebeurt bij een mierzoete (en tegelijkertijd nare) ballad als Letter To Dana of bij een supersnelle kraker als Destruction Preventer, de zang is altijd topnotch in al zijn jonge ongedwongenheid.

Ecliptica is een absolute powermetalklassieker, maar is tegelijkertijd eigenlijk het enige album waarop de band deze sound handhaafde. Als de fans roepen dat de band tegenwoordig niet meer speelt zoals ze dat vroeger deden, is hier in feite niets foutiefs aan, maar op het vervolgalbum evolueerde de sound al meteen veel meer naar een progressievere stijl. In ieder geval een erg mooi begin van een mooie carriere!

Sonata Arctica 3.0

Ja, ik noem dit een derde periode in de geschiedenis van de band, omdat ik het idee heb dat men vanaf Pariah's Child de powermetalvibe weer helemaal terug heeft, zonder daarbij ook maar iets in te leveren van de proginvloeden die de band al vanaf Winterheart's Guild duidelijk klaar heeft staan. Een beetje hardrock-schwung, maar bovenal mag het lekker stevig en af en toe up-tempo zijn. Dit alles maakt dat Pariah's Child wat mij betreft nog steeds een van de beste albums van de band is.

Absolute prijsnummers zijn het zeer dromerige Take One Breath, het eclectische Blood waarop men weer een fikse portie agressie kwijt kan, het zeer technische What Did You Do In The War Dad? en het epische Larger Than Life dat Disney proporties aanneemt qua bombast. Dit wil niet zeggen dat de rest van de songs niet bevalt, aangezien opener The Wolves Die Young een prachtige meezinger is, terwijl Running Lights een prachtig hommage aan Silence lijkt te zijn. Half A Marathon Man maakt me altijd vrolijk, net zoals het bizarre X Marks The Spot me altijd aan het lachen krijgt. Het enige lied waar ik echt niets mee kan, is het kwijlerige love. Blijkt maar weer eens dat As If The World Wasn't Ending van The Days Of Grays het laatste echt goeie balladesque lied van de band is.

Ik kan verder echter niets anders dan liefde voelen voor dit fantastische album en verbaas me dan over de over het algemeen vrij lage scores die ik van fans op internet tegen kom.

1. Winterheart's Guild
2. Pariah's Child
3. Reckoning Night
4. The Days Of Grays
5. Silence
6. Unia
7. Ecliptica
8. Stones Grow Her Name

Sonata Arctica 1.75

De toevoeging van een orgelsound, de zwaardere gitaarsound, maar ook de toevoeging van hardrock (Blinded No More) en nog meer prog (The Boy Who Wanted To Be A Real Puppet) lieten in 2004 horen dat Sonata Arctica niet langer meer die 'flowermetalband' was die men hen voorheen noemde. Ik zag de band toen in het voorprogramma van Nightwish ten tijde van Once en was omvergeblazen door hoe goed het geheel klonk en weet nog dat Reckoning Night toen ook absoluut mijn favoriete album van het jaar was. Ook vandaag de dag blijft dit album een speciaal plekje in mijn hart hebben, al is dat niet in de laatste plaats door Don't Say Word, welke ik ten tijde van mijn eerste liefdesverdriet net iets te vaak en te hard heb meegezongen.

Nee, de echt briljante nummers zijn Wildfire en White Pearl, Black Oceans... Eerstgenoemde track blijft tot de dag van vandaag (misschien tot Somewhere Close To You) het hardste SA nummer, terwijl WPBO een van de meest oprechte prestaties blijft in termen van het schrijven van een echte orkestrale epic. Waar Nightwish in dit jaar mijn aandacht begon te verliezen, bewees Sonata Arctica dat men cliché en spanning alsnog goed kon combineren. Slechts My Selene doet wat afbreuk aan het geheel en dat is juist omdat het nummer compositorisch gezien het meeste doet denken aan de eerste twee albums en zodoende niet helemaal past bij de verder erg serieuze sound.

Voorlopige tussenstand:
1. Winterheart's Guild
2. Reckoning Night
3. Silence
4. Ecliptica

Het einde van de 'klassieke' Sonata Arctica sound. De voornaamste focus zit hem nog steeds wel in de up-tempo powermetalmeezingers, zoals Weballergy, False News Travels Fast, San Sebastian (Revisited) en Wolf & Raven, maar met de komst van The End Of This Chapter, Sing In Silence en The Power Of One, komt de meer bombastische en progressievere Sonata ook langzaamaan tevoorschijn. Hierdoor mist het album net wat van de speelsheid van het debuut, maar is het tegelijkertijd duidelijk dat de band overduidelijk aan het groeien is als qua muzikaliteit en teksten. Tony Kakko gaat minder ongecontroleerd de hoogte in, maar zingt vooral krachtiger en meer gefocust, terwijl de songs stuk voor stuk pareltjes zijn. Afsluiter The Power Of One is een song van hoge allure, met veel tempo- en sfeerwisselingen, waarop de gevoelige snaar meerdere malen geraakt wordt. Sing In Silence toont echter oprechte dramatiek, terwijl op The End Of This Chapter de meer freaky kant voor het eerst naar voren komt. Voor de fans van het debuut zouden de eventuele ontstane twijfels echter meteen aan de kant gezet worden door tracks als Black Sheep en Wolf & Raven, die snel uit de speakers stuiteren. Ballads Last Drop Falls en Tallulah zijn misschien net niet zo sterk als Letter To Dana of Replica, het zijn beiden songs die zich snel in het geheugen nestelen.

Persoonlijk vind ik Silence net een stap beter dan het eveneens uitstekende debuut, vanwege het feit dat de band hier al beduidend volwassener klinkt en het net iets minder vaak lachen om het gebroken Engels is dan op Ecliptica het geval was. Tevens wel het laatste album waar de fans volgens mij unaniem enthousiast over waren.

Tussenstand
1. Silence
2. Ecliptica

Sonata Arctica 1.0 <-> 2.0

Ok, ik denk dat ik langzaamaan toch wat terug moet komen op mijn oorspronkelijk geschreven recensie voor Metalfan.nl waar ik dit album een 90/100 gaf en het een van de beste albums van de band noemde. Ik vind het nu so far het minste album van de band. Misschien ligt dit ook aan het feit dat Days Of Grays nu eindelijk als kwartje is gevallen en ik dit album zodoende beter in context kan plaatsen. Stones Grow Her Name is namelijk vrij... onevenwichtig.

Opener Only The Broken Hearts is catchy hardrock. Shitload Of Money is een slappen Unia-achtige single, Losing My Insanity is matige fanservice, Somewhere Close To You is snoeihard, I Have A Right is een simpele single etc. Het album vliegt een beetje alle kanten op en is op individueel songvlak best goed, maar als geheel loopt het voor geen meter. Net als Alone In Heaven best een sterke meezinger is, valt het kaartenhuis weer in duigen met het saaie The Day. Cinderblox is een grappige song, Don't Be Mean is een wanstaltig stuk suikerzoete ballad. Wildfire II en III horen dan samen met Somewhere Close To You tot het beste en vooral hardste werk van de cd. Vooral de laatste twee songs laten mooi horen hoe Sonata Arctica stevige power/progmetal kan maken en hierbij vooral intelligent kan zijn.

Dit is meer een album waar ik wat losse nummers van pak dan dat ik het graag in zijn geheel aanzet. Interessant hoe de tijd visies op albums kan veranderen. Dit wil niet zeggen dat ik Stones Grow Her Name niet meer waardeer, het album bungelt echter wel onderaan de lijst.

1. Winterheart's Guild
2. Reckoning Night
3. The Days Of Grays
4. Silence
5. Unia
6. Ecliptica
7. Stones Grow Her Name

Er mankeert iets grandioos aan dit album en dat is de totaalsound. De productie is zompig, laat geen ruimte over voor details en Kakko's zang klinkt behoorlijk futloos (iets wat hij live nog steeds niet is). Dit zorgde ervoor dat Talviyö niet meteen bij mij aan kwam en iedere keer als ik het album start is het even slikken, want de opener pakt me echt totaal niet terwijl Sonata Arctica juist vaak de betere songs als starters heeft.

Naarmate het album vordert keert het vertrouwde gevoel echter gewoon terug. Er zit weinig up-tempo materiaal in, bij vlagen zou ik het woord 'metal' niet eens meer willen noemen, maar de lichte progrock elementen zorgen voor aangename verrassingen. De band is echter op het best als men op de emotionele tour gaat, zodoende zijn The Raven Still Flies With You en verrassend genoeg The Garden mijn favorieten. Laatstgenoemde is verrassend te noemen omdat ik de Sonata ballads de laatste jaren lang zo sterk niet meer vind als de eerdere, maar The Garden raakt de juiste snaar bij me.

Nu hoop ik toch echt dat dit album nog een keer opnieuw gemixt wordt, het voelt immers in dat opzicht nog steeds onaf.

1. Winterheart's Guild 5*
2. Pariah's Child 4,5*
3. Reckoning Night 4,5*
4. The Ninth Hour 4,5*
5. The Days Of Grays 4,5*
6. Silence 4,5*
7. Unia 4*
8. Ecliptica 4*
9. Talviyö 4*
10. Stones Grow Her Name 3,5*
Gemiddelde: 4,30*

Sonata Arctica 2.0+

Ik herinner me nog goed dat dit album in 2009 uitkwam en dat het me behalve Deathaura helemaal niets deed. Flag In The Ground vond ik een geforceerde poging de oude sound te doen herleven, er zat veel te weinig snelheid in en het was vooral niet heel erg aanstekelijk en te ontoegankelijk. Nu blijf ik nog steeds van mening dat Deathaura het beste nummer van de cd (misschien zelfs wel een van mijn top 10 favoriete Sonata Arctica nummers) is, maar dit album heeft toch beduidend minder problemen dan ik me voor mogelijk hield.

Er is een uitzondering voor Breathing, wat ik oprecht een van de zwakkere Sonata Arctica-ballads vindt. Helaas een lijn die de komende albums voortgezet zal worden. Daarentegen staat wel gelukkig nog een ware parel in de vorm van het prachtig getitelde As If The World Wasn't Ending. Ik heb me ook duidelijk vergist in de kracht en agressie, want een track als The Dead Skin laat behoorlijk wat kracht en passie horen onder de progressieve songstructuur. Dit nummer doet me dan eigenlijk nog het meeste aan Wildfire denken, wat een mooi compliment is. Juliet is daarnaast een mooie afsluiter van de Caleb-The End Of This Chapter-Don't Say A Word-Juliet saga

De gastvocalen van Johanna Kurkela op Deathaura en No Dream Can Heal A Broken Heart geven een mooie tegenhanger van Tony Kakko's zwaardere stem. De strijkers (vooral op The Truth Is Out There) zijn daarnaast een fantastische toevoeging en maken van The Days Of Grays een erg sterk en progressief album. De huidige Sonata Arctica sound lijkt geperfectioneerd.

1. Winterheart's Guild
2. Reckoning Night
3. The Days Of Grays
4. Silence
5. Unia
6. Ecliptica

Sonata Arctica 3.0+

Het einde van de trip, waarbij ik toch erachter ben gekomen dat ik de band in de niet-klassieke sound toch eigenlijk stiekem over het algemeen beter vind dan in de tijden van de eerste twee albums. Ecliptica en Silence zijn absolute klassiekers en ergens geniet ik live ook veel meer van nummers van die albums, dan van de latere werken, maar iets in mij geeft toch eerlijk toe dat ik de progressievere stijl eigenlijk gewoon sterker vindt. De band toont gewoon meer een eigen gezicht, schrijft intelligentere nummers en blijft altijd aanstekelijk klinken.

The Ninth Hour en The Days Of Grays strijden eigenlijk een beetje gezamenlijk om dezelfde plek, maar uiteindelijk ga ik toch net voor The Ninth Hour als betere album. Heeft vooral te maken met het feit dat ik hiervan over het algemeen de songs net wat sterker vind (Candle Lawns als enige minpunt, wederom te zoet) en dat de band ook weer eens wat sterkere semi-ballads schrijft. We Are What We Are en Among The Shooting Stars doen het namelijk erg goed bij me.

De echte beste track is echter Fairytale, waarin Tony en kompanen ons al waarschuwen voor de Trump-storm die vandaag helaas werkelijkheid is geworden. Een vertrouwd klinkende track, die flink wat punch heeft in alle catchyheid en verdomd intelligente teksten heeft. Life is eveneens prachtig. Op het eerste gezicht wat simpeltjes, maar vanuit de gedachte dat de band een ode aan het leven heeft geschreven en voor een van de weinige keren echt een happy metallied heeft geschreven, kan ik niets anders dan waardering opbrengen. De proggy tracks als Till Death's Done Us Apart (let ook op hoe de zanglijn aan het einde overgaat in The Cage) en Fly, Navigate, Communicate geven ons het beste van beide werelden met sterke melodielijnen en hakkende riffs, maar bovenal lekker veel afwisseling.

Ik moet de eerste slechte Sonata Arctica-epic nog tegenkomen, want het vervolg op White Pearl, Black Ocean mag er zeker zijn. Iets minder bombastisch als deel 1, maar met een erg sterke, subtiele opbouw. Op het moment dat de bekende melodie op piano naar voren komt, om daarna over te gaan in een Hans Zimmerman-achtige symfonie krijg ik bijna kippenvel. Dit wordt nog eens extra benadrukt als het nummer ineens vol in de versnelling gaat om een aan The Power Of One-herinnerende gitaar/toetsensolo in te zetten. Ware kunst.

Sonata Arctica is een band waar ik mee groot ben geworden (debuutalbum uit het jaar dat ik voor het eerst metal begon te luisteren) en waar ik voorlopig ook geen reden voor heb gevonden om mezelf geen fan te noemen. Ik gooi het album nog een puntje omhoog. Het was in ieder geval een lekkere reis om zo chronologisch door te maken!

1. Winterheart's Guild
2. Pariah's Child
3. Reckoning Night
4. The Ninth Hour
5. The Days Of Grays
6. Silence
7. Unia
8. Ecliptica
9. Stones Grow Her Name

+Sonata Arctica 2.0

Ik geloof dat Unia het ultieme punt was in de geschiedenis van de band waarbij de fans besloten of ze fan zouden blijven, of dat ze zouden afhaken. Ik herinner me dat ik bij het krijgen van dit album (zie mijn post van 12 juli 2007) erg enthousiast was en geen probleem had met het gemis aan snelheid. Deze gedachte hanteer ik nog steeds, al moet ik in de tussentijd toch wel enkele kanttekeningen hierbij zetten. Unia zet namelijk een standaard voor een flink aantal komende albums waarbij men progressieve structuren (Caleb, een van de beste Sonata Arctica tracks ooit) afwisselt met wel erg simpele nummers (Paid In Full).

Dit concept werkt voor mij behoorlijk, maar ik moet alsnog toegeven dat er best een aantal kanttekeningen bij te plaatsen zijn. Op It Won't Fade en Under Your Tree is het bij vlagen zelfs moeilijk om het woord 'metal' toe te passen, aangezien de gitaren slechts ver op de achtergrond enkele simpele powerchords spelen. Slechts The Harvest gooit die oude powermetalsound nog enigszins naar voren en met 'oud' bedoel ik hier 'Winterheart's Guild'-achtig. Tegelijkertijd gooien The Vice en My Dream's But A Drop Of Fuel For A Nightmare een dosis Queen-joligheid naar voren, waardoor het onmogelijk is om niet de kunstzinnigheid van het geheel in te zien.

Misschien is Unia gewoon te grillig om echt in ieder opzicht een goed album genoemd te kunnen worden. Ik besef mezelf echter wel dat ik het onmogelijk slecht kan noemen en zelfs als zeer goed zie, maar ik zet hem toch beduidend minder graag op dan de drie eerdere albums. Iets in mij schreeuwt dat ik Ecliptica beter moet vinden, maar tegelijkertijd zie ik door de minpunten van Unia heen dat het album oprecht 'beter is'. Vreemd hoe een dergelijk album iets met me kan doen. Waar ik bij de vorige vier allemaal wel een duidelijk beeld had van het hoe en waarom, blijft Unia toch langer met mijn gedachtes spelen. Misschien is dat dan ook de reden dat ik alsnog Unia zo hoog neerzet in mijn ranglijst. Sonata Arctica 2.0 is bij deze goedgekeurd.

Voorlopige tussenstand:
1. Winterheart's Guild
2. Reckoning Night
3. Silence
4. Unia
5. Ecliptica

Sonata Arctica 1.5

Laat nog net niet de oude sound helemaal vallen (Abandoned, Pleased, Brainwashed, Exploited en The Cage klinken nog heel erg 'klassiek SA'), maar zet een flinke stap in de progressieve richting. Het album bevat met songs als Gravenimage, Champagne Bath, Broken en The Ruins Of My Life vrij vooruitstrevende composities, waar de band voor het eerst goed experimenteert met het loslaten van de rechttoe rechtaan power metal en prog metal invloeden erin gooit. Tekstueel gezien lijkt het erop dat Tony het Engels eindelijk meester is geworden, waardoor het niet langer lachen geblazen is met hele kromme zinsconstructies.

Gravenimage is mijn eerste sublieme ervaring met Sonata Arctica, maar ook The Ruins Of My Life met zijn hectische begin en plotselinge overgang naar opzwepende gitaarsolo laat iets horen dat echt bijzonder is en nooit door een Stratovarius of Nightwish neergezet had kunnen worden. De semi-ballad Broken is daarnaast ook een zeer eigenzinnige track, terwijl het oppervlakkig vrolijke The Cage (totaal geen vrolijke tekst) niet uit je hoofd te slaan is.

Ik kan me moeilijk voorstellen dat dit album ooit overtroffen zal worden als het aankomt op wat de band nog gaat produceren, maar het betekent voor mij wel ook dat ik niet per se huiverig ben over het feit dat de band niet meer klinkt als op de eerste twee albums het geval is. Een absolute kraker waar ik altijd van zal genieten.

Voorlopige tussenstand:
1. Winterheart's Guild
2. Silence
3. Ecliptica

Plek 13 van de - tot nu toe - 18 albums in de marathon en alsnog 4 sterren en een conclusie dat ik graag naar dit album luister. Het geeft toch wel iets aan van de kwaliteit die Lucassen ons al die jaren al heeft voorgeschoteld. Transitus was een lastig project, dus het voelt als een verademing dat Revel In Time weer gewoon lekker losse nummers zijn. De keuze om voor ieder nummer een aparte vocalist te gebruiken in plaats van de Allen/Wilson/Swanö/Jansen-combinatie is even wennen, maar als ik Brittney Slayes hoor openen op Fate Of Man kan ik ook niet anders doen dan concluderen dat de gastzangers zoals altijd weer goed gekozen zijn. Andere grote verrassing is Brandon Yeagley (plus de gastsolo van 'Adje' Vandenberg) op het fenomenale Travel In Time. Leuke videoclip, ongelooflijk catchy en zo vol plezier gezongen en gespeeld!

Ook de gitaarsolo van Michael Romeo op Fate Of Man is echt om topwerk. De twee prestaties die me een klein beetje tegenvallen zijn oudgedienden Jeff Scott Soto en Joe Lynn Turner. Twee absolute rockgoden, maar ook de twee die in vergelijking met Russell Allen, Michael Mills en Damian Wilson gewoon het zwakste overkomen. Alsnog zijn hun nummers (en prestaties) gewoon ruim voldoende. Absoluut hoogtepunt is het nummer Prescient, waar Mills zoals altijd weer enorm goede zangpartijen laat horen.

De onderwerpen liggen me dit keer iets minder, aangezien er gewoon een hoop films tussen zitten die ik niet ken of die me weinig doen. En dat het nummer met Roy Khan het hoogste gewaardeerd wordt snap ik ook niet, maar ik kan dan ook echt helemaal niets met hem als zanger. Buiten dat: gewoon een leuke plaat die laat zien dat Lucassen nog steeds heerlijke nummers kan schrijven.

Tussenstand:
1. Ayreon - Into The Electric Castle
2. Ayreon - The Human Equation
3. Ayreon - 01011001
4. Ayreon - The Source
5. Guilt Machine - On This Perfect Day
6. Star One - Space Metal
7. Star One - Victims Of The Modern Age
8 Ayreon - The Dream Sequencer
9. Ayreon - The Final Experiment
10. Ayreon - Universal Migrator
11. Ayreon - The Theory Of Everything
12. Arjen Anthony Lucassen - Lost In The New Real
13. Star One - Revel In Tame
14. Ambeon - Fate Of A Dreamer
15. Ayreon - Transitus
16. Stream Of Passion - Embrace The Storm
17. Ayreon - Actual Fantasy
18. The Gentle Storm - The Diary

Star One voelt aan als de beter geslaagde versie van Universal Migrator. Het sci-fi thema is sterker aanwezig, de songs ademen meer door de afwisselende zang van Swano, Allen, Wilson en Jansen en het geheel voelt lekker heavy aan. En het album zit ook nog eens vol oorwurmen die me hebben geïntroduceerd aan onderschatte werken als Outland en Blake's 7. Vooral Intergalactic Space Crusaders (Blake's 7, een hele charmante Britse serie) blijft dagenlang in mijn hoofd zitten nadat ik het album weer geluisterd heb.

Geen perfecte score, daarvoor vind ik Perfect Survivors helaas net te zwak. Hiertegenover staat wel een flink blik van supersongs die horen bij het beste wat Lucassen ooit gemaakt heeft. Blij dat dit ook geen eenmalig project is gebleven, want ook de komende twee albums zijn van hoge klasse!

Tussenstand:
1. Ayreon - Into The Electric Castle
2. Star One - Space Metal
3. Ayreon - The Dream Sequencer
4. Ayreon - The Final Experiment
5. Ayreon - Universal Migrator
6. Ambeon - Fate Of A Dreamer
7. Ayreon - Actual Fantasy

Het is heel moeilijk om te bepalen welke van de twee Star One albums nu beter is dan de andere omdat ze allebei hun pluspunten hebben. Victims Of The Modern is sowieso het album met de betere productie. Lucassen's gitaarsound heeft nog nooit zo zwaar geklonken. Het songmateriaal vergelijken is al lastiger, want Space Metal heeft iets meer oorwurmen, terwijl Victims Of The Modern Age voor mijn gevoel iets beter uitgewerkte songs heeft. Op dit album hebben Swano en Jansen sowieso iets meer te doen dan op de voorganger. Digital Rain, Earth That Was en Human See, Human Do zijn sowieso de beste nummers op het album, in vergelijking vallen dan vooral 24 Hours en It's Alive, She's Alive, We're Alive een beetje tegen. Ik laat het uiteindelijk afhangen van de bonussongs, die vind ik van Space Metal gewoon beter, maar alsnog staan deze albums praktisch op gelijke voet als het aankomt op kwaliteits scifimuziek.

Tussenstand:
1. Ayreon - Into The Electric Castle
2. Ayreon - The Human Equation
3. Ayreon - 01011001
4. Guilt Machine - On This Perfect Day
5. Star One - Space Metal
6. Star One - Space Metal
7 Ayreon - The Dream Sequencer
8. Ayreon - The Final Experiment
9. Ayreon - Universal Migrator
10. Ambeon - Fate Of A Dreamer
11. Stream Of Passion - Embrace The Storm
12. Ayreon - Actual Fantasy

Ik ben een Wilson-noob. Heb lang alleen Deadwing van Porcupine Tree gehad (waar ik weinig van herinnerde hoe ik hem vond), maar enkele weken geleden heeft een vriend me meer gepushed om hiernaar te luisteren omdat het toch 'echt wat voor jou is'.

Ik heb nog nooit eerder gehad dat een album me zo emotioneel raakt als Hand. Cannot. Erase. dat doet. Routine en Happy Returns raken me zo hard, dat ik moeite heb om deze nummers met droge ogen uit te zitten. En dat is me echt nog nooit overkomen.

Wilson slaagt er zo hard in om menselijke tragedie in muziek om te zetten. Ik prijs hem daar enorm voor. Het grote probleem is waarschijnlijk nu dat andere albums nooit hetzelfde effect gaan bereiken. The Raven That Refused To Sing bevalt me overigens ook prima, deze heb ik samen met In Absentia van Porcupine Tree gekocht, en ik begin wel fan te worden, maar echt huilen zoals ik kan bij deze plaat? Nog niet verder meegemaakt.

Ik sta open voor tips, want ik begrijp dat zijn solowerk nogal eens qua stijl en sfeer verschilt.

Slechts een enkele ballad bevalt niet helemaal (Years Go By), maar buiten dat heb ik het eerste Stratovarius-album gevonden waar ik praktisch non-stop een 'yes!'-gevoel heb. Destiny is de bevestiging dat bij Stratovarius vaak de titeltracks het beste zijn (Dreamspace, Visions, Destiny, Infinity etc.), maar het gaat vanaf SOS non-stop lekker door. 4000 Rainy Nights en Venus In The Morning zijn nota bene erg goeie ballads en ook afsluiter Anthem Of The World mag er zeker wezen. Destiny is in dat opzicht een album dat met gemak de blauwdruk laat zien van andere powermetalalbums als Ecliptica van Sonata Arctica of de Avantasia Metal Opera's. Topwerk.

Voorlopige tussenstand:
1. Destiny
2. Visions
3. Dreamspace
4. Twilight Time
5. Episode
6. Fourth Dimension
7. Fright Night

Dreamspace is niet zo consistent goed als Twilight Time, maar potverdomme als de uitschieters er niet voor zorgen dat mijn mond bij vlagen openvalt van verbazing. 4th Reich, Dreamspace, Reign Of Terror, Thin Ice (die gilletjes zijn zowel grappig als verdomd gaaf), Abyss, Shattered... het houdt niet op. Dat er een aantal songs zijn die het net niet zijn (Hold On To Your Dream, Magic Carpet Ride en Wings Of Tomorrow) neemt niet weg dat Dreamscape een verdomd grote verrassing is.

In de eerste tracks zingt Tolkki niet altijd even overtuigend en soms gewoon te beknepen, maar op de tweede helft zijn de uithalen fantastisch en is de zang op zijn minst 'vurig' te noemen. Alsof hij langzaamaan aan het muteren is in Timo Kotipelto, zodat wij het op het volgende album niet meteen zouden merken. De riffs zijn stevig en doen bij vlagen denken aan Criss Oliva (Savatage), terwijl de neoklassieke solo's allemaal intrigeren en nergens vervelend klinken. Ook al denk ik bij vlagen 'dit is het hem toch niet helemaal', de band gooit daarna meteen weer het roer om met een portie gaafheid.

Dreamscape en Twilight Time laten in ieder geval zien dat de band ook in de tijd van de minder bekende line-up in staat is om topmateriaal te schrijven. Erg fijn, weer een album dat ik met plezier vaker zal draaien.

Voorlopige tussenstand:
1. Dreamscape
2. Twilight Time
3. Fright Night

Na het fenomenale Infinite waren mijn verwachtingen bij Elements Pt. 1 misschien dermate laag, dat het me daardoor allemaal nog best mee is gevallen. Goed, Eagleheart is wel de eerste Stratovariustrack waar ik echt oprecht een hekel aan heb, wat een prestatie op zich is. Waar Hunting High And Low ter vergelijking een nummer is dat me altijd wel in vervoering kan brengen, is er niets dan ergernis die ik tegen de kinderachtige eenvoud van deze track voel. Soul Of A Vagabond, Find Your Own Voice en Stratofortress zijn echter dan wel weer prima nummers waar ik geen enkel probleem mee heb. Qua epics is het allemaal een beetje net niet helemaal. Fantasia heeft leuke stukken, maar het duurt even voor dit op gang komt, terwijl Elements de eerste uitzondering is op de 'titeltracks zijn bij Stratovarius altijd het beste!'. Geen slecht nummer, maar het is allemaal wat gezapig met het flauwe koor en mist echt spectaculaire stukken.

Slecht kan ik het album echter nog steeds niet noemen, daarvoor zit Stratovarius op dit moment in hun loopbaan nog steeds te veel in de zone van 'we weten wel hoe we strakke power metal moeten schrijven'. Het is echter zo dat de band over de afgelopen albums gewoon veel beter heeft geklonken. Aan Kotipelto als zanger ligt dit niet, hij blijf immers altijd goed presteren, maar qua composities was het hier al duidelijk dat het begin van het einde (voor Tolkki) er in zat.

Voorlopige tussenstand:
1. Infinite
2. Destiny
3. Visions
4. Dreamspace
5. Twilight Time
6. Episode
7. Fourth Dimension
8. Fright Night
9. Elements Pt. 1

Over het algemeen vind ik dit album een flink stukje beter dan Elements Pt. 1, maar het album heeft nog steeds momenten waarop het echt te flink de mist in gaat om een hogere score te geven. Is het iemand al opgevallen dat heel Liberty aan elkaar hangt van gejatte Savatage (Sleep) en vooral Helloween melodielijnen? Ik kan dit hele nummer meezingen met de tekst van Guardians van Walls Of Jericho en dat voelt erg ongemakkelijk. Ook Season Of Faith's Perfection is een behoorlijke draak van een song, terwijl Alpha & Omega en I Walk To My Own Song vallen onder het kopje 'net niet'. Kotipelto's zang heeft bij vlagen problemen. Alsof hij slecht in de mix staat of in de zanglijnen net niet helemaal zin heeft om zijn alles te geven. Vreemd.

Hier staat tegenover dat ik tracks als I'm Still Alive en Awaken The Giant erg leuk vind. Luminous is zelfs een erg mooi nummer, misschien wel een van mijn favoriete Stratovarius ballads tot nu toe? Ook Know The Difference en Dreamweaver kunnen mijn goedkeuring zeker verdragen. Jammer van die minpuntjes, want ik had al bijna een vier sterren klaar staan tot Liberty langs kwam.

Voorlopige tussenstand:
1. Infinite
2. Destiny
3. Visions
4. Dreamspace
5. Twilight Time
6. Episode
7. Fourth Dimension
8. Elements Pt. 2
9. Fright Night
10. Elements Pt. 1

Wat een enorm verschil met het vrij matige Polaris! Waar men op het vorige album wel een idee had van hoe men de instrumenten moest laten klinken en gebruiken, was er gewoon weinig memorabels te vinden, maar Elysium levert meteen het beste album sinds Destiny en Infinite. De vermoeidheid en inspiratieloosheid die op de Elements albums af en toe te vinden was is compleet en praktisch ieder nummer is een hit te noemen. Voor de klassieke sound hebben we Infernal Maze en Event Horizon, voor een progressieve stamper hebben we Lifetime In A Moment en met Move The Mountain hebben we voor het eerst sinds tijden weer een echt goede Stratovarius ballad.

Het absolute hoogtepunt is echter toch de titeltrack, die gelukkig weer terugkeert naar de theorie dat Stratovarius titeltracks vaak het beste zijn van het album. Een prachtige afwisseling tussen emoties, snelheden en gevuld met aanstekelijke en aangrijpende zangpartijen en wonderbaarlijke soloduels. Als Infinite niet het voordeel zou hebben van het zijn van mijn voorheen favoriete Stratovariusalbum en ik dit album voor het eerst had gehoord, was er nog best een kans geweest dat ik deze op 1 zou hebben gezet. Voorlopig kan ik het vooral omschrijven als een waar klassealbum met topprestaties.

Voorlopige tussenstand:
1. Infinite
2. Elysium
3. Destiny
4. Visions
5. Dreamspace
6. Stratovarius
7. Twilight Time
8. Episode
9. Fourth Dimension
10. Elements Pt. 2
11. Fright Night
12. Polaris
13. Elements Pt. 1

Een lichte tegenvaller. Wel het eerste album met de line-up die de bekendste albums heeft gemaakt, maar het valt me toch op dat Jörg Michael vooral heel erg als Jörg Michael klinkt (lees: strak, maar altijd hetzelfde en weinig subtiel). Het eerste album dat ik van de band nu hoor waarbij de partijen me opvallen in onopvallendheid, toch grappig. De klassieke powermetalsound is hier echter wel goed uitgewerkt en levert enkele prachtige tracks op. Father Time is top 10 materiaal, terwijl de wat langere tracks als Eternity en Night Time Eclipse me ook altijd prima blijven vermaken. Forever is daarnaast een prima ballad.

Het zijn echter een aantal tracks in het midden/einde van het album die niet blijven hangen. Ik zou de namen niet eens kunnen noemen, zo onopvallend waren ze. Nee, het ware goud staat in het begin en aan het absolute einde. Zeker geen verkeerd album en een tandje beter dan Fourth Dimension, maar nog steeds niet de ware top die de band aankan.

Voorlopige tussenstand:
1. Dreamspace
2. Twilight Time
3. Episode
4. Fourth Dimension
5. Fright Night